Μελίτη

Ανακαλύφθηκε νέος πλανήτης σαν την Γη...

2012-02-12T22:30:00.004+02:00

Αμερικανοί αστρονόμοι ανακάλυψαν για πρώτη φορά ένα πλανήτη που μοιάζει περισσότερο από κάθε άλλο με τη Γη. Ο εξωπλανήτης, που πιθανώς διαθέτει βραχώδη επιφάνεια, ατμόσφαιρα και νερό, έχει το μέγεθος περίπου του δικού μας, θα μπορούσε να είναι κατοικήσιμος λόγω της κατάλληλης θερμοκρασίας του και περιφέρεται γύρω από ένα κοντινό άστρο.

Οι επιστήμονες πιστεύουν ότι πάρα πολλοί, ίσως 20 έως 40 δισεκατομμύρια «γήινοι» εξωπλανήτες υπάρχουν μόνο στο γαλαξία μας (για να μη μιλήσουμε για όλο το σύμπαν…) και σιγά-σιγά θα ανακαλύπτονται, καθώς εντείνεται η σχετική αστρονομική έρευνα.

Η ανακάλυψη, που παρουσιάζεται στο περιοδικό αστροφυσικής “Astrophysical Journal”, έγινε -μετά από 11 χρόνια παρατηρήσεων με τη βοήθεια του δέκα μέτρων τηλεσκοπίου Κεκ της Χαβάης- από αστρονόμους του πανεπιστημίου της Καλιφόρνια - Σάντα Κρουζ και του Ινστιτούτου Κάρνεγκι της Ουάσογκτον, υπό τον καθηγητή αστρονομίας και αστροφυσικής Στίβεν Βογκτ, σύμφωνα με το BBC, τα πρακτορεία Ρόιτερ και Γαλλικό, το “Science” και το “New Scientist”.

Ο «γήινος» εξωπλανήτης Γκλιέζε 581g περιστρέφεται σε σχεδόν κυκλική τροχιά κάθε 37 γήινες μέρες γύρω από το άστρο-νάνο Γκλιέζε 581 μαζί με άλλους πέντε εξωπλανήτες (είναι το μεγαλύτερο εξωπλανητικό ηλιακό σύστημα, μετά το δικό μας, που έχει ποτέ βρεθεί). Βρίσκεται σε απόσταση «μόνο» 20 ετών φωτός από τη Γη (ένα έτος φωτός είναι περίπου 10 τρισ. χλμ.), στον αστερισμό του Ζυγού.

Ο πλανήτης φαίνεται να έχει τριπλάσια έως τετραπλάσια μάζα και διάμετρο μεγαλύτερη κατά 1,2 έως 1,4 φορές σε σχέση με τη Γη. Δεν είναι ούτε πολύ ζεστός, ούτε πολύ κρύος (η μέση θερμοκρασία του εκτιμάται σε μείον 31 έως μείον 12 βαθμούς Κελσίου), πράγμα που τον τοποθετεί στην «ιδανική» ζώνη των κατοικήσιμων πλανητών, που θα μπορούσαν να φιλοξενούν κάποιες μορφές ζωής!

Αν όντως είναι βραχώδης (αυτό είναι πολύ πιθανό λόγω της μάζας του, αλλά όχι ακόμα εξακριβωμένο), όπως η Γη, θα μπορούσε να έχει βαρύτητα και ατμόσφαιρα παρόμοια με του δικού μας πλανήτη (άρα θα μπορούσε ένας αστροναύτης να περπατήσει πάνω του), καθώς επίσης να διαθέτει υγρό νερό στην επιφάνειά του, αν και προς το παρόν κάτι τέτοιο δεν έχει ανιχνευθεί από τους αστρονόμους. Όπως η Σελήνη, η μια πλευρά του εξωπλανήτη είναι «κλειδωμένη» και λούζεται μόνιμα στο φως του άστρου-ήλιου του (που είναι πολύ αχνό, καθώς έχει μόλις το 1% της λαμπρότητας του δικού μας ήλιου), ενώ η άλλη βρίσκεται μόνιμα στο σκοτάδι.

Η πιο κατοικήσιμη περιοχή του πλανήτη θα είναι αυτή που αποτελεί το «σύνορο» ανάμεσα στις ζώνες του φωτός (με εκτιμώμενη θερμοκρασία 71 βαθμών Κελσίου) και του σκοταδιού (με θερμοκρασία μείον 34 βαθμών). Όμως, θα είναι δύσκολο οι επιστήμονες να μάθουν αν όντως ο συγκεκριμένος εξωπλανήτης φιλοξενεί ζωή, τουλάχιστον μέχρι να αναπτυχθούν νέες μέθοδοι και τεχνικές για την εξ αποστάσεως μελέτη ιχνών ζωής στην ατμόσφαιρα ενός τόσο μακρινού ουρανίου σώματος.

Μέχρι στιγμής έχουν βρεθεί περίπου 500 εξωπλανήτες, αλλά κανείς ως τώρα δεν φαινόταν να πληροί τις προϋποθέσεις για φιλοξενία ζωής. Όλοι σχεδόν είναι ουσιαστικά αέριοι γίγαντες (μερικοί πολύ μεγαλύτεροι και από τον Δία), χωρίς στερεή επιφάνεια και με θερμοκρασίες υπερβολικά ψηλές ή χαμηλές.

ΠΗΓΗ: ΑΠΕ-ΜΠΕ

Η παράξενη αγάπη του αλόγου και της λεύκας

2012-01-18T23:10:00.004+02:00

Στο μεγάλο λιβάδι καταμεσής είχε φυτρώσει μια ψηλόλιγνη λεύκα. Κανένας δεν θυμόταν πότε και πώς. Ίσως ούτε κι η ίδια θα μπορούσε να απαντήσει. Όλοι την θαύμαζαν για τη λυγεράδα, την κορμοστασιά της και προπαντός για την ασημένια φορεσιά.

Ποιος όμως θα το φανταζόταν πως ήταν μια δυστυχισμένη λεύκα.!
Όσο μακριά κι αν έστελνε το βλέμμα της δε συναντούσε άλλο δέντρο.
«Ολομόναχη, λοιπόν, χωρίς φίλους, χωρίς κάποιον να αλλάζει δυο κουβέντες», συλλογιζόταν και συνέχιζε:
«Όταν οι άνθρωποι είναι πολύ μόνοι, τότε λένε πως μοιάζουν με καλάμια στον κάμπο, μα θα έπρεπε καλύτερα να έλεγαν πως μοιάζουν με μένα, σαν λεύκα στο λιβάδι».

Αυτές και άλλες τέτοιες σκέψεις τη βασάνιζαν συνέχεια.
Και φαίνεται δεν είχε άδικο η ψηλόλιγνη μοναχική λεύκα.
Μια μικρή παρηγοριά της βέβαια ήταν τα πουλιά.
Οι ευκαιρίες όμως για να τους μιλήσει ήταν πιο λίγες και από τις λίγες.
Όλη τη μέρα φτεροκοπούσαν εδώ και εκεί κι έρχονταν στα κλαδιά της για να κελαηδήσουν η να κοιμηθούν.

Δεν πολύ καταλάβαιναν την γλώσσα της, γιατί, εδώ που τα λέμε, δεν είναι πράγμα εύκολο να μάθεις τη λαλιά των δέντρων.
Όσο για τα τζιτζίκια, αυτά ήταν όλο ύπνο και τραγούδι.
Δε νοιάστηκαν να πιάσουν κουβέντα με τη λεύκα, και ας τα φιλοξενούσε κάθε καλοκαίρι.

Έτσι περνούσαν οι μήνες και τα χρόνια κι όλα φαίνονταν άχρωμα στη λεύκα.
Ώσπου μια μέρα άρχισε η ζωή, να τής χαμογελάει.
Ήταν μια φθινοπωριάτικη μέρα με έναν ήλιο ολόχρυσο, που απλώθηκε στο λιβάδι μετά την πρωινή βροχή.

Φρεσκοπλυμένη από τη βροχή γυάλιζε η λεύκα ένα ένα τα ασημένια φύλλα της.
Έφτασε τέλος να γυαλίσει και τα πιο ψηλά, όταν είδε να κατηφορίζει από τους πέρα λόφους ένα κάτασπρο άλογο.
Κάτασπρο σαν το χιόνι. Τόσο περήφανο άλογο δεν είχε ξαναπατήσει στο λιβάδι.
«Αχ και τι ρυθμικά χορεύει η χαίτη του έτσι καθώς καλπάζει», συλλογίστηκε η λεύκα.

Σε λίγο διέκρινε στη ράχη του άλογου κι ένα μεσόκοπο καβαλάρη.
«Θα είναι σίγουρα το αφεντικό του», σκέφτηκε.
Κι όσο πλησίαζε το άλογο αυτή δε χόρταινε να το κοιτάζει.
Πήγε να σπάσει από χαρά η καρδιά της, όταν το άσπρο άλογο σταμάτησε εκεί κοντά κι ο καβαλάρης το έδεσε στον κορμό της.

Ήταν ο αγρότης που αγόρασε το διπλανό χωράφι.
«Όσο κρατάνε οι δουλειές του στο χωριό θα έχω κι εγώ παρέα», συλλογίστηκε κι έγιναν τα φύλλα της ακόμη πιο ασημένια από ευτυχία.
«Ποιος το περίμενε πως θα είχα συντροφιά μου ένα τόσο όμορφο άλογο.»
Όμως το άλογο ούτε που γύρισε να την κοιτάξει. Και πρώτα γιατί ποτέ δεν του πέρασε από το μυαλό να κάνει παρέα με ένα δέντρο. Κι ύστερα, από μικρό δεν συμπαθούσε και πολύ τα δέντρα, γιατί συχνά το έδεναν στον κορμό τους, ενώ αυτό θα προτιμούσε να καλπάζει λεύτερο στους κάμπους και βουνά.
Και τι παρέα να κάνει μ’ ένα δέντρο, αφού τα δέντρα, όπως νόμιζε, δεν ξέρουν να μιλούν.

Πέρασε μια, πέρασαν δυο, πέρασαν τρεις μέρες κι η λεύκα αποτραβήχτηκε ξανά στη θλίψη και στη μοναξιά της, κι ας είχε τώρα εκεί στα πόδια της το πιο όμορφο άλογο.
Προσπάθησε πολλές φορές να του μιλήσει μα αυτό ούτε που κατάλαβε.
Όμως η μοναξιά άρχισε με τις μέρες να τρυπώνει σιγά-σιγά και στην καρδιά του άλογου, έτσι δεμένο όπως ήταν με τις ώρες.
Ένα μεσημέρι σήκωσε το κεφάλι του ψηλά κι αγκάλιασε για πρώτη φορά με το βλέμμα του τη λεύκα.

«Πωπώ! Τι λυγερή που είναι! Και τι όμορφη! Και τα φύλλα της λες κι έχουν πάνω τους καθαρό ασήμι! Μα πόσο θα πρέπει να είναι δυστυχισμένη εδώ ολομόναχη μέσα στο λιβάδι», σιγοψιθύρισε το άλογο και συνέχισε να την θαυμάζει.
-Αχ, σε ευχαριστώ που με καταλαβαίνεις, ακούστηκε τότε μια λεπτή μελωδική φωνή να βγαίνει από τη φυλλωσιά της λεύκας μαζί με ένα θρόισμα ελαφρύ.
Και το άλογο δεν πίστευε στα αυτιά του. Αλήθεια, ήταν η λεύκα που του μίλησε.
-Ώστε έχετε φωνή και σεις τα δέντρα; Είπε απορημένα. Και εγώ που ξέρω μόνο τη γλώσσα των ζωών πως γίνεται και καταλαβαίνω τη δική σου γλώσσα;
…..
Από τη μέρα εκείνη το άσπρο άλογο δεν έβλεπε τη στιγμή να ξεκινήσει με το αφεντικό του για το χωράφι. Ανυπομονούσε να βρεθεί μια ώρα αρχύτερα κοντά στη λεύκα.
Κι η λεύκα τις νύχτες που να κλείσει μάτι. Μετρούσε τις στιγμές που της φαίνονταν τώρα αιώνες και παρακάλαγε τον ήλιο να ανατείλει πιο νωρίς για να δει το άλογο να κατηφορίζει από τους πέρα λόφους. Και τι δεν έλεγαν η λεύκα και το άσπρο άλογο στις ατελείωτες κουβέντες τους.

Εκείνο της έμαθε ένα σωρό πράγματα για τα ζώα, της μίλαγε για τον κόσμο πίσω από τους λόφους. Κι ακόμη της έλεγε πως του αρέσει όσο τίποτα στη γη να καλπάζει λεύτερο σε κάμπους και βουνά. Και πως είναι τυχερό που έχει για αφεντικό του έναν άνθρωπο που δεν βασάνιζε τα ζώα.
Κι αυτή δεν χόρταινε να το ακούει.
Με την σειρά της του μιλούσε για χίλια δυο πράγματα, μα πιο πολύ για τα πούλια, για το κελάηδημά τους, και για τα αστέρια που μελέταγε τη νύχτα.
Κι ακόμη πόσο ευχαριστιόταν να λικνίζεται ρυθμικά με το απαλό αεράκι.
Είχε ξεχάσει για τα καλά η λεύκα την μοναξιά.
Και το άλογο τώρα ένιωθε μοναξιά σαν ήταν μακριά της, παρ’ όλο η παρέα δεν του έλειπε στο αγροτόσπιτο του αφεντικού.

Όμως ένα πρωί το άλογο δε φάνηκε. Όσο και αν τέντωνε η λεύκα τα ψηλότερα κλαδιά της μήπως το δει να έρχεται από μακριά, τίποτα, τίποτα. Ούτε την άλλη μέρα φάνηκε, ούτε την παράλλη. Τότε κατάλαβε η λεύκα πως είχαν τελειώσει πια οι δουλειές στο διπλανό χωράφι και πως μ’ αυτές τελείωσαν οι όμορφες μέρες και η δική της ευτυχία.
«Πάει με τον καιρό θα με ξεχάσει το άσπρο άλογο», συλλογιζόταν κι η καρδιά της βάραινε σαν σίδερο.

Σκέψεις παρόμοιες όμως έκανε και το άσπρο άλογο, που όλη τη μέρα δούλευε τώρα αλλού.
Και τις νύχτες έμενε δεμένο μπροστά στην πόρτα του αγροτόσπιτου.
«Αχ, η λεύκα θα νομίζει πως την ξέχασα». Και τα μάτια του πλημμύριζαν θλίψη. Με τα άλλα ζώα δεν άλλαζε κουβέντα. Και ούτε που πείναγε πια. Μόνο λίγο νεράκι έπινε πού και πού και μασούλαγε ανόρεχτα λίγες μπουκιές σανό.
Τώρα κατάλαβε πόσο βαθιά αγάπαγε τη λεύκα.

Και τι δεν θα έδινε να της έστελνε ένα μήνυμα, ένα σημάδι, πως δεν την ξέχασε, πως δεν το ήθελε να μένει μακριά της και άλλα πολλά...
Πέρναγαν οι μέρες, οι νύχτες, κυλούσαν οι βδομάδες, μπήκε ο χειμώνας. Μια νύχτα που η παγωνιά είχε ξαφνιάσει όλη τη φύση και το άλογο τουρτούριζε από το κρύο, μα που το κρύο και η παγωνιά μες στην καρδιά του ήταν πιο αβάσταχτα, πήρε την μεγάλη απόφαση:
«Δεν το αντέχω άλλο, θα σπάσω το σχοινί. Η λεύκα με χρειάζεται και τη χρειάζομαι κι εγώ».

Και μια και δυο σπάει το σχοινί και αρχίζει να καλπάζει ξέφρενα προς το λιβάδι.
Πρόβαλε τότε ξαφνικά στο χειμωνιάτικο ουρανό ένα ολοστρόγγυλο πελώριο φεγγάρι που ασήμωσε τους γύρω λόφους.
-Λεύκα μου, λεύκα μου! Φώναξε από μακριά το άσπρο άλογο.
Και κείνη που έμενε νύχτες άγρυπνη να το περιμένει, του απάντησε με τη γλυκιά αέρινη φωνή της όσο πιο δυνατά μπορούσε:
-Καλό μου άσπρο άλογο, αλογάκι μου!

Γρήγορο σαν τον άνεμο έφτασε κοντά της. Σηκώθηκε στα πισίνα του πόδια για να τη φιλήσει στο μάγουλο.
Προσπάθησε και αυτή να σκύψει, γιατί το ήθελε και αυτή να φιλήσει το άλογο.
Μα ο κορμός της κόντεψε να σπάσει. Δεν τα κατάφεραν.
Ίσως μια άλλη φορά...
Ύστερα ξάπλωσε το άλογο στα πόδια της και αυτή τίναξε τα κλαδιά της και του έριξε όσα φύλλα δεν της είχε πάρει ο χειμώνας για να το ζεστάνει.
-Λεύκα μου τώρα έμεινες ολόγυμνη, θα ξεπαγιάσεις.
-Μην νοιάζεσαι, του απάντησε .Είμαι συνηθισμένη εγώ να περνάω το χειμώνα χωρίς την ασημένια φορεσιά μου. Στεναχωριέμαι μόνο που όταν με γνώρισες ήμουν φουντωτή και όμορφη...ενώ τώρα...
-Για μένα είσαι όμορφη όπως και να είσαι-τη διέκοψε το άλογο.
Άλλωστε η άνοιξη θα σου φέρει καινούργια φορεσιά.

Εκείνη την στιγμή ακούστηκε από πάνω τους μια κοροϊδευτική βραχνή φωνή:
-Για δες, τι παράξενη, τι αταίριαστη αγάπη είναι πάλι και τούτη. Πάει χάλασε ο κόσμος. Ένα άλογο με μια λεύκα. Ας γελάσω...
Σήκωσαν τα μάτια τους και είδαν να περνάει ένα μαύρο κακομούτσουνο σύννεφο.
-Θα τρέξω να πω τα νέα και στα άλλα σύννεφα πίσω από τους λόφους να γελάσουμε με την ψυχή μας.
Τέτοιο αστείο θέαμα έχω να δω πολύ καιρό, είπε το κακομούτσουνο σύννεφο και βιάστηκε να φύγει.
Η λεύκα βυθίστηκε στη σιωπή. Τα λόγια του μαύρου σύννεφου κουδούνιζαν στα αυτιά της και παραλίγο να της κλέψουν την χαρά.

Το άσπρο άλογο διάβασε την σκέψη της αμέσως.
-Καλή μου λεύκα, μη στεναχωριέσαι. Πάντα θα υπάρχουν μαύρα σύννεφα που αντί να ψάξουν να βρουν την ευτυχία, κοιτούν πως θα χαλάσουν την ευτυχία των άλλων.
Μην αμφιβάλλεις ούτε στιγμή πως είμαστε το πιο ταιριαστό ζευγάρι, ίσως μάλιστα σ’ ολόκληρο τον κόσμο.
-Έχεις δίκιο άλογο, ακούστηκε να λέει μια ζεστή φωνή. Χιλιάδες χρόνια ταξιδεύω πάνω στη γη, από άκρη σε άκρη. Είδαν πολλά τα μάτια μου.
Πρώτη φορά μου συναντώ αγάπη τόσο όμορφη, τόσο ταιριαστή.

Ήταν το ολοστρόγγυλο φεγγάρι που είχε γλιστρήσει αθόρυβα από τον ουρανό και στάθηκε πάνω τους λούζοντας τους με ασημένιο φως.
Όμως μέσα στην τόση ευτυχία το άλογο ούτε που σκέφτηκε το αγροτόσπιτο και το αφεντικό του.
Και όταν του το θύμισε η λεύκα δεν το βάσταξε η καρδιά του να την αφήσει πάλι μόνη.

Το αφεντικό είχε όμως άλλη γνώμη. Ήταν όλη η περιουσία του.
Μέρες έψαχνε να το βρει. Λες και άνοιξε η γη και το κατάπιε.
Που να φανταστεί πως το άσπρο άλογο είχε αγαπήσει μια λεύκα, κάτω στο λιβάδι.
Όχι αυτό δεν περνούσε από μυαλό του, αν δεν υπήρχε το μαύρο κακομούτσουνο σύννεφο να το μαρτυρήσει. Και να πώς έγινε:

Μαρτυριάρικο όπως ήταν έριξε λίγες σταγόνες στον κήπο του αγροτόσπιτου. Έτσι το μυστικό το έμαθαν πρώτα τα λουλούδια που το συζήταγαν μέρα νύχτα.
-Τι παράξενη ιστορία αγάπης, έλεγε το ένα.
-Ίσως να είναι όμορφη, μουρμούριζε το άλλο.
-Αχ να είχαμε και μεις την τύχη της λεύκας, έλεγε το τρίτο.
Πες-πες, έφτασε το μυστικό στα αυτιά της γυναίκας του αφεντικού, που ήξερε την γλώσσα των λουλουδιών από καιρό, αφού τα αγάπαγε πολύ.
Κι εκείνη με την σειρά της το είπε στον άντρα της.

-Τρέχω αμέσως να το φέρω πίσω, φώναξε χαρούμενο το αφεντικό.
Όμως το άλογο που είχε πάρει απόφαση να μείνει για πάντα με την λεύκα, μόλις τον είδε να κατηφορίζει από τους λόφους, εξαφανίστηκε πέρα στα βουνά.
Φτάνοντας το αφεντικό κοντά στη λεύκα, σκέφτηκε, άλλος τρόπος δεν υπάρχει, πρέπει να κόψει την λεύκα. Μόνο έτσι πίστευε θα γύρναγε το άλογο πίσω.

Πήρε λοιπόν πριόνι και άρχισε να πριονίζει τον κορμό της.
Ξαφνιάστηκε όμως σαν άκουσε αναστεναγμούς.
Δεν πίστευε στα αυτιά του.
«Έχουν λοιπόν δίκιο όσοι λένε πως και τα δέντρα έχουν ψυχή», σκέφτηκε. «Και γιατί όχι; Η γυναίκα μου μιλάει από καιρό με τα λουλούδια της».
Σταμάτησε αμέσως το πριόνισμα και ρώτησε τη λευκά γεμάτος καλοσύνη:
-Πες μου σε πόνεσα; Πονάς;
-Ναι, του απάντησε εκείνη, μα δεν αναστέναξα για αυτό.
Σκέφτηκα πόσο πιο πολύ θα πονέσει το καλό μου άλογο, σαν γυρίσει και με βρει κομμένη, ριγμένη στη γη.
-Τι όμορφη αγάπη είναι τούτη! Ψιθύρισε το αφεντικό. Πως να τη χαλάσω; Πες στο άλογο όταν γυρίσει, πως από σήμερα το αφήνω ελεύθερο.
Αυτό το δώρο κάνω στην αγάπη σας.
Και πριν η λευκά προλάβει να τον ευχαριστήσει, αυτός είχε πάρει τον ανήφορο της επιστροφής, να προλάβει να πει στην γυναίκα του τη θαυμαστή και παράξενη ιστορία.

Σαν γύρισε το άλογο και έμαθε τα ευχάριστα νέα, χόρευε σαν τρελό από ευτυχία γύρω από την λεύκα.
Και εκείνη μόλο που ήταν πληγωμένη λικνιζόταν ρυθμικά για να το συνοδέψει στον χορό του.
Την άλλη νύχτα όταν οι άνθρωποι κοιμόταν σ’ ολόκληρη την γη, της πρότεινε ένα μικρό περίπατο. Ξαφνιάστηκε η λεύκα.
-Περίπατο εγώ; Εγώ είμαι δέντρο. Το ξέχασες καλό μου άλογο; Τα δέντρα μένουν ριζωμένα στην ίδια θέση.
-Το ξέρω μένουν ακίνητα γιατί κανένα ποτέ δεν δοκίμασε να περπατήσει.
Θα είσαι εσύ το πρώτο δέντρο που θα περπατήσει στη γη.

Κι έτσι έγινε. Ήταν υπέροχη εκείνη η νύχτα που η λεύκα περπάταγε καμαρωτή δίπλα στο άσπρο της άλογο, κάτω από το ολοστρόγγυλο φεγγάρι.
Ναι, ήταν εκεί και ο φίλος τους το φεγγάρι, που βγήκε επίτηδες να τους φωτίσει το δρόμο. Και απόψε έβαλε τα δυνατά του να γίνει πιο λαμπερό.
-Σε ευχαριστούμε, καλό μας φεγγαράκι, είπαν με μια φωνή.
Και κείνο χαμήλωσε ακόμη πιο πολύ και τούς απάντησε τραγουδιστά:

Εγώ, εγώ θα πρέπει
να σας πω ευχαριστώ
για την αγάπη σας αυτή
που ομόρφυνε τη γη....

Και συνέχισε:
Τώρα είναι ώρα να πηγαίνω. Για λίγες μέρες δε θα φανώ. Θα κάτσω να ξεκουραστώ. Μα όταν ξανάρθω, θέλω να κάνω και γω ένα δώρο στην αγάπη σας, που θα την κάνει πιο όμορφη, πιο ζηλευτή, πιο ταιριαστή. Αφήστε με το σκεφτώ. Ίσως συμβουλευτώ και την καλή νεράιδα που μένει σε ένα διπλανό αστέρι.
Μέχρι τότε γεια χαρά.

Στο μεταξύ μπήκε η άνοιξη. Και τούτη τη φορά δώρισε στη λεύκα μια ασημένια φορεσιά που όμοια της δεν είχε ξαναφορέσει ποτέ λεύκα πάνω στη γη.
Το άσπρο άλογο την καμάρωνε.
Στα κλαδιά της μαζεύονταν τώρα όλα τα πουλιά και τιτίβιζαν τα πιο μελωδικά τους τραγούδια.
Τις νύχτες συνεχιζόταν οι περίπατοί τους.
Και μια από αυτές τις νύχτες να ΄σου πάλι ο φίλος τους το φεγγάρι, τριγυρισμένο από εκατομμύρια αστέρια.
Χαμήλωσε, χαμήλωσε, χαμήλωσε κι άλλο, ώσπου κάθισε στην κορυφή της λεύκας.
-Σας έφερα το δώρο σας, νάτο! Είπε χαρούμενα και τους έδειξε ένα κόκκινο σακούλι. Μου το έδωσε η καλή νεράιδα από το γειτονικό μου αστέρι.
Μέσα του έχει μια μαγική χρυσόσκονη! Όταν τη ρίξω πάνω σας θα γίνετε και οι δυο σας ίδιοι.
Δε θα είστε πια διαφορετικοί. Και θα χαρείτε έτσι την αγάπη σας χωρίς εμπόδια και πρόβλημα κανένα.
Διαλέξτε: Θέλετε να ζήσετε σαν άλογα η σαν λεύκες;

Και τότε όπως γίνεται στις πολύ μεγάλες αγάπες, του απάντησαν με μια φωνή, σαν να είχε διαβάσει ο ένας τη σκέψη του άλλου:
-Σε ευχαριστούμε, φεγγαράκι, για το δώρο σου, μα προτιμάμε να μείνουμε έτσι όπως είμαστε.
Είμαστε τόσο ευτυχισμένοι. Η αγάπη μας δε χρειάζεται τη μαγική χρυσόσκονη.
-Εγώ συνέχισε η λεύκα, ξέρω καλά πόσο αρέσει στο άσπρο μου άλογο να τρέχει ξέφρενο μακριά, να καλπάζει. Θα ήταν κρίμα να γίνει λεύκα και να ριζώσει.
Εμένα πάλι δεν μ αρέσει να καλπάζω. Μου φτάνουν οι νυχτερινοί περίπατοι. Αντίθετα με ευχαριστεί να λικνίζομαι στο απαλό αεράκι.
-Έχει δίκιο η λεύκα μου, συμπλήρωσε το άλογο, θα ξεκουράζομαι στα πόδια της.
Πάντα κοντά της θα γυρίζω. Για μας η αγάπη μας είναι τόσο ταιριαστή!
Κι έτσι θα μείνουμε, λεύκα εκείνη, άλογο εγώ.

Και πριν προλάβει να τελειώσει τα λόγια του το άλογο, ένιωσε να ψηλώνουν τα πόδια του. Κι η λεύκα έσκυψε πρώτη φορά τόσο πολύ χωρίς πόνους στη μέση της.
Έτσι έδωσαν το πρώτο τους φιλί...
Τρελό από ενθουσιασμό χειροκροτούσε το φεγγάρι και φώναζε με όλη του τη φωνή:
-Ξυπνήστε, άνθρωποι, ξυπνήστε να δείτε την πιο ταιριαστή αγάπη σ’ ολόκληρη τη γη.
Κι ήταν εκείνη η μόνη νύχτα που το φεγγάρι ξέχασε να συνεχίσει το ταξίδι του στον ουρανό...

Συγγραφέας: Χρήστος Μπουλώτης
Εκδόσεις: ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΓΡΑΜΜΑΤΑ

Κάτων o Πρεσβύτερος 234 -149 π.X. Ο ανθέλληνας κήνσωρ

2012-01-11T23:32:00.005+02:00

Ο ρωμαίος πολιτικός Μάρκος Πόρκιος Κάτων, ο επιλεγόμενος Πρεσβύτερος (προς διάκριση από τον ομώνυμο δισέγγονό του Κάτωνα τον Νεώτερο), γόνος οικογενείας πληβείων, γεννήθηκε στο Τούσκουλο του Λατίου. Ο πατέρας του ήταν αγρότης αλλά ο ίδιος στράφηκε αρχικά στον στρατιωτικό κλάδο. Πολέμησε στον Δεύτερο Καρχηδονιακό Πόλεμο όπου διακρίθηκε. Ο πατρίκιος Λεύκιος Βαλέριος Φλάκκος, εκτιμώντας τα προσόντα του ευφυούς αυτού νέου με το άμεμπτο ήθος, τον πήρε υπό την προστασία του.

Με τη βοήθεια του Φλάκκου ο Κάτων ανέλαβε διάφορα αξιώματα. Το 205 π.X. εξελέγη ταμίας των δημοσίων χρημάτων της Ρώμης (quaestor) και υπηρέτησε στη Σικελία και στην Αφρική.

Το 199 π.X. έγινε αγορανόμος (aedilis), με αρμοδιότητα τη φροντίδα για τους ναούς, τους δρόμους, τα υδραγωγεία, την εύρυθμη λειτουργία των αγορών καθώς και τα δημόσια θεάματα. Το 198 π.X. εξελέγη πραίτωρ (praetor), δηλαδή διοικητής, της Σαρδηνίας όπου εξάλειψε την τοκογλυφία.

Προσηλωμένος στα αμιγή ρωμαϊκά ήθη και έθιμα, ο Κάτων θεωρούσε την ελληνική φιλοσοφία και τον ελληνικό τρόπο ζωής, που είχαν επηρεάσει τους πατρικίους της Ρώμης, μέγιστα δεινά της Ρωμαϊκής Δημοκρατίας. Ως ύπατος (consul) το 195 π.X. αλλά κυρίως ως κήνσωρ (censor), τιμητής, το 184, αξίωμα που τον έκανε διάσημο, ο Κάτων έδειξε όλη του την εχθρότητα προς το ελληνότροπο σκέπτεσθαι και έταξε σκοπό της ζωής του να αναμορφώσει τα διεφθαρμένα από την ελληνική επιρροή ήθη της ρωμαϊκής αριστοκρατίας.

H Ύδρα της πολυτέλειας

Με ιδανικό του την εξάλειψη της πολυτελούς διαβίωσης των πλουσίων και την επιστροφή των πολιτών της Ρωμαϊκής Δημοκρατίας στα αυστηρά πατρογονικά ήθη, ο Κάτων αντιστάθηκε σθεναρά το 195 π.X. στην κατάργηση του Οππίου Νόμου. Ο νόμος αυτός, ο οποίος είχε πάρει το όνομά του από τον εμπνευστή του Γάιο Οππιο, δήμαρχο της Ρώμης κατά το έτος 215 π.X., περιόριζε, λόγω της οικονομικής κρίσης κατά τη διάρκεια του Δευτέρου Καρχηδονιακού Πολέμου, την πολυτελή αμφίεση των γυναικών. Απαγορεύθηκε δηλαδή στις γυναίκες να φορούν χρυσαφικά βαρύτερα τις μισής ουγκιάς και πολύχρωμα ρούχα και να επιβαίνουν σε άμαξες με δύο άλογα. Μετά το τέλος του πολέμου ο νόμος αυτός δεν είχε λόγο ύπαρξης και έπρεπε να ανακληθεί. Ο Κάτων ήθελε να τον διατηρήσει σε ισχύ αλλά δεν το κατόρθωσε.

Όταν έγινε κήνσωρ ο Κάτων ορκίστηκε «να αποκεφαλίσει και να καυτηριάσει σαν Ύδρα κάθε είδους πολυτέλεια και φιληδονία» και να εξαγνίσει τη Ρώμη από τη νοσηρή επιρροή των ελλήνων φιλοσόφων. Μολονότι ο ίδιος γνώριζε πολύ καλά την ελληνική γλώσσα και γραμματεία και στους λόγους του χρησιμοποιούσε ελληνικά αποφθέγματα, συμβούλεψε τον γιο του να μην ασχοληθεί με τη μελέτη της λογοτεχνίας αυτής της «άχρηστης φυλής». Ως homo novus (νέος άνθρωπος, δηλαδή, που δεν καταγόταν από οικογένεια συγκλητικών) ο Κάτων περιφρονούσε τους συγκλητικούς συναδέλφους του οι οποίοι εμιμούντο τους ελληνικούς τρόπους συμπεριφοράς και προσπάθησε να προστατέψει τα χρηστά ήθη των Ρωμαίων από τη διάβρωση του μιάσματος της ελληνικής φιλοσοφίας.

Έτσι ο Κάτων κατόρθωσε να απαγορευθεί η διαμονή των ελλήνων φιλοσόφων στη Ρώμη, να εκδιωχθούν από τη Σύγκλητο επτά μέλη της με διάφορες κατηγορίες για διαφθορά και να επιβληθούν βαρείς φόροι στα πολυτελή αγαθά και στην πολυτελή διαβίωση των πλουσίων. Ακόμη και εναντίον του ήρωα των καρχηδονιακών πολέμων, του ελληνολάτρη Σκιπίωνα του Αφρικανού, επιτέθηκε ο Κάτων και τον εξανάγκασε να αυτοεξοριστεί.

Σώμα φοροεισπρακτόρων

Για να μπορέσει να βελτιώσει τα οικονομικά της Ρώμης και να εισπράττει φόρους περιορίζοντας τις σπατάλες των πλουσίων, ο Κάτων οργάνωσε σώμα φοροεισπρακτόρων. Παράλληλα όμως προώθησε την ανέγερση δημοσίων κτιρίων, όπως η Basilica Porta, η πρώτη στεγασμένη αγορά της Ρώμης. Ωστόσο τα αυστηρά μέτρα εναντίον κάθε είδους πολυτέλειας και η αναχρονιστική αντίληψή του περί επιστροφής στα ιδεώδη της παλαιάς αγροτικής οικονομίας όχι μόνο δεν βρήκαν ευρεία αποδοχή αλλά αντιθέτως του δημιούργησαν πολλούς εχθρούς. Λέγεται ότι ο Κάτων αντιμετώπισε στη διάρκεια της ζωής του 44 καταγγελίες αλλά πάντοτε το δικαστήριο τον έκρινε αθώο.

Μετά τη λήξη της θητείας του ως κήνσορα ο Κάτων συνέχισε τον αγώνα κατά της τρυφηλότητας και της πολυτέλειας και υποστήριξε με θέρμη νόμους, όπως εκείνος που περιόριζε τον αριθμό των συνδαιτυμόνων στα συμπόσια (Lex Orchia, 181 π.X.) ή ο άλλος που απαγόρευε στους Ρωμαίους της εύπορης τάξης να κληροδοτούν την περιουσία τους σε γυναίκες (Lex Voconia, 169 π.X.).

Στην εξωτερική πολιτική ο Κάτων επεδίωξε την αποδυνάμωση των ελληνικών κρατών αλλά με το μικρότερο δυνατό κόστος για τη Ρώμη. Στην περίπτωση της Μακεδονίας, λόγου χάρη, μετά την ήττα του τελευταίου βασιλιά της Περσέα το 167 π.X., ο Κάτων τάχθηκε υπέρ της ενιαίας και ανεξάρτητης Μακεδονίας υπό τον έλεγχο της Ρώμης. Όσο για την Καρχηδόνα, τη μεγάλη εχθρά της Ρώμης, ο Κάτων δεν είχε αμφιβολίες: έπρεπε να εκλείψει από προσώπου γης.

Carthago delenda est.

Το 153 π.X., τέσσερα μόλις χρόνια πριν από τον θάνατό του, ο Κάτων επισκέφθηκε την Καρχηδόνα ως μέλος αποστολής. Εντυπωσιάστηκε τόσο πολύ από τη νέα οικονομική ευρωστία της αφρικανικής πόλης ώστε, αφότου επέστρεψε στη Ρώμη, δεν έπαψε ποτέ να τονίζει στους συμπολίτες του τον κίνδυνο που συνιστούσε η καινούργια άνθηση της Καρχηδόνας. Όλες οι αγορεύσεις του στη Σύγκλητο τελείωναν με τη φράση: «Carthago delenda est», «η Καρχηδών πρέπει να καταστραφεί». Γι' αυτό ο Κάτων θεωρείται ο κύριος υποκινητής του Τρίτου Καρχηδονιακού Πολέμου.

Εκτός από πολιτικός ο Κάτων υπήρξε και πολυγραφότατος συγγραφέας και ένας από τους πρώτους ρωμαίους ιστορικούς που έγραψαν στη λατινική γλώσσα και όχι στα ελληνικά. Στο σύγγραμμά του Origines (Απαρχές), το οποίο δεν έχει διασωθεί, ο Κάτων αναφερόταν στη δημιουργία των ιταλικών πόλεων και στην ιστορία της Ρώμης από την εποχή των βασιλέων της ως το 149 π.X. Τη θεωρία του περί αγροτικής οικονομίας ο Κάτων την αναλύει στο De Agri Cultura (Περί γεωργίας), έργο που σώζεται σχεδόν ολόκληρο και που θεωρείται το πρώτο πεζογραφικό κείμενο γραμμένο σε λατινική γλώσσα.

Ο Κάτων υπήρξε επίσης πολύ καλός ρήτορας. Σώζονται μόνο μικρά αποσπάσματα από 80 λόγους του αλλά ο Κικέρων, ο οποίος τον θαύμαζε πολύ και τον παρουσιάζει μάλιστα ως τον κύριο συνομιλητή στον διάλογό του De Senectute (Περί γήρατος), αναφέρει ότι ο Κάτων είχε γράψει γύρω στους 150 λόγους. Επίσης ο Κάτων έγραψε ένα είδος εγκυκλοπαίδειας για τον πρώτο του γιο, τον Κάτωνα Λικινιανό, η οποία περιείχε λήμματα περί ρητορικής, γεωργίας, ιατρικής, δικαίου, πολεμικής τέχνης. Εξάλλου αποδίδονται στον Κάτωνα πλήθος επιστολές και μια συλλογή αποφθεγμάτων διασήμων ανδρών.

Πλήρης ημερών και δόξας, ο Κάτων πέθανε αφήνοντας κληρονόμους του τους δύο γιους του, τον έναν από την πρώτη του γυναίκα, τον άλλο από τη δεύτερη. Παρά τους πολλούς εχθρούς που δημιούργησε με την εμμονή του στα ρωμαϊκά ιδεώδη και στη λιτή διαβίωση, ο Κάτων υπήρξε ηθικός, ειλικρινής και απλός άνθρωπος, ο οποίος σε όλη τη διάρκεια της ζωής του έθετε ως πρώτη του προτεραιότητα την προκοπή της πατρίδας του.

Πηγή:

http://www.tovima.gr/
KEIMENA: ΙΩΑΝΝΑ ΖΟΥΛΑ

Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης -Ένα αληθινό περιστατικό, κάποια Χριστούγεννα !

2011-12-27T23:37:00.002+02:00

Πήγε ο Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης στα γραφεία της εφημερίδας «Ακρόπολις» για να παραδώσει ένα χριστουγεννιάτικο διήγημα. Ο Σταμάτης Σταματίου (Στάμ Στάμ) δεν τον αναγνώρισε και μάλιστα σχημάτισε την εντύπωση ότι ήταν κάποιος άπορος που πήγε να πάρει τις δέκα δραχμές για τα Χριστούγεννα, όπως όλοι οι φτωχοί της εποχής. Ο Παπαδιαμάντης τις πήρε, αλλά ήθελε να δώσει και το κείμενό του. Ακολουθεί ο χαρακτηριστικός διάλογος , όπως τον κατέγραψε ο Στ. Σταματίου:

«-Κι αυτά τι να τα κάμω; Δεν τα θέλετε;
Και μου έδειχνε κάτι χαρτιά. Νόμισα πως ήταν πιστοποιητικά απορίας.
–Κράτησέ τα, του είπα, εμάς δεν μας χρειάζονται.
Εσείστηκε, λυγίστηκε ολίγο, έκανε, σκυφτός να φύγη, ξαναγύρισε.
–Τότε αφού δεν σας χρειάζονται αυτά, εγώ με τι δικαίωμα θα πληρωθώ;
–Δεν πειράζει, αρκούμεθα εις τον λόγον σας. Χριστούγεννα είναι τώρα.
–Ναί, αλλά αν δεν πάρετε αυτά, εγώ δεν μπορώ να πάρω χρήματα.
–Μα δεν τα παίρνετε εσείς τα χρήματα, σας τα δίνουμε εμείς!...
–Ε, τότε, πάρτε κι εσείς ετούτα που μου τα ζητήσατε.
Και τα άφησε σιγά και μαλακά απάνω στο τραπέζι. Εσκέφθηκα, μήπως του ζήτησε τίποτα πιστοποιητικά το λογιστήριο.
–Μα τι είναι, επι τέλους αυτά, του λέω, που πρέπει απαραιτήτως να τα πάρουμε;
–Το διήγημα των Χριστουγέννων, που μου εζητήσατε.
–Το διήγημα των Χριστουγέννων... και ποιός είσθε σείς;
–Ο Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης!
–Ο ίδιος;
–Ο ίδιος και ολόκληρος!
Επεσε το ταβάνι κα μέ πλάκωσε, η πέννα έφυγε απο τα χέρια μου, όλα εκεί μέσα, εικόνες, καρέκλες, βιβλία, εφημερίδες, σαν να στροβιλίσθηκαν γύρω μου και έκανα ώρα να συνέλθω.

Ο Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης! Αυτός ο πρίγκηψ των Ελλήνων λογογράφων, που τον φανταζόμουνα ακτινοβολούντα, γελαστόν, ωραίον, καλοντυμένον, ευτυχή, γεμάτον εγωϊσμόν, αέρα και μεγαλοπρέπεια, αυτός!...

Αυτός ο μαλακός, ο καλός, ο δειλός, ο φοβισμένος, και τσαλακωμένος άνθρωπος, που στεκότανε με συστολή μαθητού επιμελούς, εκεί ενώπιόν μου!... Αυτός, που μας έδωκε γλύκες πνευματικές και συγκινήσεις ψυχικές, που ανιστόρησε κόσμους θαλασσινούς, κι᾿ εζωντάνεψε, εμπρός μας, ανθρώπους μακρυνούς κι᾿ αγνώστους, που τούς έκαμε δικούς μας, εντελώς δικούς μας, σαν να περάσαμε μιά ζωή μαζί, αυτός σε μιά τέτοια κατάστασι, εκεί ενώπιόν μου!...

Του έσφιξα το χέρι χωρίς να ημπορώ ούτε μιά λέξι να προφέρω. Απο την ταραχή μου και τη σαστιμάρα μου ούτε το φώς δεν άναψα. Αισθάνθηκα ένα τρεμουλιαστό χέρι να σφίγγη το δικό μου και τον έχασα μέσα εις το σκοτάδι... Εμεινε όμως πίσω μια μοσχοβολιά κηριού που λυώνει εμπρός στις άγιες εικόνες, κάτι από του καντηλιού το σβύσιμο, κάτι από θυμιατού πέρασμα μακρυνό, μακρυνό πολύ...».

Πηγές:

http://www.nicethings.gr/?q=papa_rodos
http://ligakaikala।blogspot.com/

Τι έτρωγαν οι αρχαίοι Έλληνες;

2011-11-13T22:38:00.007+02:00

Όταν ένας Έλληνας ναυτικός έφτανε σε ξένη και άγνωστη χώρα, οι τρεις πρώτες ερωτήσεις πού έκανε ήταν:
- Οι άνθρωποι εδώ γνωρίζουν της Δήμητρας το φυτό (δηλαδή το στάχυ, το ψωμί);
- Γνωρίζουν του Διονύσου το ποτό (δηλαδή το κρασί);
- Έχουν κυβέρνηση των πολλών (δηλαδή δημοκρατία); (Βλ. Ευριπίδη Κύκλωψ).

Όπως μαθαίνουμε από τους Δειπνοσοφιστές του Αθήναιου, οι Έλληνες είχαν 72 είδη ψωμιού! Οι δημητριακοί καρποί - που οδήγησαν στους πρώτους οικισμούς - είναι ή βάση της ανθρώπινης διατροφής, και γι’ αυτό το στάρι ήταν (και είναι πάντα) διατιμημένο, από όλα τα καθεστώτα. Από τα 72 είδη ψωμιού, άλλα ήταν πιο πρωτόγονα κι άλλα πιο εκλεπτυσμένα.

Ο δάρατος άρτος (ο θεσσαλικός) ήταν άζυμος, ο κριμνίτης από κριθαρένιο αλεύρι, ο κριβανίτης από σταρίσιο, αλλά ψημένος στους μικρούς παραδοσιακούς φούρνους της Αττικής (αυτόν έτρωγε ο Αριστοφάνης και οι άλλοι θιασώτες των «αρχαίων» συνηθειών).

Ο συγκομιστής ήταν άγριος, ζυμωμένος με όσα αλεύρια είχαν περισσέψει. Η αφρόκρεμα έτρωγε τον σεμιδαλίτη άρτο, πού ήταν καλοζυμωμένος με ψιλοκοσκινισμένη πάλλευκη φαρίνα από σκληρό σιτάρι (από σεμίδαλιν ή σιμιγδάλι όπως θα λέγαμε σήμερα).

Έχουμε αρκετές πληροφορίες για το πώς έτρωγαν οι αρχαίοι. Τις περισσότερες τις έχουμε για την αλεξανδρινή και την ελληνορωμαϊκή περίοδο. Τα συμπόσια ήταν ή μεγαλύτερη - και σίγουρα ή ακριβότερη - από τις απολαύσεις της εποχής. Τα ρωμαϊκά φαγοπότια είναι πασίγνωστα.

Ό βαθύπλουτος Ρωμαίος Γάβιος Απίκιος, πού έζησε την εποχή του Χριστού - και πού μας άφησε ένα σωρό πολύπλοκες συνταγές - είχε ξοδέψει εξήντα δισεκατομμύρια σημερινές δραχμές (φαντασθείτε την αξία σε ευρώ!) για τα συμπόσια πού οργάνωνε για τούς φίλους του. Στο τέλος αυτοκτόνησε από φόβο ότι θα πεθάνει από την... πείνα!

Γάβιος Απίκιος

Υπάρχει μία συνταγή για γλυκό, του Απίκιου που διασώθηκε. Ο ίδιος το αναφέρει απλώς ως «Ένα άλλο γλυκό πιάτο» και η συνταγή του έχει ως εξής: «Σπάστε (κάντε φέτες) το καλύτερο λευκό ψωμί, χωρίς την κόρα, σε μεγάλα κομμάτια, βουτήξτε τα σε γάλα και αυγά και τηγανίστε σε λάδι. Σκεπάστε με μέλι και σερβίρετε».

Εδέσματα

Τραγήματα (ορεκτικά αλμυρά). Ξηρά, ή βρασμένα και τα περισσότερα τσιγαρισμένα:

Ώχρος (πασατέμπος)
Κύαμος (κουκιά)
Ερέβινθοι (στραγάλια)

Νώγαλα (επιδόρπια γλυκά)
Βότρυς (σταφύλι)
Φοίνιξ (χουρμάς)
Ροιά (ρόδι)
Μιμαίκυλα (κούμαρα)
Συκάμινα (μούρα και μόρα, για τούς Έλληνες της Αλεξάνδρειας).
Ισχάς (η ισχάς είναι γένους θηλυκού) το ξηρό σύκο.
Ασταφίδες (σταφίδες)
Πυραμίς (επιδόρπιο γλύκισμα)
Ωόν (αυγό)

Αρτύματα (καρυκεύματα) για τα καταχύσματα (σάλτσες)
Άλας (αλάτι)
Πέπερις ή πέπερι (πιπέρι)
Έλαιον (λάδι ελιάς)
Οίνος (κρασί)
Όξος (ξίδι)
Ωοτάριχον (αυγοτάραχο, ταραμάς)
Νάπυ (μουστάρδα Κύπρου)
Θύμος (θυμάρι Υμηττού)
Ορίγανος (ρίγανη Τενέδου)
Οξέλαιον (λαδόξιδο)
Γαρέλαιον (αλατόλαδο)
Πεπερόγαρον (αλατοπίπερο)

Λεξιλόγιο εδεσμάτων (όψα ή τραγήματα) από τους Δειπνοσοφιστές του Αθήναιου

Άπια και ίφια μήλα (απίδια και σαρκώδη μήλα)
Ασταφίδαι και ισχάδαι (σταφίδες και ξηρά σύκα, που φέρνουν γλυκά όνειρα, όπως λέει ο Έρμιππος από τη Ρόδο).
Γογγυλίς (ρεπάνι).
Εγχέλεις πλωταί (χέλια πού κολυμπούν στην επιφάνεια του νερού) συνήθως τα ψάρευαν από την Κωπαΐδα, τη λίμνη της Βοιωτίας.
Έριφος (κατσίκι).
Θύννος (το ψάρι τόνος).
Κεστρέα (το ψάρι κέφαλος)
Μαινίς (σπάρος)
Μύραινα (σμέρνα, είδος χελιού)
Πάντα ταρίχη (όλα τα παστά) και ειδικά ήταν περιζήτητα τα παστά ψάρια από τον Ελλήσποντο.
Τήθος (στρείδι)
Συς (γουρουνόπουλο)

Οδηγίες μαγειρικής τού Φιλόξενου

Για τον πολύποδα (χταπόδι):
Τα πλοκάμια του χταποδιού, αν έχουν χτυπηθεί έγκαιρα, είναι καλύτερα βραστά παρά στα κάρβουνα ψημένα, αν είναι βέβαια μεγάλο το χταπόδι.

Για την τρίγλη (μπαρμπούνι):
Το μπαρμπούνι δεν θέλει το κρέας του σκληρό.
Εννοούσαν δηλαδή ότι δεν πρέπει να ξεροψήνονται τα μπαρμπούνια τόσο πολύ ώστε να σκληραίνουν.
Φαίνεται ότι τον γνωστότατο σήμερα «πατσά», οι αρχαίοι Έλληνες δεν τον είχαν και σε μεγάλη υπόληψη καθώς έλεγαν:
Γιά τήν χορδήν (έντερο, πατσάς):
Ελικτά κουδέν υγιές!
(πολύς ο ελιγμός, μηδέν για την υγεία!).

Θα επανέλθουμε στη διατροφή των αρχαίων Ελλήνων πολύ σύντομα και με περισσότερα άρθρα.

Ένα ιατροδικαστικό πόρισμα για τη δολοφονία του Ιούλιου Καίσαρα.

2011-11-02T23:14:00.003+02:00

Η ιστορία έγραψε πως ο Ιούλιος Καίσαρ δολοφονήθηκε με 23 μαχαιριές από συνωμότες. Κι όμως, μία νέα έρευνα, υποστηρίζει ότι ο ίδιος ο Ιούλιος Καίσαρ σκηνοθέτησε ουσιαστικά την αυτοκτονία του!

Ο πιο διάσημος φόνος στην Ιστορία, εκείνος του Ιουλίου Καίσαρα ήταν... «οργανωμένη» αυτοκτονία; Οι τελευταίες κινήσεις του, οι μαχαιριές που δέχτηκε, αλλά και το κίνητρο αποδεικνύονται ικανά για να στηρίξουν τη νέα θεωρία, αποτέλεσμα μιας καινούργιας ιατροδικαστικής έρευνας που θέλει τον Ρωμαίο αυτοκράτορα να σκηνοθέτησε ο ίδιος τη δολοφονία του.

Γιατί ο Ιούλιος Καίσαρ, η μεγαλύτερη στρατιωτική και πολιτική ιδιοφυΐα της εποχής του, προκάλεσε συνειδητά τους αντιπάλους του και παρ' όλα αυτά κυκλοφορούσε χωρίς σωματοφύλακες; Και τελικά γιατί αγνόησε ακόμη και τις προειδοποιήσεις της τελευταίας στιγμής, ότι επρόκειτο να δολοφονηθεί;

Το ένστικτο του συνταγματάρχη - ιατροδικαστή της ιταλικής αστυνομίας Λουτσιάνο Γκαροφάνο έλεγε πως οι απαντήσεις έκρυβαν μια αλήθεια διαφορετική από εκείνη που έχει καταγραφεί. Έτσι, ξεκίνησε 2.047 χρόνια μετά τη δολοφονία του Καίσαρα να ανακαλύψει τι πραγματικά συνέβη στις 15 Μαρτίου του 44 π.Χ. στο Ρompei Ρorticus, όπου συνεδρίαζε προσωρινά η Σύγκλητος και από το οποίο δεν σώζονται παρά ελάχιστα ερείπια.

Μόνο μία από τις 23 μαχαιριές, που δέχτηκε στο σώμα του ο Ιούλιος Καίσαρ (και είχε καταγράψει τότε στην αυτοψία του ο γιατρός Αντίστιος, που εξέτασε τη σορό του) ήταν η μοιραία. Και συγκεκριμένα η δεύτερη, που την δέχτηκε στο στήθος σύμφωνα με την μαρτυρία του Σουητώνιου.

Τα υπόλοιπα τραύματα, αν και συγκεντρωμένα τα περισσότερα στη βουβωνική χώρα, ήταν επιπόλαια, καθώς υπολογίζεται πως οι συνωμότες, αν και αποφασισμένοι, είχαν εκνευρισθεί από την πολύωρη αναμονή και του επετέθησαν κατ' ενώπιον μόλις τον αντίκρισαν. Ο αριθμός τους, δε, υπολογίζεται μεταξύ 5 και 10, καθώς 23 είναι αδύνατον να επετέθησαν ταυτοχρόνως, όπως προκύπτει από την εικονική αναπαράσταση των τραυμάτων μέσω υπολογιστή, αλλά και την αναπαράσταση της σκηνής του φόνου που έγινε σε θεατρικό εργαστήρι.

Το χέρι που έριξε τη φονική μαχαιριά αποκαλύπτει ο ίδιος ο Καίσαρας με τη φράση του «Και συ τέκνον, Βρούτε;», απογοητευμένος από τη συμπεριφορά όχι απλώς ενός ανθρώπου που βρισκόταν πολύ κοντά του, αλλά του ίδιου του τού παιδιού, άποψη που υποστηρίζει ο καθηγητής του Πανεπιστημίου Cornell, Μπάρι Στράους, ο οποίος δεν αποκλείει την πιθανότητα ο Βρούτος να ήταν καρπός του έρωτα του Καίσαρα με τη Σερβιλία, μία από τις αμέτρητες ερωμένες του.
Ακόμα και αν η μέθοδος οδηγεί προς τη δολοφονία, τα κίνητρα μιλούν για αυτοκτονία, υποστηρίζει από την άλλη πλευρά ο Λουτσιάνο Γκαροφάνο.

Τρεις ήταν οι μεγάλες επιθυμίες του Ιουλίου: Ο γρήγορος θάνατος, η υστεροφημία και η συνέχιση της δυναστείας του. Η δολοφονία του εξυπηρετούσε και τις τρεις. Οι αντίπαλοί του αποδυναμώνονταν διαπράττοντας έγκλημα σε έναν χώρο τόσο σεβαστό όσο η Σύγκλητος και κατά συνέπεια την εξουσία θα έπαιρνε εκείνος που είχε οριστεί από τον Καίσαρα, ο 19χρονος δηλαδή ανιψιός του Οκταβιανός. Όσο για τον ίδιον έγινε αντικείμενο λατρείας από τον λαό προσφέροντας με το άνοιγμα της διαθήκης του σε κάθε ρωμαϊκή οικογένεια εισόδημα για τρεις μήνες.

Ο Ιούλιος Καίσαρ άφησε συνειδητά, λοιπόν, τους δολοφόνους του να τον εξοντώσουν; Η στιγμή για την δολοφονία - αυτοκτονία ήταν κατάλληλη και με δεδομένο ότι ήταν 56 ετών - ηλικιωμένος για την εποχή και άρρωστος, αφού έπασχε από επιληψία - γεγονός που του προκαλούσε υπό αγχώδεις καταστάσεις προσωρινή απώλεια συνειδήσεως, σύμφωνα με τον καθηγητή του ιατρικού τμήματος του Πανεπιστημίου του Χάρβαρντ Χάρολντ Μπουρζτάν.

Για να είμαστε απόλυτα αντικειμενικοί, ας δούμε όμως και τα γεγονότα έτσι όπως τα κατέγραψε ο Ρωμαίος ιστορικός Σουητώνιος, ώστε να βγάλουμε και τα προσωπικά μας συμπεράσματα.

"Αλάθευτα σημάδια είχαν προαναγγείλει στον ίδιο τον Καίσαρα τη δολοφονία του, λίγους μήνες πρωτύτερα.
Λίγο πριν από το θάνατο του, πληροφορήθηκε πως η αγέλη των αλόγων που είχε αφιερώσει ο ίδιος στο ποταμό Ρουβίκωνα, όταν τον διάβηκε και έβοσκε αφύλαχτη, δεν ήθελε να πάρει τροφή και έκλαιγε θρηνητικά. Και όταν ο ίδιος πρόσφερε θυσία, ο οιωνοσκόπος Σπουρίννας τον προειδοποίησε να αποφεύγει τους κινδύνους που μπορούσαν να έλθουν όχι αργότερα από τις Ειδούς του Μαρτίου (15 Μαρτίου).

Τόσο εξ’ αιτίας των οιωνών όσο και εξ’ αιτίας της άσχημης υγείας του, στάθηκε πολύ διστακτικός για το αν θα έπρεπε να μείνει στο σπίτι ή να πάει στη Σύγκλητο εκείνη τη μοιραία ημέρα και να πραγματοποιήσει αυτά που είχε αποφασίσει. Τελικά, παρακινημένος από το Δέκιμο Βρούτο, αποφάσισε να μην απογοητεύσει την πλήρη απαρτία που τον ανέμενε αρκετή ώρα και πήγε σχεδόν κατά το τέλος της πέμπτης ώρας.

Όταν του δόθηκε στο δρόμο από κάποιον άγνωστο ένα σημείωμα που αποκάλυπτε τη συνωμοσία, το έβαλε μαζί με άλλα σημειώματα που κρατούσε στο αριστερό του χέρι, υπολογίζοντας να το διαβάσει λίγο αργότερα. Τελικά, μπήκε στη Σύγκλητο αψηφώντας τους οιωνούς και πειράζοντας τον οιωνοσκόπο Σπουρίννα. Τον απεκάλεσε ψευδοπροφήτη, επειδή είχαν φτάσει αι Ειδοί του Μαρτίου χωρίς να του συμβεί κάποιο κακό, όμως ο Σπουρίννας του απάντησε πως πραγματικά είχαν έρθει αι Ειδοί, αλλά δεν είχαν παρέλθει.

Μέσα στη Σύγκλητο, ένας σοφιστής από την Κνίδο, ο Αρτεμίδωρος, που έκανε παρέα με τον Βρούτο και ήξερε για τη συνωμοσία, πήγε να δώσει στον Καίσαρα έναν κύλινδρο όπου είχε γράψει τα καθέκαστα. «Διάβασέ τον Καίσαρα», του είπε, «μονάχος σου και γρήγορα. Γράφει σπουδαία πράγματα που σ’ ενδιαφέρουν πολύ». Αλλά το πλήθος που περιστοίχιζε τον Καίσαρα, τον εμπόδισε να διαβάσει.

Μόλις λοιπόν ο Καίσαρας κάθισε στη θέση του, οι συνωμότες συγκεντρώθηκαν γύρω του για να υποβάλουν τάχα τα σέβη τους και μεταξύ αυτών ο Κίμβρος Τίλλιος που είχε αναλάβει την αρχηγία, πλησίασε πιο κοντά για να ρωτήσει κάτι. Όταν ο Καίσαρας του αρνήθηκε και με μια χειρονομία του και του ζήτησε να επανέλθει άλλη φορά, τότε ο άλλος τον άρπαξε από τους ώμους. Ο Καίσαρας τότε φώναξε: «Μα αυτό είναι βία!», οπότε κάποιος από τους Κάσκες τον μαχαίρωσε από πίσω λίγο κάτω από το λαιμό. Ο Καίσαρας του έπιασε το μπράτσο του και τον κάρφωσε με τη γραφίδα. Μα καθώς προσπάθησε να σηκωθεί από το κάθισμα, δέχτηκε δεύτερο πλήγμα.

Και όταν συνειδητοποίησε πως ήταν κυκλωμένος από παντού από γυμνά ξίφη, σκέπασε το κεφάλι του με την τήβεννο και ταυτόχρονα με το αριστερό του χέρι τράβηξε τα ρούχα του ως τα πόδια, για να πέσει με αξιοπρέπεια έχοντας καλυμμένο το κάτω μέρος του σώματός του. Στη στάση αυτή δέχτηκε είκοσι τρεις μαχαιριές, χωρίς να προφέρει ούτε μια λέξη, πέρα από ένα αναστεναγμό που άφησε με το πρώτο χτύπημα, παρόλο που μερικοί γράφουν πως όταν ο Μάρκος Βρούτος όρμησε εναντίον του, του φώναξε (στα Ελληνικά): «Και συ τέκνον Βρούτε;».

Όταν όλοι οι συνωμότες σκορπίστηκαν, ο Καίσαρας έμεινε κάτω νεκρός, ώσπου τελικά τρεις δούλοι τον έβαλαν σ’ ένα φορείο και τον μετέφεραν σπίτι του, με το ένα του χέρι κρεμασμένο. Κατά τη γνώμη του γιατρού Αντίστιου, κανένα από τα τραύματα δεν ήταν θανατηφόρο, εκτός από το δεύτερο που δέχτηκε στο στήθος.

Σε μερικούς από τους φίλους του ο Καίσαρας, είχε δώσει την εντύπωση πως δεν ήθελε να ζήσει περισσότερο και δεν τον ένοιαζε που η υγεία του δεν ήταν τόσο καλή, γι’ αυτό αδιαφόρησε σε όλες τις προειδοποιήσεις που προέρχονταν από τους κακούς οιωνούς και από τις πληροφορίες των φίλων του.

Κάποιοι άλλοι πιστεύουν πως προτίμησε να εκτεθεί μια και καλή στους συνωμότες, που τον απειλούσαν από παντού, επειδή δεν μπορούσε να ζει συνέχεια μέσα στην αγωνία του κινδύνου. Άλλοι επίσης λένε ότι ήθελε έτσι να δηλώσει ότι η ζωή του δεν ήταν τόσο ιδιωτική υπόθεση αλλά υπόθεση της πολιτείας.

Και συνεχίζει ο Σουητώνιος: Για ένα πράγμα συμφωνούμε όλοι. Ότι ο Καίσαρας επιθυμούσε ένα θάνατο σαν αυτόν που βρήκε. Γιατί, όταν κάποτε διάβασε στον Ξενοφώντα με τι τρόπο ο Κύρος, στην τελευταία του αρρώστια, έδινε οδηγίες για την ταφή του, εξέφρασε τη φρίκη του για ένα τέτοιο αργό τέλος και δήλωσε πως ο ίδιος, επιθυμούσε ένα γρήγορο και ξαφνικό θάνατο. Την προηγούμενη ημέρα της δολοφονίας του, σε μια συζήτηση που είχε σε τραπέζι στο σπίτι τού Μάρκου Λέπιδου, για το ποιο είδος θανάτου ήταν επιθυμητό, έδειξε την προτίμησή του στον ξαφνικό και απροειδοποίητο θάνατο.

Με τον θάνατό του αυτόν, συγκαταλέχθηκε μεταξύ των θεών στη συνείδηση του λαού. Γιατί στον πρώτο από τους αγώνες που οργάνωσε ο κληρονόμος του ο Αύγουστος για την αποθέωση του, ένα αστέρι έλαμπε στον ουρανό για εφτά ολόκληρες ημέρες, ανατέλλοντας την ενδέκατη ώρα, δηλαδή μια ώρα πριν από τη δύση του ηλίου. Ο λαός πίστεψε πως ήταν η ψυχή του Καίσαρα που είχε ανέβει στον ουρανό. Και για το λόγο αυτό τοποθέτησε ένα αστέρι πάνω από το στέμμα, στο κεφάλι του αγάλματός του.

Κανένας από τους δολοφόνους του δεν έζησε πάνω από τρία χρόνια, ούτε και είχε φυσικό θάνατο. Όλοι καταδικάστηκαν και χάθηκαν με διάφορους τρόπους. Άλλοι χάθηκαν σε ναυάγια, άλλοι σε μάχες και άλλοι αυτοκτόνησαν με το ίδιο εκείνο ξίφος που είχαν δολοφονήσει τον Καίσαρα"...

*******

Μάρτιαι Ειδοί

Τα μεγαλεία να φοβάσαι, ω ψυχή.
Και τες φιλοδοξίες σου να υπερνικήσεις
αν δεν μπορείς, με δισταγμό και προφυλάξεις
να τες ακολουθείς. Και όσο εμπροστά προβαίνεις,
τόσο εξεταστική, προσεκτική να είσαι.

Κι όταν θα φθάσεις στην ακμή σου, Καίσαρ πια·
έτσι περιωνύμου ανθρώπου σχήμα όταν λάβεις,
τότε κυρίως πρόσεξε σα βγεις στον δρόμον έξω,
εξουσιαστής περίβλεπτος με συνοδεία,
αν τύχει και πλησιάσει από τον όχλο
κανένας Αρτεμίδωρος, που φέρνει γράμμα,
και λέγει βιαστικά «Διάβασε αμέσως τούτα,
είναι μεγάλα πράγματα που σ' ενδιαφέρουν»,
μη λείψεις να σταθείς· μη λείψεις ν' αναβάλεις
κάθε ομιλίαν ή δουλειά· μη λείψεις τους διαφόρους
που χαιρετούν και προσκυνούν να τους παραμερίσεις
(τους βλέπεις πιο αργά)· ας περιμένει ακόμη
κ' η Σύγκλητος αυτή, κ' ευθύς να τα γνωρίσεις
τα σοβαρά γραφόμενα του Αρτεμιδώρου.

Κωνσταντίνος Π. Καβάφης

Πηγές:
http://ta-nea.dolnet.gr/
Γάιος Σουητώνιος: Η ζωή των Καισάρων.
Πλούταρχος: Βίοι Παράλληλοι.

Η Γερμανική κατοχή και η ελληνική σημαία.

2011-10-28T21:46:00.008+03:00

Οι Γερμανοί κατακτητές βρίσκονταν ήδη τριάντα τέσσερις ημέρες στην Αθήνα, όταν, στις έντεκα το βράδυ της 30ής Μαΐου 1941, δύο γενναία Ελληνόπουλα, κάτω των δεκαεννιά, γλιστρούσαν αθόρυβα σ' ένα τούνελ, το οποίο, ξεκινώντας από μια τρύπα στη βόρεια πλευρά της Ακρόπολης, έβγαζε σ' ένα άνοιγμα κοντά στο Ερεχθείο. Σύμφωνα με τη μυθολογία, ο ιερός όφις της θεάς Αθηνάς ξεπηδούσε από 'κεί σε κρίσιμες στιγμές για την Αθήνα.

Τα δύο παλικάρια, ο Μανώλης Γλέζος και ο Απόστολος Σάντας, δεν είχαν ιδέα για το τι επρόκειτο να αντιμετωπίσουν, το τούνελ μπορεί να ήταν κλειστό ή να είχαν τοποθετηθεί στην έξοδό του Γερμανοί σκοποί. Προχωρούσαν στα τυφλά, έρποντας πάνω στο χώμα. Πλησίασαν στα Προπύλαια, όπου έφτανε στ' αυτιά τους το μεθυσμένο γέλιο των σκοπών. Με λίγη τύχη, οι σκοποί θα ήταν τόσο απορροφημένοι ώστε δε θα έδιναν προσοχή σε οτιδήποτε ασυνήθιστο. «Εντάξει! Φτάσαμε!»

Φθάνοντας σε απόσταση λίγων μέτρων από τον ιστό της σημαίας δεν αντιλήφθηκαν κανένα φρουρό και με γρήγορες κινήσεις, έπιασαν το κοντάρι της σημαίας, τράβηξαν με δύναμη το σκοινί και κατέβασαν από τον ιστό το μισητό σύμβολο του ναζισμού. Ήταν μία τεράστια σημαία, με τη σβάστικα, διαστάσεων 4x2 μ που ανέμιζε στην Ακρόπολη από εκείνο το Κυριακάτικο πρωινό του Απρίλη που οι Γερμανοί εισέβαλαν στην Αθήνα.

Είχαν φθάσει πια μεσάνυχτα. Οι δύο «κομάντος» αφού πήραν μαζί τους τη σημαία και άφησαν με προσοχή τα αποτυπώματά τους πάνω στο κοντάρι προκειμένου να μην κατηγορηθούν για την πράξη αυτή οι κάτοικοι της περιοχής, χώθηκαν πάλι μέσα στο τούνελ, χωρίς να γίνουν αντιληπτοί από τους Γερμανούς, που συνέχιζαν τη διασκέδασή τους, κι έφυγαν πάλι απ' όπου ήρθαν. Εν τω μεταξύ αψηφώντας τον κίνδυνο της σύλληψης, έκαναν κουρέλια την γερμανική σημαία, απομακρυνόμενοι από την Ακρόπολη...

Έτσι, για ένα πρωινό τουλάχιστον, οι Αθηναίοι βγήκαν στις ταράτσες και απόλαυσαν το θέαμα του Ιερού Βράχου χωρίς να τον σκιάζει το μίασμα της σβάστικας. Δεν είχε σημασία που οι Γερμανοί σύντομα αντικατέστησαν τη σημαία. Αρκεί που δυο γενναία Ελληνόπουλα είχαν κατορθώσει να την ντροπιάσουν.

Αυτό ήταν ένα μόνο ανάμεσα σε χιλιάδες παρόμοια περιστατικά που έδειχναν στο λαό, αλλά και στον κόσμο ολάκερο, ότι οι υπόδουλοι Έλληνες, αν και εξαντλημένοι από χίλιες δυο στερήσεις, διατηρούσαν άσβεστο τον πόθο τους για ελευθερία.

Από τη μέρα που ο Λεωνίδας και οι τριακόσιοι Σπαρτιάτες αντιμετώπισαν τις στρατιές των Περσών στις Θερμοπύλες ως τα χρόνια όπου οι απλοϊκοί τσοπάνηδες των βουνών και οι σκληροί, συνηθισμένοι στις κακουχίες ναυτικοί αλώνιζαν τη Μεσόγειο χωρίς καμία στήριξη ή πόρους, προκαλώντας τη δυσαρέσκεια της Ιερής Συμμαχίας και απειλώντας τη δύναμη της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, έως και την ηρωική στιγμή του 1940 όπου μια ελεύθερη Ελλάδα βροντοφώναξε ένα ηχηρό «ΟΧΙ» στη φασιστική Ιταλία, οι Έλληνες είχαν ακλόνητη πίστη στον τελικό θρίαμβο της ελευθερίας.

Ας δούμε τώρα πώς ο σπουδαίος καλλιτέχνης Φωκίων Δημητριάδης, αποτύπωσε μέσα από τα σκίτσα του, την καθημερινή ζωή κατά τη διάρκεια της φοβερής Κατοχής.

Καθημερινές εικόνες όταν η πείνα
θέριζε τους Έλληνες.

Συνήθως οι Ναζί διάλεγαν τον πιο ευπρεπή περαστικό και τον ανάγκαζαν να σβήσει με τη γλώσσα του από τον τοίχο, συνθήματα που έγραφαν οι Έλληνες εναντίον των Γερμανών και Ιταλών κατακτητών.

Μαζικές σφαγές και εκτελέσεις.
Οι Γερμανοί ξεκλήριζαν ολόκληρα χωριά.

ΤΕΤΡΑΠΟΔΟΣ ΠΑΤΡΙΩΤΗΣ

Μέσα στα κοφίνια είναι κρυμμένος ένας ραδιοπομπός με μπαταρίες. Ο μανάβης, στην πραγματικότητα, είναι υπαξιωματικός του ελληνικού Πολεμικού Ναυτικού και στέλνει μηνύματα στο Στρατηγείο Μέσης Ανατολής, στο Κάιρο, ενώ βρίσκεται σ’ έναν από τους πιο πολυσύχναστους δρόμους της Αθήνας. Βλέποντας το όχημα ράδιο-ανίχνευσης των Γερμανών, οι οποίοι προσπαθούν να εντοπίσουν τον παράνομο πομπό, κατεβάζει αστραπιαία την κεραία που είχε σηκώσει πάνω από τον τοίχο και απομακρύνεται σε αναζήτηση ασφαλέστερης τοποθεσίας.

Η Απελευθέρωση.

Πηγές:

Φωκίων Δημητριάδης - 77 σκίτσα από τη Ναζιστική Κατοχή.

Πώς ένας απλός ενωμοτάρχης, έριξε την κυβέρνηση Χαριλάου Τρικούπη!

2011-10-21T23:31:00.004+03:00

Χαρίλαος Τρικούπης

Στις αρχές της δεκαετίας του 1880, η δύναμη της Χωροφυλακής έφτανε τους δύο λόχους, δηλαδή, κάτι λιγότερο από 400 άντρες σε μια πόλη με πληθυσμό περίπου 60 χιλιάδων ψυχών.

Εκείνη την εποχή, το Σώμα υπέστη τη μεγαλύτερη ταπείνωση και τον πιο σοβαρό εξευτελισμό, από ένα σχετικώς ασήμαντο γεγονός - από ένα χαστούκι που δόθηκε εν θερμώ!

Όταν όμως το χαστούκι το δέχεται υπήκοος ξένης χώρας, και μάλιστα μεγάλης δύναμης, όπως η Αγγλία, τότε το γεγονός διογκώνεται και παίρνει τεράστιες διαστάσεις.

Θα αναφερθούμε στο «Επεισόδιο Νίκολσον», που λόγω της σοβαρότητός του έριξε την κυβέρνηση του Χαριλάου Τρικούπη!

Ο Άρθουρ Νίκολσον είχε γεννηθεί το 1849, και είχε διατελέσει επιτετραμμένος της αγγλικής πρεσβείας στην Αθήνα από το 1884. Ήταν επίσης πρεσβευτής στη Μαδρίτη και την Πετρούπολη και υφυπουργός των Εξωτερικών κατά την περίοδο των Βαλκανικών πολέμων. Έγραψε την «Ιστορία του Γερμανικού συντάγματος» και πέθανε το 1928.

Άρθουρ Νίκολσον

Η 4η Ιανουαρίου 1885 ήταν μια ιδιαίτερα ηλιόλουστη ημέρα, που έκανε αρκετούς Αθηναίους να βγουν περίπατο. Το ίδιο έκανε κι ο 36χρονος κομψός και νεοδιορισμένος επιτετραμμένος της Αγγλικής πρεσβείας Νίκολσον με την πανέμορφη σύζυγό του.

Μόνο που ο Νίκολσον, εκείνο το πρωινό, διάλεξε να κάνει τον περίπατό του στον περιφερειακό δρόμο του Λυκαβηττού, προς το νεόφυτο αλσύλλιο.

Όμως, από ένα σημείο και μετά η διέλευση απαγορευόταν, επειδή υπήρχε στην κορυφή του λόφου η στρατιωτική φρουρά και το Πολυβολείο.

Ο ενωμοτάρχης Καλπούζος, που φρουρούσε την περιοχή, ενημέρωσε τον Νίκολσον ότι δεν μπορεί να προχωρήσει περισσότερο, γιατί η περιοχή ήταν φυλασσόμενη. Του ζήτησε, μάλιστα, να απομακρυνθεί, αλλά εκείνος αρνήθηκε.

Τότε ο ενωμοτάρχης επιχείρησε να τον διώξει κάπως άκομψα. Ο Νίκολσον, θεώρησε τον εαυτό του προσβεβλημένο και αντέδρασε:
«Κύριε χωροφύλαξ, δεν μπορείτε να συμπεριφέρεστε βαναύσως σ' έναν διπλωμάτη!»

«Δεν ξέρω τι λες. Από 'δώ κι απάν' δεν περνάς, ου κόσμους να χαλάσ'!»
«Θα περάσω! Δεν έχετε το δικαίωμα να μου το απαγορεύσετε!»
«Δεν περνάς, σ’ λέω! Τον πισινό σου να χτυπάς χάμω, δεν πρόκειται να περάσεις!...»

Ο Νίκολσον επικαλέστηκε τότε τη διπλωματική του ιδιότητα:
«Είμαι ο επιτετραμμένος της αγγλικής πρεσβείας Νίκολσον και απαιτώ να μ' αφήσετε να περάσω!»
«Χαρτί απ' τον φρούραρχο έχ'ς; Όχι! Ε, δεν περνάς! Άντε λοιπόν, πάγαινε... Πάρ' την τσούπρα σ' και δρόμο!...»

Η επιμονή του Νίκολσον εκνεύρισε τον ενωμοτάρχη. Άλλωστε, δεν ήταν ο μοναδικός Άγγλος με αποικιοκρατική συμπεριφορά και επιμονή, που θεωρούσε την Ελλάδα τσιφλίκι του.

Πιστός στο καθήκον του ο ενωμοτάρχης και μη σηκώνοντας μύγα στο σπαθί του, τον έπιασε από το μπράτσο και σπρώχνοντας τον, του έδωσε και μερικά χαστούκια αλλά και βουρδουλιές, μία από τις οποίες δέχτηκε και η σύζυγος του!

Αυτό ήταν! Εξαγριωμένος ο Νίκολσον επέστρεψε αμέσως στην πρεσβεία και ανέφερε το γεγονός στον πρεσβευτή. Το επεισόδιο προκάλεσε την άμεση αντίδραση των Άγγλων, αφού η οικογένεια του Νίκολσον διατηρούσε στενούς δεσμούς φιλίας με την αγγλική βασιλική οικογένεια.

Ο πρωθυπουργός Χαρίλαος Τρικούπης, όταν ενημερώθηκε, έδειξε επιφυλακτική στάση, με την οποία προκάλεσε την οργή του Άγγλου πρεσβευτή, που απαίτησε και πέτυχε την αυστηρή τιμωρία του χωροφύλακα αλλά και την ταπείνωση του Σώματος της Χωροφυλακής.

Μια εβδομάδα μετά το επεισόδιο του Λυκαβηττού, ο ενωμοτάρχης Καλπούζος αποτάχθηκε από τη Χωροφυλακή. Ταυτοχρόνως, όλο το Σώμα της Χωροφυλακής υποχρεώθηκε να παραταχθεί συντεταγμένο στην πλατεία Συντάγματος, όπου, με Ημερησία Διαταγή που αναγνώστηκε ζητήθηκε δημοσίως και επισήμως συγγνώμη από τον Νίκολσον και τη Βρετανική Αυτοκρατορία!

Η ταπείνωση και ο διασυρμός της Χωροφυλακής, και ο δημόσιος εξευτελισμός της Ελλάδας, προκάλεσαν την οργή και την αγανάκτηση όλων των Ελλήνων.

Η αντιπολίτευση, οργισμένη από τη δουλική αντίδραση του ελληνικού κράτους, συγκρότησε την επομένη στον ίδιο χώρο παλλαϊκό συλλαλητήριο.

Και ο Χαρίλαος Τρικούπης, που δεν είχε υπολογίσει ότι τα πράγματα θα έφταναν στα άκρα, υπέκυψε στις αξιώσεις της αντιπολίτευσης και των διαδηλωτών και συγκάλεσε αμέσως τη Βουλή. Στην ψηφοφορία που ακολούθησε καταψηφίστηκε η κυβέρνηση του, με αποτέλεσμα να παραιτηθεί και να προκηρυχθούν πρόωρες εκλογές.Έτσι ο Χαρίλαος Τρικούπης, έχασε τόσο άδοξα την εξουσία και το πρωθυπουργιλίκι. Από το χαστούκι ενός απλού χωροφύλακα...

Πηγή: Τάσος Κ. Κοντογιαννίδης "Μπαϊρακτάρης, Πολιτικοί και Κουτσαβάκηδες".

Η βασίλισσα Κλεοπάτρα έπινε μαργαριτάρια μέσα στο κρασί της!

2011-09-30T23:52:00.000+03:00

Eίχε βάλει στοίχηµα να πιει το πιο ακριβό κοκτέιλ που υπήρχε στον κόσµο. Η Κλεοπάτρα, βασίλισσα της Αιγύπτου, "η Βασίλισσα των Βασιλέων" όπως ήταν γνωστή στην εποχή της, το είπε και το έκανε. Εφτιαξε ένα κοκτέιλ µε µαργαριτάρια και το ήπιε, σε ένα δείπνο µε πολλούς και εξέχοντες καλεσµένους. Ετσι λέει ο θρύλος, που µπορεί και να µην είναι µόνο θρύλος.

Ένας από τους πιο δημοφιλείς μύθους που μιλάει για ένα μαργαριτάρι είναι ο μύθος για δύο διάσημους εραστές, ίσως τους πιο διάσημους της ιστορίας. Πρόκειται για τον Μάρκο Αντώνιο και την Κλεοπάτρα. Λέει λοιπόν ο θρύλος, πως αυτοί οι δύο αθάνατοι κυβερνήτες έβαλαν ένα στοίχημα.

Το στοίχημα ήταν το εξής: Η Κλεοπάτρα ισχυριζόταν ότι η Αίγυπτος ήταν πολύ μεγαλύτερη και πολύ πλουσιότερη από τη Ρώμη και για το λόγο αυτό δεν θα μπορούσε ποτέ να κατακτηθεί από τους Ρωμαίους.

Για να το αποδείξει αυτό η Κλεοπάτρα, παρέθεσε ένα μεγάλο συμπόσιο προς τιμήν του Μάρκου Αντώνιου. Η αίθουσα στολίστηκε μεγαλόπρεπα έτσι όπως θα ταίριαζε σε Αιγύπτιο βασιλιά. Στη θέση όπου θα καθόταν ο Μάρκος Αντώνιος και η Κλεοπάτρα, υπήρχε ένα άδειο πιάτο και ένα κύπελλο γεμάτο με κρασί, αλλά μάλλον στην πραγματικότητα περιείχε ένα διάλυμα από ξίδι.

Τη σκυτάλη της διήγησης την παίρνει στη συνέχεια ο Πλίνιος ο Πρεσβύτερος όπου στο μεγάλο έργο του "Φυσική Ιστορία" (IX,59.119-121)μάς διηγείται το εξής καταπληκτικό, κοντά στα 100 χρόνια μετά την εποχή που θα πρέπει να συνέβη το γεγονός:

Η τελευταία βασίλισσα της Αιγύπτου είχε στην κατοχή της δύο μαργαριτάρια αμύθητης αξίας, που ήταν τα μεγαλύτερα που είχαν υπάρξει ποτέ. Ήταν δώρα προς αυτήν από βασιλείς της Ανατολής. Ακολουθώντας τις οδηγίες της βασίλισσας οι υπηρέτες της, τοποθέτησαν μπροστά στο ανάκλιντρό της ένα δοχείο με δυνατό ξίδι, το οποίο μπορεί να διαλύσει τα μαργαριτάρια.

Η βασίλισσα φορούσε στα αυτιά της αυτά τα θαυμάσια δημιουργήματα της φύσης. Ο Αντώνιος είχε σκάσει από περιέργεια να δει τι στο καλό θα έκανε. Τότε αυτή έβγαλε το ένα μαργαριτάρι από το αυτί της και το έριξε μέσα στο ξύδι. Μόλις το μαργαριτάρι διαλύθηκε, η βασίλισσα ήπιε το υγρό. Το δεύτερο μαργαριτάρι του ζευγαριού, κόπηκε στα δύο και έγινε ένα νέο ζευγάρι σκουλαρίκια που στόλισαν τα αυτιά της Αφροδίτης στο Πάνθεον της Ρώμης.”

Ο Μάρκος Αντώνιος παρέμεινε εμβρόντητος να την κοιτάζει, γιατί στους Ρωμαίους το μαργαριτάρι ήταν ανεκτίμητος θησαυρός.

Εκείνος βέβαια αρνήθηκε ότι η όμορφη βασίλισσα είχε κερδίσει το στοίχημα και ότι η Αίγυπτος δεν θα μπορούσε να κατακτηθεί, αφού ήταν τόσο πλούσια χώρα ώστε να μπορεί κανείς να «πίνει» τα μαργαριτάρια, άρα και πολύ δυνατή, λόγω τέτοιου πλούτου.

Υπάρχουν και άλλες ιστορίες που δείχνουν ότι η Κλεοπάτρα συνήθιζε πράγματι να χρησιμοποιεί πολλά μαργαριτάρια λιωμένα σε ένα διάλυμα από λίγο ξίδι και στη συνέχεια να πίνει το αφέψημα το οποίο ήταν θαυματουργό για την ομορφιά της.

Πίστευε ότι έτσι λιωμένα και πιωμένα τα μαργαριτάρια, θα σταματούσαν τη γήρανση διατηρώντας την πανέμορφη βασίλισσα πάντα νέα και ωραία για πολλά-πολλά χρόνια.

Πολλοί έχουν αµφισβητήσει πως η βασίλισσα της Αιγύπτου όντως ήπιε το ασυνήθιστο αυτό... κοκτέιλ. Ωστόσο άλλοι µελετητές δεν το αποκλείουν, λαµβάνοντας υπ' όψιν τα χηµικά πειράµατα που έκανε. «Υπάρχει συνήθως ένα µέρος αλήθειας σε αυτές τις ιστορίες» σηµειώνει η καθηγήτρια Κλασικών Σπουδών, Προύντενς Τζόουνς, του Μοντκλέρ Πανεπιστηµίου στο Νιου Τζέρσεϊ.

Και στο τρέχον τεύχος της επιθεώρησης «Classical World» η Τζόουνς αναλύει την ιστορία, κατά την οποία η Κλεοπάτρα κέρδισε το στοίχηµα που είχε βάλει µε τον Μάρκο Αντώνιο, πίνοντας το µαργαριταρένιο κοκτέιλ της, ώστε να υπερηφανεύεται ότι παρέθεσε το πιο ακριβό δείπνο. Δέκα εκατοµµύρια σηστέρτια! Τόσο έφτασε ο λογαριασµός µετά το μαργαριταρένιο εκείνο ποτό. Μάλλον οι εκκεντρικότητες των αρχαίων διασηµοτήτων, κάνουν τους σύγχρονους εκκεντρικούς να ωχριούν μπροστά τους....

Η Κλεοπάτρα ήξερε από δηλητήρια και γιατροσόφια. Αλλωστε, όπως είναι γνωστό, µε δηλητήριο φιδιού επέλεξε να αποχωρήσει από τον µάταιο τούτο κόσµο, συνεπώς γιατί να µην έδειχνε ενδιαφέρον και για τη χηµεία; «Πιστεύω ότι στην αρχαιότητα οι άνθρωποι είχαν πρακτικές γνώσεις γύρω από τη χηµεία», είπε η Τζόουνς στην εφηµερίδα «USΑ Τoday».

Σε αρχαία ρωµαϊκά κείµενα, µάλιστα, υπάρχουν αναφορές για την παρασκευή λιπασµάτων και παρασιτοκτόνων. Τα µαργαριτάρια που είναι και αυτά παντοτινά, στην αρχαιότητα ήταν πολύ δηµοφιλή και χρησιµοποιούνταν σε στολισµούς, όχι πολύ συχνά βέβαια, αλλά το να τα διαλύσεις και να κάνεις µε αυτά κοκτέιλ, έ, σίγουρα ήταν εξαιρετική σπατάλη και υπερβολή. Η άποψη της Τζόουνς είναι πως πολλοί µελετητές αµφισβητούν την ιστορία επειδή µοιάζει απίστευτη, ενώ σε µια µετάφραση του 1940 σηµειώνεται «πως τέτοιο ξίδι δεν υπάρχει».

Και όµως! Ο Μ. Λ. Ούλµαν, από το Πανεπιστήµιο της Βόρειας Καρολίνας, έλεγε το 1957 ότι κάποια πειράµατα έδειχναν πως το ξίδι µπορεί πράγµατι να διαλύσει µαργαριτάρια από µη φιλικό στο οξύ, ανθρακικό ασβέστιο. Όντως, το ανθρακικό ασβέστιο των μαργαριταριών διαλύεται στο ξίδι, ωστόσο με πολύ αργούς ρυθμούς.

Η Τζόουνς άρχισε να κάνει τα δικά της πειράµατα. Τι βρήκε όμως; Οτι είναι πιθανό να υπάρξει αντίδραση αν τοποθετήσουµε µαργαριτάρια σε ξίδι.
Βράζοντας το ξίδι, ή σπάζοντας τα µαργαριτάρια, ή και τα δύο, επιταχύνεται σηµαντικά η αντίδραση ίσως και σε χρόνο µικρότερο των 10 λεπτών. Αν η Κλεοπάτρα είχε ρίξει µέσα στο ξίδι το µαργαριτάρι κατ' ευθείαν από το σκουλαρίκι που φορούσε, δεν θα ήταν δυνατό να είχε πετύχει το αποτέλεσµα που ήθελε. Εκτός αν το είχε µουλιάσει µέσα στο ξίδι µια-δυο ηµέρες πριν.

Μάρκος Αντώνιος

Αληθινή ή όχι η ιστορία, κατορθώνει να μας καταγοητεύσει και να αποδείξει ακόμα μία φορά πως η τελευταία Φαραώ της Αιγύπτου, -ουσιαστικά μια Ελληνίδα Μακεδονίτισσα, και η τελευταία της γενιάς των Πτολεμαίων- υπήρξε μια προσωπικότητα τρομερά δυνατή, μια γυναίκα εύστροφη, με σπάνια προσόντα που ήξερε να χειρίζεται τους αντιπάλους της. Ήταν η μόνη που κατάφερε να κάνει την κοσμοκράτειρα και πανίσχυρη Ρώμη να σκύψει μπροστά στα κομψά βασιλικά της πόδια:
Στην Αλεξάνδρεια η Κλεοπάτρα είχε κατορθώσει να έχει Ρωμαίους σωματοφύλακες και στρατιώτες, με το όνομά της χαραγμένο στην ασπίδα τους!

Πηγές
http://www.tanea.gr

ΛΑΘΗ ΣΚΗΝΟΘΕΣΙΑΣ ΣΕ ΔΙΑΣΗΜΕΣ ΤΑΙΝΙΕΣ - Κλεοπάτρα

2011-09-22T21:03:00.001+03:00

Το διάσημο Χόλυγουντ μπορεί να έχει δημιουργήσει ταινίες σταθμούς στην ιστορία του κινηματογράφου, μπορεί να διέθεσε τους μεγαλύτερους και καλύτερους σκηνοθέτες για την πραγματοποίηση και παραγωγή αυτών των ταινιών, αλλά σε πολλές από αυτές δεν κατάφερε να αποφύγει σοβαρά λάθη σκηνοθεσίας!
Το ιστολόγιο, ξεκινώντας ένα νέο κύκλο θεμάτων αυτό το φθινόπωρο, θα παρουσιάσει αρκετές από αυτές τις ταινίες στις οποίες τα λάθη σκηνοθεσίας κυριολεκτικά "κλέβουν την παράσταση"!

Ας ξεκινήσουμε με την διασημότερη όλων, την "ΚΛΕΟΠΑΤΡΑ", παραγωγής του 1963.
Πρωταγωνιστές: Λιζ Ταίηλορ, Ρίτσαρντ Μπάρτον, Ρεξ Χάρισον, Μάρτιν Λαντάου και Ρόντι Μακ Ντάουελ.
Επική ταινία σε σκηνοθεσία του Τζόζεφ Μάνκεβιτς.

1) Υπάρχει μια σκηνή στην ταινία, όπου η Κλεοπάτρα μπαίνει θριαμβευτικά στη Ρώμη και φαίνεται να διέρχεται από την Αψίδα του Κωνσταντίνου.
Τα πράγματα όμως είναι εντελώς διαφορετικά και δεν έχουν ιστορική βάση. Η Κλεοπάτρα δεν πέρασε ποτέ κάτω από εκείνη την αψίδα για τον εξής λόγο:
Η Αψίδα του Κωνσταντίνου (Arco di Costantino) είναι μεν μια θριαμβική αψίδα στη Ρώμη, που βρίσκεται μεταξύ του Κολοσσαίου και του Παλατίνου Λόφου, αλλά στην πραγματικότητα, χτίστηκε στις 28 Οκτωβρίου, του έτους 312 μετά Χριστόν, δηλαδή 281 ολόκληρα χρόνια μετά την Κλεοπάτρα, για να τιμήσει την μνήμη Κωνσταντίνου του Α΄ για τη νίκη του επί του Μαξέντιου στην μάχη της Μουλβίας γέφυρας.

2) Ο παρατηρητικός θεατής, θα δει τις σκιές της σκαλωσιάς που χρησιμοποιήθηκε για τα σκηνικά, καθώς η Κλεοπάτρα περνά κάτω από την αψίδα μπαίνοντας στη Ρώμη. Οι σκιές αυτές πέφτουν εμφανώς πάνω στην όψη της κολοσσιαίας μαύρης σφίγγας πίσω από την Κλεοπάτρα.

3)Οι Ρωμαίοι λεγεωνάριοι, χρησιμοποιούν στην ταινία πανοπλίες και ασπίδες, οι οποίες χρησιμοποιήθηκαν για πρώτη φορά πάνω από έναν αιώνα αργότερα.

4) Για να φθάσει στον Ιούλιο Καίσαρα η Κλεοπάτρα και για να αποφύγει τα δυσάρεστα επακόλουθα μιας τέτοιας συνάντησης (ο αδελφός της ο Πτολεμαίος θα μπορούσε να την δολοφονήσει), κρύβεται μέσα σε ένα χαλί και ένας πιστός της σκλάβος την μεταφέρει στον ώμο του.
Όταν φθάνουν στον Ιούλιο Καίσαρα, η Κλεοπάτρα ξετυλίγεται, αλλά το χαλί είναι ξαφνικά δυσανάλογα μικρό για να τυλίξει έναν ολόκληρο άνθρωπο κρύβοντάς τον καλά. Ο Ιούλιος Καίσαρ (Ρεξ Χάρισον) το ξετυλίγει μόνος του και το τινάζει με το ένα του χέρι σαν να ξετύλιγε μία μικρή κουβέρτα.

5) Όταν η Κλεοπάτρα ξετυλίγεται από το χαλί και περιστρέφεται στο πάτωμα, φαίνεται καθαρά να φοράει επίπεδα σανδάλια. Ο Ιούλιος Καίσαρ της δίνει το χέρι του για να την σηκώσει όρθια και σε κλάσματα δευτερολέπτου, στο επόμενο πλάνο, φοράει ψηλά τακούνια!

Δείτε προσεκτικά την εικόνα και τις άλλες που ακολουθούν

Μεσολάβησαν λίγα δευτερόλεπτα αφού σηκώθηκε
και φοράει ψηλά τακούνια!

6) Στη φορτηγίδα της Κλεοπάτρας, φαίνεται ότι το δάπεδο του πλοίου της είναι μαρμάρινο Ωστόσο, εάν συνέβαινε αυτό και σύμφωνα με τα δεδομένα της κατασκευής των πλοίων εκείνης της εποχής, από το πολύ μάρμαρο θα είχε βυθιστεί η φορτηγίδα, λόγω του βάρους του.

7) Η Κλεοπάτρα αναφέρεται στον Οκταβιανό προσφωνώντας τον ως «Οκτάβιο Γάιο Ιούλιο Καίσαρα Αύγουστο». Η Γερουσία επίσης τον προσφωνεί «Αύγουστο». Ωστόσο, στον Γάιο Οκταβιανό δεν δόθηκε το όνομα «Αύγουστος» - που σημαίνει «Σεβαστός» παρά μετά τον θάνατό του, το 14 μ.Χ. Δηλαδή 17 χρόνια μετά το θάνατο της Κλεοπάτρας.
Η Σύγκλητος του απέδωσε τη θεϊκή αυτή ιδιότητα και όρισε τη λατρεία του από τους Ρωμαίους.
Τα ονόματα Αύγουστος και Καίσαρ υιοθετήθηκαν από όλους τους μετέπειτα Αυτοκράτορες, ενώ ο μήνας Sextilis μετονομάστηκε επισήμως Αύγουστος προς τιμήν του αυτοκράτορα, όνομα που επιβιώνει μέχρι σήμερα.

Τα ανεξήγητα των συμπτώσεων - Όταν η πραγματικότητα αντιγράφει ένα μυθιστόρημα.

2011-07-31T13:03:00.001+03:00

Το εξώφυλλο του βιβλίου της νουβέλας
του Μόργκαν Ρόμπερτσον "Ματαιότητα"

Το 1898, ο προφητικός -όπως αποδείχτηκε- συγγραφέας Μόργκαν Ρόμπερτσον έγραψε ένα μυθιστόρημα με τίτλο «Futility» (Ματαιότητα), για ένα πολυτελέστατο βρετανικό πλοίο, «το μεγαλύτερο σκαρί εν πλω» που αρμενίζει στα νερά του Ατλαντικού Ωκεανού. Εφοδιασμένο με «στεγανά τμήματα», τρεις προπέλες και πολλαπλό διάφραγμα, το πλοίο των 800 ποδιών (244 μέτρων) του μυθιστορήματος ήταν αβύθιστο, και μπάρκαρε τον Απρίλιο γεμάτο με τρεις χιλιάδες επιβάτες. Αλλά κατά τη διάρκεια του τρίτου του ταξιδιού, καθώς επέστρεφε από τη Νέα Υόρκη, κάποια νύχτα κατά τα μεσάνυχτα, προσέκρουσε πάνω σε ένα παγόβουνο. Το παγόβουνο έκοψε τη δεξιά πλευρά του πλοίου, όπως ένα ανοιχτήρι μια κονσέρβα. Χιλιάδες άνθρωποι πέθαναν λόγω της ανεπάρκειας των σωστικών λέμβων. Το όνομα του πλοίου; Τιτάνας...

Μόργκαν Ρόμπερτσον

Τιτανικός

«…Είναι αβύθιστο. Ο ίδιος ο Θεός δεν θα μπορούσε να βυθίσει το πλοίο αυτό».

Το βιβλίο του Ρόμπερτσον, προέβλεψε ό,τι ακριβώς θα συνέβαινε με το ναυάγιο του Τιτανικού, 14 ολόκληρα χρόνια μετά από την συγγραφή αυτού του μυθιστορήματος.
Ο Τιτανικός, ήταν το μεγαλύτερο πλοίο στον κόσμο, με 260 μέτρα μήκος και 46.329 τόνους βάρος. Είχε νηολογηθεί από τη ναυτιλιακή εταιρεία White Star Line για πραγματοποιεί το άκρως ανταγωνιστικό δρομολόγιο του Ατλαντικού ανάμεσα στην Ευρώπη και την Αμερική, και για τους επιβάτες της πρώτης θέσης τουλάχιστον λέγεται ότι προσέφερε την τελευταία λέξη της πολυτέλειας στον κόσμο. Λεγόταν ακόμα πως ήταν «αβύθιστο», επειδή ο σκελετός του είχε μια σειρά από πρακτικά υδατοστεγή χωρίσματα, τέσσερα από τα οποία μπορούσαν να γεμίσουν νερό χωρίς να υπάρχει κίνδυνος να βυθιστεί το πλοίο.

Ο κυβερνήτης του Τιτανικού Έντουαρντ Σμιθ

Στις 10 Απριλίου του 1912, ο Τιτανικός άφησε το Σαουθάμπτον για το παρθενικό του ταξίδι, με προορισμό τη Νέα Υόρκη υπό τις διαταγές του Καπετάνιου Έντουαρντ Τ. Σμιθ, με 2.224 επιβάτες και πλήρωμα. Οι τιμές των εισιτηρίων των επιβατών του Τιτανικού το 1912 είχαν ως εξής:
Πρώτη θέση: 4.350 $ (τιμή υπερπολυτελούς σουΐτας).
Δεύτερη θέση 1.750 $
Τρίτη θέση: 30 $.

Τέσσερις μέρες αργότερα, ακριβώς πριν από τα μεσάνυχτα, (στις 23:40) τη νύχτα της 14ης Απριλίου του 1912, το πλοίο χτύπησε σε υποθαλάσσιο παγόβουνο περίπου 400 μίλια νότια του Νιουφάουντλαντ.
Το χρονικό διάστημα από την πρώτη παρατήρηση του παγόβουνου μέχρι την πρόσκρουση ήταν 30 δευτερόλεπτα.
Το παγόβουνο έσκισε τη δεξιά πλευρά του Τιτανικού και διέρρηξε πέντε από τα στεγανά του. Μέχρι τις 2.20 π.μ. το πλοίο είχε βυθιστεί, παίρνοντας μαζί του 1.517 ζωές.

Πρωτοσέλιδο της εφημερίδας Νιου Γιορκ Τάιμς
με την τρομερή είδηση του ναυαγίου του Τιτανικού

Τρομακτικές ομοιότητες

Οι ομοιότητες μεταξύ του πλοίου της «Ματαιότητας» και του Τιτανικού μαζί με τα μετέπειτα πραγματικά γεγονότα είναι τρομακτικές, αρχίζοντας από τα ονόματα των πλοίων. Ο Μόργκαν Ρόμπερτσον ονομάζει στο μυθιστόρημά του το πλοίο «Τιτάνα».

Ο Τιτάνας είναι ένα τεράστιο σκαρί που προορίζεται για την άνεση των επιβατών του με την πολυτέλεια που διαθέτει. Το ίδιο και ο Τιτανικός.
Και τα δύο πλοία διασχίζουν μια νύχτα του Απριλίου τον Βόρειο Ατλαντικό ωκεανό. Και τα δύο πηγαίνουν πάρα πολύ γρήγορα έχοντας αναπτύξει πολύ μεγάλη ταχύτητα.

Και τα δύο πλοία έχουν «αβύθιστα στεγανά».
Και τα δύο έχουν περίπου το ίδιο μέγεθος:

Ο Τιτάνας έχει 244 μέτρα μήκος, ενώ ο Τιτανικός είχε μήκος 260 μέτρα.
Ο Τιτάνας έχει 45.000 τόνους βάρος, ενώ ο Τιτανικός 46.328 τόνους βάρος.

Και τα δύο είναι γεμάτα με την αφρόκρεμα της υψηλής κοινωνίας.

Ο Τιτάνας ταξίδευε από Αμερική προς Αγγλία.
Ο Τιτανικός ταξίδευε από Αγγλία προς Αμερική.

Ο Τιτάνας είχε τρεις προπέλες.
Το ίδιο και ο Τιτανικός.

Και τα δύο φέρουν πολύ λίγες σωσίβιες λέμβους, κάτι που απεδείχθη θανάσιμα ανεπαρκές για την σωτηρία όλων των επιβαινόντων.

Ο Τιτάνας διέθετε μόνο 24 σωσίβιες λέμβους.
Ο Τιτανικός διέθετε μόνο 20 σωσίβιες λέμβους.

Και τα δύο πλοία προσκρούουν πάνω σε ένα παγόβουνο.

Ο Τιτάνας ταξίδευε με ταχύτητα 25 κόμβων και πριν από το δυστύχημα βρισκόταν 400 μίλια μακριά από Νέα Γη (Terranova).
Ο Τιτανικός, προχωρώντας πολύ γρήγορα με ταχύτητα στους 23 κόμβους, λίγο πριν συγκρουσθεί με το παγόβουνο, βρισκόταν 400 μίλια μακριά από την Terranova.

Και στο μυθιστόρημα, και στην πραγματικότητα το παγόβουνο έσκισε το κύτος στην δεξιά πλευρά και των δύο πλοίων.

Και στις δύο περιπτώσεις η απώλεια ανθρωπίνων ζωών είναι τεράστια σε αριθμό.

Ο άφθαρτος Τιτάνας βυθίστηκε, παίρνοντας μαζί του περισσότερους από τους μισούς εκ των 2.500 επιβατών του στον υγρό τάφο.
Ο αβύθιστος Τιτανικός, βυθίστηκε παρασύροντας μαζί του τους μισούς από τους 2.208 επιβάτες του.

Ώρα ναυαγίου: Μεσάνυχτα για τον Τιτάνα.
20 λεπτά πριν από τα μεσάνυχτα για τον Τιτανικό…

Ωδή σ'ένα αηδόνι - John Keats

2011-07-14T22:51:00.012+03:00

Α, πώς πονά η καρδιά μου! Και μια απόκοσμη ζάλη
τυραννά το κορμί μου, σα να ‘πια, πριν λίγο, φαρμάκι
ή λες κι έχω αδειάσει μια κούπα μ’ αφιόνι,
κι άξαφνα μες στα δώματα της λήθης χάθηκα.
Όμως, στ’ αλήθεια, δεν είναι ζήλια για τη θεϊκή σου μοίρα.
Χαρά είναι, χαρά για την αμέτρητη ευτυχία σου.
Ω συ των δέντρων η Δρυάδα, με τα διάφανα φτερά,
μια παναρμόνια μουσική, αγκαλιασμένη με της οξιάς
το πράσινο, και τις τρεμάμενες σκιές. Σ’ ένα παντοτινό
τραγουδώντας καλοκαίρι, με το λαιμό σου έτοιμο να σπάσει.

Ώ, μα για τούτο τ’ αεράκι που έρχεται απ’ τ’ αμπέλια,
γι’ αυτή την αιώνια δροσιά που αναδίδει η βαθιά σκαμμένη γη
για της μηλιάς, της κερασιάς, και της συκιάς τα δώρα,
για τους χορούς εκείνους, τα λυγερόηχα τραγούδια μέσα στην ευτυχία
του ήλιου – και την ψυχή μου ακόμη θα ‘δινα.
Ένα ποτήρι γεμάτο από τη φλόγα του νοτιά
γεμάτο απ’ την αληθινή, την ξαναμμένη Ιπποκρήνη
με χάντρες αφρισμένες κι αστραφτερές, χορεύοντας
ολόγυρα στα χείλη μου που καιν πορφυρωμένα,
α, πώς λαχτάρησα να πιω, κι ευθύς μαζί σου να πετάξω
στα πιο βαθύσκιωτα δάση, κι όπου δε φτάνει μάτι ανθρώπου.

Θέλω να διώξω μακριά, να λησμονήσω για πάντα
όσα ποτέ δε γνώρισες, μέσα στη θαλπωρή των φύλλων:
Την κούραση, τον πυρετό, τον μαύρο πανικό μας,
εδώ, που οι άνθρωποι οι βαριόμοιροι αδιάκοπα στενάζουν
και τρέμουνε ολοζωίς, μπροστά, στα βάραθρα του χρόνου,
κι η νιότη, πριν να τη χαρείς, σα φάντασμα περνάει.
Εδώ, που η σκέψη σ’ αφορμές κι άγονες εικασίες αιώνια
πλανιέται, καθώς πέφτει σκοτάδι στα μισόκλειστα βλέφαρα.
Κι η Ομορφιά, για μια στιγμή, θα περάσει από κοντά μας,
μα τι κρίμα! κανείς να την κρατήσει δε βρήκε τη δύναμη.

Θέλω να φύγω από δω, κοντά σου θέλω να πετάξω,
όχι με του Διόνυσου το άρμα και τη συντροφιά,
αλλά με τ’ άφαντα φτερά της Ποίησης!
Όσο κι αν απελπίζεσαι, κι αν μετανιώνει η σκέψη.
Ώ, επιτέλους να ‘μαι κοντά σου. Η νύχτα μελωδίες πλημμύρισε.
Ψηλά, η Σελήνη, μια βασίλισσα στο θρόνο της,
ολόγυρα της έχοντας τις αστρικές Νεράιδες.
Όμως εδώ, το φως τ’ αληθινό δε φτάνει.
Μονάχα αυτό το λίγο, που απ’ τον Παράδεισο γλίστρησε
και παράπεσ’ ανάμεσα στα μούσκλια και τ’ αχνά μονοπάτια.

Ίσως, να μη μπορώ να διακρίνω τι λογής λουλούδια είναι στα πόδια μου
και ποιο απαλό θυμίαμα πλαγιάζει πάνω στα κλωνάρια.
Αλλά μες στο μειλίχιο σκοτάδι, μαντεύω κάθε γλύκα,
που ο μήνας ο καλόκαρδος χαρίζει,
στη χλόη, στο θυμάρι, στης λεμονιάς τα δέντρα,
στη σφάκα την αγέρωχη ή στους ονειροπόλους μενεξέδες.
Μα ναι, δεν είναι δύσκολο να ξεχωρίσω του Μάη το πρωτότοκο
παιδί, εκεί βαθιά στα κατακόκκινα τα ρόδα,
που μέσα τους φωλιάζει της δροσούλας το κρασί
και μυριάδες έλυτρα αμέριμνα χορεύουν, τα βράδια του καλοκαιριού.

Της νύχτας ακούω τα βήματα! Και συλλογιέμαι πόσες φορές
τη γαλήνη του θανάτου δεν έχω ποθήσει!
Με τρυφερά ονόματα τον κάλεσα, με γλυκύτατους ήχους.
Αχ, ας έπαιρνε πια την πνοή μου στον αέρα!
Ναι, απόψε καλύτερα, μου φαίνεται, θα ‘ταν να πεθάνω
εκεί κοντά στο μεσονύχτι, χωρίς κανένα πόνο,
ενώ εσύ θα σκορπάς τη μαγεία στων οριζόντων
τα πέρατα, με τέτοιαν έκσταση –Θεέ μου!
Α, να μπορούσα ν ’ακούω το τραγούδι σου, κι όταν θα ‘χω
ολότελα χαθεί. Όταν, λύνοντας τις πένθιμες τρίλιες σου,
ένας σβώλος χώμα, θα ‘μαι εκεί κοντά.

Ω, πλάσμα της χαράς, δεν ήσουν γεννημένο για το θάνατο!
Οι ξαγριεμένες γενιές των ανθρώπων να σ’αφανίσουν δεν μπόρεσαν.
το ξέρω, αυτή η φωνή, που ακούω μες στην παράφορη νύχτα,
σε καιρούς παλαιούς θ’ ακούστηκε μαγεύοντας βασιλιάδες ή παλιάτσους
κι ίσως το ίδιο αυτό τραγούδι να ‘χε σαν το ροδόσταμο σταλάξει
στη λυπημένη την καρδιά της Ρουθ, που νοσταλγώντας
το σπιτικό της, μια μέρα, στάθηκε δακρυσμένη, στο κύμα των σταχυών,
τις άχαρες θωρώντας ομορφιές, του ξένου τόπου.
Κι είναι το ίδιο τραγούδι που, συχνά, το θαύμα
έφερν’ ως τα παραθύρια, που άνοιγαν ξάφνου, πάνω
στην άγρια, τρικυμισμένη θάλασσα, πέρα εκεί
στις μακρινές, τις έρημες χώρες των Νεράιδων…

Να, είπα τη λέξη «ερημιά», κι αμέσως, σήμαντρα
πλήθος χτυπούν και πίσω με καλούν βιαστικά στην πικρή μοναξιά μου.
Αντίο λοιπόν! Ούτε κι αυτή η φαντασία δεν μπορεί
ώρα πολλή να ξεγελάσει, κι ας λεν’ πως είν’ μια απατηλή θεά.
Αντίο! Αντίο! Το θλιμμένο τραγούδι σου ολοένα χλωμιάζει,
περνά πάνω απ’ τα κοντινά λιβάδια, πάνω απ’ τα ήμερα ποτάμια.
Λίγο χαϊδεύει τις πλαγιές των λόφων, κι έπειτα πάει
να πεθάνει, σ’ ένα χαντάκι της αντικρινής κοιλάδας…
Αλήθεια, ένα όραμα ήταν ή μες στο φως ονειρευόμουν;
Σβήνει σιγά σιγά κι η μουσική. Δεν ξέρω.
Ξυπνητός είμαι τάχα, ή βυθισμένος στον ύπνο;

John Keats

Ο Τζoν Κητς (John Keats) ήταν Άγγλος ρομαντικός λυρικός ποιητής που γεννήθηκε στο Λονδίνο το 1795 και πέθανε στη Ρώμη το 1821. Αφιέρωσε τη σύντομη ζωή του στην τελειοποίηση μιας ποίησης που χαρακτηρίζεται από δυνατές εικόνες και σχήματα λόγου, τη μεγάλη αισθητική έλξη που ασκεί και την προσπάθεια να εκφράσει μια φιλοσοφική στάση μέσα από τους μύθους της κλασικής αρχαιότητας. Πέθανε στα 26 του χρόνια από φυματίωση στη Ρώμη όπου είχε πάει αναζητώντας θεραπεία.

Ανακαλύφθηκε το αρχαιότερο δερμάτινο παπούτσι στον κόσμο, ηλικίας 5.500 ετών.

2011-07-01T00:08:00.000+03:00

Ανακαλύφθηκε το αρχαιότερο δερμάτινο παπούτσι στον κόσμο, ηλικίας 5.500 ετών (και νούμερο 37)

Μια διεθνής ομάδα αρχαιολόγων ανακάλυψε σε ένα σπήλαιο στην Αρμενία το αρχαιότερο δερμάτινο παπούτσι που έχει βρεθεί ποτέ. Είναι σχεδόν άψογα διατηρημένο (τα κορδόνια του είναι άθικτα) και έχει ηλικία 5.500 ετών, είναι δηλαδή 1.000 περίπου χρόνια παλιότερο από την Μεγάλη Πυραμίδα της Γκίζας στην Αίγυπτο και 400 χρόνια παλιότερο από το Στόουνχετζ στη Βρετανία.

Η ανακάλυψη έγινε από μια διδακτορική φοιτήτρια, την Ντιάνα Ζαρνταριάν του Ινστιτούτου Αρχαιολογίας της Αρμενίας. Το εύρημα παρουσιάστηκε από τον αρχαιολόγο δρα Ρον Πινχάσι του ιρλανδικού University College του Κορκ, στο περιοδικό PloS ONΕ.

Το παπούτσι, σαν μοκασίνι, που χρονολογείται από το 3.500 π.Χ. (χαλκολιθική περίοδος), έχει κατασκευαστεί από ένα μοναδικό κομμάτι δέρματος (μάλλον αγελάδας) και είναι τέλεια διαμορφωμένο, ώστε να εφαρμόζει στο πόδι. Περιείχε επίσης χορτάρι, είτε ως μονωτικό για να κρατά το πόδι ζεστό, είτε για να έχει καλύτερη εφαρμογή στο πόδι (ο πρόγονος του …πάτου), ενώ υπήρχαν κορδόνια τόσο στο πάνω μέρος όσο και στο πίσω για να συγκρατείται σωστά το πόδι.

Το παπούτσι είναι (σημερινό) νούμερο 37 και είναι άγνωστο αν ανήκει σε άνδρα ή γυναίκα. Αν και μικρό για τα σημερινά δεδομένα, σύμφωνα με τους ερευνητές, κάλλιστα μπορεί να ανήκε σε άνδρα εκείνης της εποχής.

Το (δεξί) παπούτσι βρέθηκε στην περιοχή Βαγιότζ Ντζορ στα αρμενο-ιρανο-τουρκικά σύνορα, σε ένα σπήλαιο κοντά σε ένα δρόμο, το οποίο ήταν ήδη γνωστό στους αρμένιους αρχαιολόγους. Οι σταθερές, ξηρές και ψυχρές συνθήκες του σπηλαίου βοήθησαν στην άριστη συντήρηση του παπουτσιού μέχρι σήμερα, ενώ σε αυτό συνέβαλε και το γεγονός ότι το έδαφος του σπηλαίου ήταν σκεπασμένο από ένα παχύ στρώμα περιττωμάτων προβάτων, τα οποία λειτούργησαν προστατευτικά στο πέρασμα του χρόνου.

Οι αρχαιολόγοι αρχικά νόμιζαν ότι το παπούτσι δεν ήταν παλαιότερο των 600-700 ετών, παρασυρμένοι από την άριστη κατάστασή του. Όμως η κατοπινή χρονολόγησή του σε δύο εργαστήρια των πανεπιστημίων της Οξφόρδης και της Καλιφόρνιας με την μέθοδο του ραδιενεργού άνθρακα, αποκάλυψε την πραγματική ηλικία του παπουτσιού (μεταξύ 5.637 - 5.387 ετών).

Συνεπώς είναι κατά μερικές εκατοντάδες χρόνια παλαιότερο από τα υποδήματα που φορούσε ο "Ότζι, ο άνθρωπος των πάγων", τα οποία έχουν χρονολογηθεί μεταξύ των 5.375 - 5.128 ετών και μέχρι σήμερα θεωρούνταν τα παλαιότερα που είχαν ποτέ βρεθεί σε ευρωπαϊκό έδαφος. Ο "Ότζι" βρέθηκε ως καλοδιατηρημένη μούμια στις παγωμένες ιταλο-αυστριακές Άλπεις το 1991 και σήμερα φυλάσσεται στην Ιταλία. Τα παπούτσια του ήσαν από δέρμα ελαφιού και αρκούδας.

Μέχρι σήμερα τα αρχαιότερα υποδήματα που είχαν βρεθεί στον κόσμο, ήσαν σαντάλια από φυτικό υλικό (και όχι δέρμα), σε ένα σπήλαιο στο Μισούρι των ΗΠΑ, καθώς και σαντάλια σε ένα σπήλαιο στην έρημο της Ιουδαίας στο Ισραήλ.

Σύμφωνα με τους ερευνητές, το παπούτσι της Αρμενίας έχει μεγάλες ομοιότητες στην κατασκευή και το σχεδιασμό του με τα παπούτσια που βρέθηκαν στην Ευρώπη μέχρι την Ιρλανδία τα επόμενα χρόνια, γεγονός που δείχνει ότι ουσιαστικά ο ίδιος τύπους υποδήματος φοριόταν επί χιλιάδες χρόνια σε μια μεγάλη περιοχή από την μια άκρη της Ευρώπης ως την άλλη.

Οι αρχαιολόγοι θα συνεχίσουν τις ανασκαφές στο αρμενικό σπήλαιο, σε αναζήτηση νέων ευρημάτων προκειμένου να ρίξουν περισσότερο φως σε εκείνη την σχετικά άγνωστη περίοδο.

Πηγή:
ΑΠΕ-ΜΠΕ

Ανθρωποθυσίες και κανιβαλισμός των αρχαίων λαών της Ν. Αμερικής

2011-06-01T07:25:00.001+03:00

Τα 200 σώματα που ήρθαν στο φως στα μέσα του 2002 πρέπει να κείτονται πάνω από έξι αιώνες σε εκείνη την απομονωμένη πεδιάδα: με τα χέρια και τα μάτια τους δεμένα, παραταγμένα προσεκτικά το ένα πλάι στο άλλο, σχημάτιζαν μια ευθεία γραμμή με κατεύθυνση προς τον ωκεανό. Έφεραν ακόμη έκδηλα τα σημάδια του πόνου και της αγωνίας, όταν ανακαλύφθηκαν από μια ομάδα του Εθνικού Ιδρύματος Πολιτισμού του Περού, 275 χιλιόμετρα βόρεια της Λίμας.

Ο αρχαιολόγος Έκτωρ Γουέιλντ, επικεφαλής της αποστολής, δεν είχε πολλές αμφιβολίες σχετικά με την αιτία του θανάτου τους: επρόκειτο για τα λείψανα φτωχών ψαράδων που θυσιάστηκαν από τους Τσιμού στο θεό της θάλασσας, που οι ντόπιοι τού είχαν δώσει το όνομα Νι. Η ανθρωποθυσία έγινε γύρω στο 1350 μ.Χ.

Όπως δείχνουν πολλά αρχαιολογικά ευρήματα, πολλοί προκολομβιανοί λαοί στην Κεντρική και τη Νότια Αμερική έκαναν ανθρωποθυσίες στους θεούς, όχι μόνο στο πλαίσιο θρησκευτικών τελετών, αλλά και ως ένα μέσον πολιτικής πίεσης και έμμεσης τρομοκράτησης των γειτονικών φυλών. Οι ανθρωποθυσίες ήταν πράγματι το μέσον της απόλυτης κυριαρχίας.

Τα πρώτα φρικτά ευρήματα

Το μόνο ασυνήθιστο στοιχείο στο μακάβριο εύρημα είναι ο μεγάλος αριθμός των θυμάτων. Στο παρελθόν η τελετουργία της ανθρωποθυσίας ήταν ιδιαίτερα διαδεδομένη σε όλα τα μήκη και τα πλάτη της Γης. Τη χρησιμοποίησαν διάφοροι λαοί, για να εξευμενίσουν ή να ευχαριστήσουν τους θεούς τους, να πετύχουν την εύνοια των πνευμάτων ή να βρουν μαγικές λύσεις σε προβλήματα. Ωστόσο, μόνο κάποιοι προκολομβιανοί πολιτισμοί της Κεντρικής και της Νότιας Αμερικής τής έδιναν τέτοια σημασία. Προέβαιναν σε ανθρωποθυσίες με τόση σκληρότητα και σε τέτοια έκταση, που δίχως αυτές φαίνεται να μην είχαν λόγο ύπαρξης πολλές πολιτισμικές, θρησκευτικές και οικονομικές δομές τους.

Οι Ίνκας, οι Ολμέκοι, οι Τολτέκοι και οι Μάγιας, όλοι τους, έκαναν ανθρωποθυσίες με τον ένα ή τον άλλο τρόπο.
Μπορούμε να ακολουθήσουμε τα ίχνη τους από τους πρόποδες του βουνού Αμπάτο στο Περού, όπου το 1995 ο ανθρωπολόγος Γιόχαν Ράινχαρντ ανακάλυψε την Κόρη των Πάγων, τη μούμια δηλαδή μιας κοπέλας που είχε θυσιαστεί από ιερείς των Ίνκας, για να καταλήξουμε στην Ιερή Χαράδρα του Τσιτσέν Ιτζά στο Γιουκατάν, όπου κείτονται τα σώματα πολλών θυσιασμένων ανθρώπων. Όλοι αυτοί οι πολιτισμοί, διαποτισμένοι με την αντίληψη ενός κυκλικού χρόνου, πραγματοποιούσαν ανθρωποθυσίες για να συνεχίσει το σύμπαν να κινείται, καθώς πίστευαν ότι μόνο το αίμα θα μπορούσε να του δώσει την απαραίτητη ορμή.

Σαν ταινία τρόμου

Οι Μάγιας, για παράδειγμα, έκοβαν τους λοβούς των αυτιών, τη γλώσσα, ακόμα και το πέος, με μαχαίρια ή καλά ακονισμένα κόκαλα και ράντιζαν με αίμα τα αναθήματα που προσέφεραν στα είδωλα των θεών τους. Μάλιστα, σε περιόδους κρίσης ή μετά από συγκεκριμένες τελετές, όπως το παιχνίδι της μπάλας, που κάποιες φορές κατέληγε στο θάνατο του ηττημένου, προέβαιναν σε ανθρωποθυσίες.

Οι θεότητες των Αζτέκων, από την άλλη, φαίνεται να είχαν μια άσβεστη δίψα για αίμα. Μέσα από τους ελάχιστους κώδικες που διασώθηκαν, τα ημερολόγια και τις αφηγήσεις κονκισταδόρων και χρονικογράφων, όπως του Μπερνάλ Ντίας ντελ Καστίγιο, ή ιεραποστόλων, όπως του Χοσέ ντε Ακόστα και κυρίως του φραγκισκανού μοναχού Μπερναρντίνο ντε Σαγκούν, έχουν φτάσει μέχρι τις ημέρες μας περιγραφές των βαρβάρων τελετών που πραγματοποιούσαν οι Αζτέκοι ιερείς. Σε καθεμία από τις 18 γιορτές τους, όπως και σε κάθε περίσταση με συμβολικό χαρακτήρα, θυσίαζαν ανθρώπους.

Η τελετή της φωτιάς και η καρδιά του κόσμου

Οι αρχαίοι Μεξικάνοι, πίστευαν ότι το σύμπαν θα σταματούσε να κινείται στο τέλος κάθε Νέας Φωτιάς, ενός κύκλου που διαρκούσε 52 χρόνια, αν οι θεοί δεν ένιωθαν αρκετά δυνατοί. Για να τους δώσουν δύναμη, εκτελούσαν μια ιεροτελεστία που ανάγεται στο πολύ μακρινό παρελθόν. Κατά τη διάρκειά της, έσβηναν όλες τις φωτιές στον οικισμό και έκαναν νυχτερινές ανθρωποθυσίες. Όταν άρχιζε να χαράζει, καταλάβαιναν ότι οι προσπάθειές τους είχαν στεφθεί με επιτυχία: ο κόσμος είχε πάρει παράταση για ακόμη 52 χρόνια! Τότε, άναβαν μια φωτιά πάνω από το σώμα του νεκρού και μετέφεραν τη φλόγα σε όλες τις κατοικίες.

Όπως υποστηρίζει ο Μιγκέλ Μποτέγια, διευθυντής του τμήματος Ανθρωπολογίας στο Πανεπιστήμιο της Γρανάδας, που μελετά το θέμα εδώ και 15 χρόνια, «σχεδόν πάντα, η ανθρωποθυσία, με όποιον τρόπο κι αν γινόταν (καίγοντας το θύμα, τρυπώντας το με βέλη, χτυπώντας το κ.λπ.), κατέληγε στην αφαίρεση της καρδιάς του». Πολλοί λαοί της Κεντρικής Αμερικής πίστευαν ότι αυτό το όργανο συγκέντρωνε την ενέργεια που κρατούσε τον κόσμο ζωντανό. Θεωρούσαν λοιπόν ότι με την απόσπασή του ευχαριστούσαν ιδιαίτερα τη θεότητα προς τιμήν της οποίας γινόταν η θυσία.

Σε αυτή τη μακάβρια πρακτική συνήθως συμμετείχαν πάνω από δύο άτομα. Συχνά έβαφαν το θύμα με γαλάζια μπογιά –σύμβολο της θυσίας– και το ανέβαζαν στην κορυφή του ναού. Στη συνέχεια, το ξάπλωναν πάνω σε μια πλατιά πέτρα ή πλάκα και οι ιερείς το κρατούσαν σφιχτά. Όπως συμπληρώνει ο Μιγκέλ Μποτέγια, «παρ’ όλο που οι πηγές αναφέρουν ότι σε πολλές περιπτώσεις κατά την τελετή χρησιμοποιούσαν μαχαίρια από πυρόλιθο ή οψιδιανό, δεν γνωρίζω αν έφτιαχναν εργαλεία με το δεύτερο υλικό». Ούτε οι περιγραφές που παρουσιάζουν τους θυσιαστές να ανοίγουν το θώρακα του θύματος έχουν επιβεβαιωθεί: «Στην πραγματικότητα, ξεκινούσαν από το πάνω μέρος της κοιλιάς, κόβοντας το θωρακικό διάφραγμα και φτάνοντας μέχρι την καρδιά, την οποία αφαιρούσαν ενώ ακόμη, κυριολεκτικά, παλλόταν. Αυτή η διαδικασία διαρκούσε λιγότερο από ένα λεπτό. Θα ήταν αδύνατο να πριονίσουν το θώρακα με αυτά τα λεπτά μαχαίρια και τις λεπίδες, τα οποία θα καταστρέφονταν αν έρχονταν σε επαφή με το στέρνο ή τα πλευρά», εξηγεί ο Μποτέγια.

Κανένα απομεινάρι της θυσίας δεν πάει... χαμένο!

Μόλις τελείωνε η θυσία, συνήθως τοποθετούσαν την καρδιά σε μια κοιλότητα του αγάλματος που αναπαριστούσε τον τιμώμενο θεό. Το υπόλοιπο σώμα του νεκρού αφηνόταν να κατρακυλήσει στις σκάλες του ναού, μέχρι τη βάση του, από όπου το περισυνέλεγαν. Με τα εντόσθια του θύματος, τάιζαν τα θηρία, ενώ το κρέας το τεμάχιζαν. Αφαιρούσαν το δέρμα τού κεφαλιού και τοποθετούσαν το κρανίο στον tzompantli, ένα μεγάλο βωμό φτιαγμένο ειδικά για αυτόν το σκοπό.

Το 1487 οι Αζτέκοι, μετά την αποπεράτωση της Μεγάλης Πυραμίδας του Τενοτστιτλάν, για να την καθαγιάσουν, θυσίασαν 80.400 ανθρώπους σε 20 σφαγές που έγιναν μέσα σε 4 ημέρες. Ήταν τέτοιο το μέγεθος της τελετής που όσοι επρόκειτο να θυσιαστούν έπρεπε να περιμένουν τη σειρά τους σχηματίζοντας ουρές που γέμιζαν τους δρόμους. Ο ιστορικός Βίκτορ Ντέιβις Χάνσον, μελετητής των πολεμικών τεχνικών της αρχαιότητας και συγγραφέας του βιβλίου Σφαγή και πολιτισμός (Εκδόσεις Κάκτος), τονίζει ότι η συγκεκριμένη μαζική σφαγή, όπου εκτιμάται ότι θυσιάζονταν 14 άνθρωποι το λεπτό, ξεπερνά σε μέγεθος ακόμη και τις ομαδικές εκτελέσεις στα ναζιστικά στρατόπεδα του Άουσβιτς ή του Νταχάου.

Οι ναζί, όταν πέτυχαν τη μέγιστη «αποδοτικότητά» τους, μπορούσαν να θανατώσουν μέσα σε μία ημέρα 19.000 ανθρώπους, «δουλεύοντας» 24 ώρες το 24ωρο και μάλιστα χρησιμοποιώντας πολύ πιο εξελιγμένες τεχνικές. Γεγονός που μας προκαλεί υποψίες ότι ενδεχομένως να υπάρχει μια δόση υπερβολής στην ιστορία των Αζτέκων ή ακόμη πως τα γεγονότα μπορεί να μεγαλοποιήθηκαν για λόγους προπαγάνδας.

Τελετές που έγιναν θεσμός

Πενήντα χρόνια μετά τη μαζική σφαγή στο Τενοτστιτλάν, ο Μπερνάλ Ντίας ντελ Καστίγιο αφηγούνταν ότι είδε χιλιάδες κρανία στους tzompantli των μεγαλύτερων ναών της πόλης. Οι ειδικοί θεωρούν αυτό τον αριθμό δυσανάλογο, δεδομένου μάλιστα ότι οι ανασκαφές που πραγματοποιήθηκαν κοντά στην πόλη, στο Τλατελόλκο, έφεραν στο φως μόλις 300 κρανία θυμάτων ανθρωποθυσίας.

Οι ανθρωποθυσίες μετρούσαν πλέον αρκετούς αιώνες «ζωής», όταν οι κονκισταδόρες πάτησαν το πόδι τους στο Νέο Κόσμο. Όπως υποστηρίζει ο Μιγκέλ Μποτέγια, «τα πιο παλιά ευρήματα στην Κεντρική Αμερική χρονολογούνται από την προκλασική περίοδο, η οποία άρχισε περίπου το 2500 π.Χ. για να τελειώσει τον 3ο αιώνα μ.Χ. Θα μπορούσαν να ανάγονται στην εποχή που δημιουργήθηκαν σύνθετες κοινωνίες, οι οποίες βασίζονταν στην καλλιέργεια καλαμποκιού».

Όπως και να έχουν τα πράγματα, στα τέλη του 15ου αιώνα αυτές οι τελετές είχαν γίνει πλέον θεσμός. Με τη συμβολή του ισχυρού ηγέτη Τλακαελέλ, ο οποίος εισήγαγε πολλές μεταρρυθμίσεις, αναδείχτηκαν σε εξαιρετικά σημαντικό στοιχείο του πολιτισμού των Αζτέκων, όχι μόνο για θρησκευτικούς αλλά και για πολιτικούς λόγους.

Κάποια κείμενα, όπως οι «Αφηγήσεις ενός ανώνυμου κονκισταδόρου», αναφέρουν ότι πολλές θυσίες ήταν εθελοντικές! Το εν λόγω χειρόγραφο επισημαίνει ότι «αυτοί οι άνθρωποι είναι οι πιο αφοσιωμένοι στη θρησκεία τους, σε τέτοιο βαθμό, που ζητούν να θυσιαστούν για τη σωτηρία της ψυχής τους, χύνοντας αίμα ως ανάθημα στα είδωλα των θεών τους». Όμως, ορισμένοι ανθρωπολόγοι υποστηρίζουν ότι η θρησκευτική πίστη από μόνη της δεν μπορεί να δικαιολογήσει την κλίμακα στην οποία γίνονταν θυσίες στην κοινωνία των Αζτέκων. Στην Ινδία για παράδειγμα, για να εξευμενίσουν την θεά Κάλι, την πιο αιμοδιψή των θεοτήτων τους, αρκούσε να θυσιάσουν μία ανθρώπινη ζωή ανά μερικά χρόνια. Ποια είναι λοιπόν η αλήθεια για τους ιθαγενείς του Μεξικού;

Ένα μέσον τρομοκρατίας...

Μια θεωρία σχετικά με τις μαζικές θυσίες προτείνει ότι αποτελούσαν ένα είδος ομαδικής ψυχοθεραπείας, δεδομένου ότι αυτές οι μαγικές ιεροτελεστίες είχαν ως στόχο να εμποδίσουν φυσικές καταστροφές. Ο Έρικ Πέτιφερ, ερευνητής του τμήματος Ψυχολογίας στο καναδικό Πανεπιστήμιο Σάιμον Φρέιζερ, τονίζει ότι θα μπορούσαμε να τις μελετήσουμε και από οικονομική σκοπιά. Κατά τη γνώμη του, οι ανθρωποθυσίες συνιστούσαν έναν τρόπο «πληρωμής» που είχε επιλέξει το Τενοτστιτλάν για να διατηρεί την κυριαρχία του στις γειτονικές κοινότητες, καθώς το ίδιο δεν ήταν οικονομικά αύταρκες.

«Η δίψα των θεών ήταν η δίψα του Τενοτστιτλάν για εξουσία», εξηγεί ο ερευνητής. «Αντί να επιβληθεί με αγαθά και υπηρεσίες, επέλεγε να θυσιάσει τους υπηκόους του». Η θυσία θα μπορούσε λοιπόν να θεωρηθεί ως ένα μέσον τρομοκρατίας. Οι ευγενείς από άλλες κοινότητες που προσκαλούνταν σε αυτές τις βάρβαρες τελετές έβλεπαν με τα ίδια τους τα μάτια τι θα πάθαιναν και εκείνοι αν αποφάσιζαν να στραφούν εναντίον των Αζτέκων.

Η γαλλικής καταγωγής εθνολόγος Λορέτ Σεζούρ, η οποία μελέτησε για τέσσερις δεκαετίες τα ευρήματα της Τεοτιχουακάν για λογαριασμό του Εθνικού Ιδρύματος Ανθρωπολογίας και Ιστορίας του Μεξικού, υποστήριζε ότι όποιος τολμούσε να φωνάξει ή να κλάψει κατά τη διάρκεια μιας θυσίας τιμωρούνταν σκληρά. Όταν αφαιρούσαν την καρδιά του θύματος, οι ευγενείς των γειτονικών οικισμών σάστιζαν και επέστρεφαν στα χωριά τους τρομοκρατημένοι. Με αυτό τον τρόπο, οι ανθρωποθυσίες διαιώνιζαν το μύθο της απόλυτης κυριαρχίας εκείνων που τις ασκούσαν.

...Και ένα μέσον κοινωνικής καταξίωσης

Η θεωρία ότι όποιος έφερνε αιχμαλώτους για θυσία αποκτούσε κύρος επίσης εξηγεί εν μέρει την κοινωνική δομή των Αζτέκων. Δεδομένου ότι όλοι οι άντρες της φυλής γίνονταν πολεμιστές –επομένως έπρεπε να αιχμαλωτίσουν εχθρούς για να τους θυσιάσουν–, μόνο όσοι εφοδίαζαν τους ιερείς συστηματικά με αιχμαλώτους είχαν την ευκαιρία να ενταχτούν στην ελίτ. Ίσως γι’ αυτόν το λόγο, οι περισσότεροι θυσιασθέντες ήταν αντίπαλοι πολεμιστές.

Ο κανιβαλισμός ως πηγή πρωτεϊνών…

Για να μην «ξεμένουν» από υποψήφια θύματα ούτε σε περιόδους ειρήνης, οι Αζτέκοι επινόησαν ένα είδος εικονικού πολέμου, τον λεγόμενο «εκλεκτό». Βασικό μέλημά τους, να πιάνουν πολλούς αιχμαλώτους, γι’ αυτό και οι στρατιωτικές τεχνικές τους εστίαζαν κυρίως στον τραυματισμό του αντίπαλου και όχι στη θανάτωσή του. Έτσι, εμπόδιζαν και τις πραγματικές εξεγέρσεις των υποτελών λαών. Παρ’ όλο που είναι σίγουρο ότι κάποιοι από τους αιχμαλώτους γίνονταν σκλάβοι, αυτή η τακτική δε θεωρούνταν ιδιαίτερα επικερδής: όποιος προσέφερε έναν αιχμάλωτο για θυσία αποκόμιζε τέσσερις φορές περισσότερα κέρδη.

Ο Αμερικανός ανθρωπολόγος Μάικλ Χάρνερ στο βιβλίο του «The ecological basis for Aztec sacrifice» (Η οικολογική βάση της ανθρωποθυσίας στους Αζτέκους) υποστηρίζει ότι δε θα πρέπει να παραβλέψουμε μια ακόμη σημαντική θεωρία: Σύμφωνα με αυτήν, το κρέας των θυμάτων αποτελούσε βασικό συστατικό της διατροφής των Αζτέκων και πολύτιμη πηγή ζωικών πρωτεϊνών, οι οποίες σπάνιζαν σε μια κοινότητα όπου δεν υπήρχαν μεγάλα οικόσιτα ζώα.

Όπως τονίζει ο Χάρνερ, η επιβίωσή τους βασίζονταν σε τέτοιο βαθμό στην καλλιέργεια του καλαμποκιού και των φασολιών, ώστε μια κακή σοδειά, όπως αυτές που προκάλεσε η περίοδος ξηρασίας στα μέσα του 15ου αιώνα, θα μπορούσε να οδηγήσει σε λιμό. Όμως, πρόσφατες εκτιμήσεις σχετικά με τη γεωργική παραγωγή του Τενοτστιτλάν –αν συνυπολογίσουμε και την καταβολή φόρων από υποτελείς λαούς– φαίνονται να διαψεύδουν αυτή τη θεωρία. Σήμερα, ακόμη κι αν δεχτούμε ότι υπήρχε η πρακτική του τελετουργικού κανιβαλισμού, η υπόθεση της ανθρωποφαγίας στους Αζτέκους, που είχε προταθεί για πρώτη φορά τη δεκαετία του ‘70, τίθεται υπό αμφισβήτηση.

Μια άλλη θεωρία παρουσιάζει τις μαζικές σφαγές ως μέθοδο πληθυσμιακού ελέγχου. Στο βιβλίο «Enigma of Aztec sacrifice» (Το αίνιγμα της ανθρωποθυσίας στους Αζτέκους) ο Χάρνερ εκτιμά ότι το 15ο αιώνα μόνο στο κεντρικό Μεξικό θυσιάζονταν 250.000 άνθρωποι το χρόνο. Ο Ντέιβις Χάνσον μειώνει κατά πολύ αυτό τον αριθμό στο –πιο ρεαλιστικό, όπως υποστηρίζει– νούμερο των 20.000 ατόμων. Οι εκτιμήσεις διαφοροποιούνται σημαντικά από πηγή σε πηγή, αλλά δεν παύουν να είναι τρομακτικές. Κι όμως, οι ίδιοι οι Αζτέκοι φαίνεται να υποστήριζαν έντονα αυτές τις πρακτικές. Όπως έλεγε και ένας από αυτούς, σύμφωνα με τις αφηγήσεις του Σεγκούν, «τα πράγματα δεν είναι πολύ διαφορετικά στην Ευρώπη. Οι Ευρωπαίοι σκοτώνουν τους εχθρούς τους στη μάχη. Εμείς το κάνουμε μετά…!!!».

Πηγή:
http://www.focusmag.gr/

Ιστορικά ανέκδοτα (2)

2011-05-26T00:48:00.001+03:00

Αδριανός (76-138)

Κάποτε μπήκε στα δημόσια λουτρά της Ρώμης ο αυτοκράτορας Αδριανός (76-138) και είδε κάποιον, που έτριβε την πλάτη του στον τοίχο. «Γιατί το κάνεις αυτό;» τον ρώτησε ο αυτοκράτορας. «Εγώ δεν έχω σκλάβο, για να με ξύσει» απάντησε ο άλλος. Τότε ο αυτοκράτορας του χάρισε ένα σκλάβο. Όταν την επόμενη μέρα ξαναπήγε ο αυτοκράτορας στα λουτρά, βρήκε εκεί πολλούς, που έτριβαν την πλάτη τους στον τοίχο, με την ελπίδα, πως θα αποκτούσαν κι αυτοί έναν σκλάβο. «Α! Τώρα μπορείτε να ξυστείτε μεταξύ σας!» σχολίασε ο Αδριανός.

Ο γιατρός Μενεκράτης ήταν τόσο αποτελεσματικός, που του είχαν δώσει το παρατσούκλι «Ζευς». Η μεγάλη του φήμη όμως τον χτύπησε στο κεφάλι. Έγραψε λοιπόν ένα γράμμα στον σπαρτιάτη βασιλιά Αγησίλαο (444-360 π.Χ.): «Ο Μενεκράτης Ζευς χαιρετάει τον βασιλέα!» Η απάντηση του Αγησιλάου: «Ο βασιλεύς Αγησίλαος εύχεται περαστικά».

Κάλβιν Κούλιτζ

Είναι γνωστό πως ο Αμερικανός Πρόεδρος Κούλιτζ (1872-1933) ήταν εξαιρετικά ολιγόλογος. Μια φορά, σ' ένα δείπνο, καθόταν δίπλα σε μια κυρία: «Κύριε πρόεδρε, πρέπει να κουβεντιάσετε μαζί μου. Έχω βάλει στοίχημα, πως θα σας πάρω πάνω από δύο κουβέντες». «Θα χάσετε» απάντησε ο Κούλιτζ.

Ο Κούλιτζ, θεωρούσε τη σιωπή εγγύηση επιτυχίας. Στην προεκλογική του εκστρατεία, η επικοινωνία του με τους δημοσιογράφους εξελισσόταν κάπως έτσι: «Έχετε να μας πείτε κάτι για την προεκλογική σας εκστρατεία;» - «Όχι» - «Θέλετε να μας πείτε κάτι για την πολιτική κατάσταση στο εξωτερικό;» - «Όχι» - «Θέλετε να μας εξηγήσετε την άποψη σας για την ποτοαπαγόρευση;» - «Όχι». Όταν οι απογοητευμένοι δημοσιογράφοι φεύγανε από το δωμάτιο, ο Κούλιτζ φώναζε ξωπίσω τους: «Και να μην ξεχάσετε, ότι όλα όσα είπαμε θέλω να μείνουν μεταξύ μας!»

Η Αμερικανίδα συγγραφέας και δημοσιογράφος Dorothy Parker όταν έμαθε πως ο Πρόεδρος Κούλιτζ είναι νεκρός είπε:
-Πως μπορούν να καταλάβουν τη διαφορά;

Άλμπερτ Αϊνστάιν

Τις διαλέξεις που έδινε ο Αϊνστάιν (1879-1955) τις παρακολουθούσε κι ο οδηγός του. Ταξιδεύοντας για κάποια διάλεξη, ο οδηγός λέει στον Αϊνστάιν, πως έχει ακούσει τη διάλεξή του, τόσες πολλές φορές, που θα μπορούσε να την δώσει κι αυτός. Γελαστά ο Αϊνστάιν τού πρότεινε να αλλάξουν θέσεις. Ο Αϊνστάιν κάθισε με τη στολή τού οδηγού στην αίθουσα, κι ο οδηγός έδωσε τη διάλεξη, χωρίς να κάνει το παραμικρό λάθος. Στο τέλος κάποιος ακροατής υπέβαλε μια δύσκολη ερώτηση για την θεωρία της σχετικότητας. Ο οδηγός του Αϊνστάιν του είπε: «Λοιπόν, η απάντηση στο ερώτημά σας είναι τόσο απλή, που νομίζω, ότι μπορεί να σας την δώσει ακόμα κι ο οδηγός μου, που κάθεται εκεί στο ακροατήριο...»

Ουίλιαμ Ταφτ

Σε κάποια ομιλία του 27ου Αμερικανού Προέδρου των ΗΠΑ Ουίλιαμ Ταφτ (1857-1930), ένας θυμωμένος ακροατής εκσφενδόνισε μια λαχανίδα προς το βήμα. Ο πρόεδρος έσκυψε μπροστά και είπε: «Βλέπω πως κάποιος από τους αντιπάλους μου έχει χάσει το κεφάλι του».

Πάπας Κάλλιστος Γ΄

Στις 29 Ιουνίου 1456 ο κομήτης του Χάλεϋ ήταν ορατός από τη Γη. Γενικά αυτό θεωρήθηκε τότε κακός οιωνός. Εξ' αιτίας της ανησυχίας που προκλήθηκε στην χριστιανοσύνη ο πάπας Κάλλιστος Γ' (1378-1458), εξέδωσε μια βούλα, στην οποία συνοπτικά αφόριζε τον κομήτη.

Τις πυραμίδες των Φαραώ δεν τις έφτιαξαν δούλοι.

2011-05-20T08:12:00.002+03:00

Η ανακάλυψη μιας ομάδας εργατικών τάφων δίπλα στα μνημειώδη μαυσωλεία των φαραώ στην Γκίζα υποδεικνύει ότι οι πυραμίδες κατασκευάστηκαν από ελεύθερους εργάτες και όχι από σκλάβους, εκτιμά το Ανώτατο Συμβούλιο Αρχαιοτήτων της Αιγύπτου.

Τα ευρήματα δείχνουν ότι οι χιλιάδες άνδρες που έκτισαν τις πυραμίδες της Γκίζας, λίγα χιλιόμετρα έξω από το Κάιρο, δεν δούλευαν καταναγκαστικά: εργάζονταν σε βάρδιες που έληγαν έπειτα από τρεις μήνες, έτρωγαν κρέας τακτικά και είχαν την τιμή να θάβονται στη σκιά των ιερών πυραμίδων.
Επιπλέον, τα ευρήματα δείχνουν ότι σε κάθε πυραμίδα εργάζονταν περίπου 10.000 άνδρες,.

Οι νέοι εργατικοί τάφοι χρονολογούνται στην 4η Δυναστεία, που διήρκεσε από το 2575 π.Χ. έως το 2.467 π.Χ, και ήταν η περίοδος κατά την οποία χτίστηκαν οι μεγάλες πυραμίδες της Γκίζας.

Οι τάφοι, που άρχισαν να έρχονται στο φως τη δεκαετία του 1990, ήταν πλίνθινοι, είχαν κωνοειδές σχήμα και ήταν καλυμμένοι από ασβέστη. Οι περισσότεροι είχαν συληθεί, ορισμένοι όμως περιείχαν αγγεία και οστά.
«Οι τάφοι αυτοί κτίστηκαν δίπλα στην πυραμίδα του βασιλιά, γεγονός που υποδηλώνει ότι οι άνθρωποι αυτοί δεν ήταν δούλοι σε καμία περίπτωση» δήλωσε ο Ζαχί Χαουάς, επί κεφαλής του Ανώτατου Συμβουλίου Αρχαιοτήτων.

Όπως εξήγησε, τα ευρήματα δείχνουν ότι οι αγρότες που ζούσαν στο Δέλτα του Νείλου και γενικά στην Άνω Αίγυπτο έστελναν καθημερινά 21 βουβάλια και 23 πρόβατα για να ταΐσουν τους εργάτες της Γκίζας.
Οι αγρότες αυτοί εξαιρούνταν στη συνέχεια από την υποχρέωση να πληρώνουν φόρους, ένδειξη ότι συμμετείχαν με τη θέλησή τους σε ένα βασιλικό πρόγραμμα.

Πηγή:

http://www.tovima.gr

Οι περιπέτειες και η ιστορία της ελληνικής δραχμής από την αρχαιότητα μέχρι τη νεώτερη Ελλάδα.

2011-05-12T16:32:00.004+03:00

Αρχαία ελληνική δραχμή

Η λέξη δραχμή προέρχεται από το ρήμα δράττομαι και δράσσομαι, που σημαίνει παίρνω κάτι, αρπάζω με το χέρι (δράττομαι = πιάνω σφιχτά)। Στην αρχαιότητα, μία δραχμή ήταν ίση προς 6 οβολούς, νόμισμα που όμως στην παλαιότερη μορφή του, δεν ήταν ακριβώς νόμισμα. Για τις συναλλαγές, χρησιμοποιείτο μία μικρή σιδερένια επιμήκης ράβδος, μια σιδερένια σούβλα με λίγα λόγια, που στα αρχαία ελληνικά ονομαζόταν οβελός, γι' αυτό και ο οβολός πήρε από εκεί το όνομά του. Το πάχος της σούβλας ήταν τόσο, ώστε η χούφτα ενός ανδρικού χεριού να μπορεί να πιάσει έξι από αυτές. Έτσι εκ του δράττομαι (όσους οβολούς-οβελούς μπορούσε ν' αδράξει μια παλάμη) προκύπτει η λέξη δραχμή.

Η λέξη "χρήμα" σημαίνει αυτό που χρησιμοποιούμε. Προέρχεται από το αρχαίο ελληνικό ρήμα χρήομαι (συνηρημένο) χρώμαι = χρησιμοποιώ, μεταχειρίζομαι.
Η λέξη «νόμισμα» παράγεται από το αρχαίο ελληνικό ρήμα "νομίζω" που σημαίνει θεωρώ κάτι ως αληθές, ως καθιερωμένο.

Μέχρι και τον 8ο αιώνα π.Χ., οι αγοραπωλησίες γίνονταν συνήθως με ανταλλαγές προϊόντων. Κατά την Ομηρική εποχή, τα προϊόντα προς πώλησιν ή αγορά, αντιστοιχούσαν με ορισμένο αριθμό ζώων.

Η δραχμή έμελλε να γίνει νόμισμα περί το 700 π.Χ., όταν ο τύραννος τού Άργους, Φείδων, ίδρυσε το πρώτο νομισματοκοπείο στην Ελλάδα, και συγκεκριμένα στην Αίγινα.

Αργότερα στην Αθήνα και αλλού καθιερώθηκαν και άλλα νομίσματα-κέρματα: δεκάδραχμον, τετράδραχμον, τετρώβολον (4 οβολοί), τριώβολον (3 οβολοί), δυώβολον (2 οβολοί),όμως πάνω από δεκάδραχμο, νόμισμα δεν υπήρχε !

Με την κατάκτηση τής Ελλάδος υπό των Ρωμαίων, η Δραχμή αντικαταστάθηκε βαθμιαία από το Ρωμαϊκό νόμισμα Δηνάριο.Στα χρόνια τής Βυζαντινής Αυτοκρατορίας, και μέχρι τον 14ον αιώνα, χρησιμοποιήθηκαν τα χρυσά βυζαντινά νομίσματα, τα επονομαζόμενα Βυζαντινά. Μετά τον 14ον αιώνα χρησιμοποιήθηκαν τα Τσεκίνια (ή αλλιώς βενετικά: Δουκάτα).

Μετά την Επανάσταση τού 1821, και παρά το γεγονός ότι από το 1822 είχε αποφασισθεί η έκδοση Ελληνικού νομίσματος, μέχρι το 1828 οι συναλλαγές γίνονταν με ξένα νομίσματα (Αγγλικές λίρες, τούρκικα νομίσματα). Μόλις το 1828, με ψήφισμα τής Δ΄ Εθνοσυνέλευσης τού Άργους, ο Κυβερνήτης τής Ελλάδος Ιωάννης Καποδίστριας καθιέρωσε ελληνικό νομισματικό σύστημα.

Η δραχμή-φοίνικας του Καποδίστρια

Το νέο νόμισμα, όμως, δεν ήταν η Δραχμή, αλλά ο Φοίνιξ (Φοίνικας), και τούτο λόγω συμβολισμου: η Ελλάδα, αναγεννήθηκε από την τέφρα της όπως και το μυθικό πτηνό ο Φοίνικας. Η υποδιαίρεση τού Φοίνικα ήταν : 100 λεπτά = ένας Φοίνικας.
Κατά μία παράξενη συγκυρία, το νέο νόμισμα, ο Φοίνιξ, όπως και η Δραχμή τού Φείδωνος τον 7ο π.Χ. αιώνα, αποφασίσθηκε στο Άργος και «κόπηκε» πάλι στην Αίγινα!

«...θέλει εισαχθή νέον νόμισμα, φέρον το όνομα δραχμή, και θέλει λογίζεσθαι ως μονάς και βάσις του νέου νομισματικού συστήματος».

Η δραχμή επί Όθωνος

Η δραχμή ως νομισματική μονάδα του ελεύθερου ελληνικού κράτους καθιερώθηκε για πρώτη φορά κατά την περίοδο αντιβασιλείας του Όθωνα με το Βασιλικό διάταγμα της 8ης Φεβρουαρίου 1833. Το νέο ελληνικό νομισματικό σύστημα ήταν στη σύλληψή του διμεταλλικό αλλά στην πράξη δεν κυκλοφόρησαν παρά ελάχιστα χρυσά νομίσματα. Η δραχμή ήταν αργυρό νόμισμα που ζύγιζε 4,477 γραμμάρια με περιεκτικότητα 900 μόρια αργύρου και ένα μόριο χαλκού και διαιρούνταν σε 100 λεπτά, ή όπως ονομάζονταν εκείνη την εποχή, σε εκατό μόρια.

Από το ίδιο Βασιλικό Διάταγμα -που υπογράφεται από τον Οικονομικό Γραμματέα του κράτους Α. Μαυροκορδάτο- οριζόταν ότι θα εκδίδονταν επίσης νομίσματα των 5 δραχμών, της μισής δραχμής και του ενός τετάρτου της, που θα είχαν την ίδια αναλογία μίγματος και εσωτερικής αναλογίας με το μονόδραχμο.

Το διάταγμα εισαγωγής της δραχμής όριζε και τις ισοτιμίες της με 16 χρυσά και 29 αργυρά ξένα νομίσματα. Έχει επισημανθεί όμως ότι το γεγονός πως η δραχμή δεν διαιρούσε ακριβώς κανένα νόμισμα, με εξαίρεση το ισπανικό δίστηλο και τα αμερικανικά τάλιρα, κι αυτό ήταν κάτι που δεν ευνοούσε τις συναλλαγές ενός κράτους με σημαντικό διαμετακομιστικό εμπόριο που απαιτούσε τη χρήση ξένων νομισμάτων.

Η εργασία της κοπής του νέου νομίσματος ανατέθηκε στο Νομισματοκοπείο Μονάχου με χαράκτες τους C. Voigt και Κ. Lange -αργότερα διευθυντή του Ελληνικού Βασιλικού Νομισματοκοπείου. Κατά τα έτη 1832 έως 1834 κόπηκαν χρυσά 20δραχμα, αργυρά των 5, 1, ½ και ¼ δραχμών, καθώς και χάλκινα νομίσματα των 10, 5, 2, και 1 λεπτών. Τα χρυσά και αργυρά νομίσματα φέρουν την κεφαλή του νεαρού Όθωνα και στην άλλη τους όψη τον βασιλικό θυρεό, ενώ τα χάλκινα φέρουν τον θυρεό και στην άλλη όψη μέσα σε στεφάνι, αναγράφεται μόνο η αξία τους και η χρονολογία. Η παραγγελία αυτή συμπληρώθηκε και με κοπές στο Νομισματοκοπείο του Παρισιού.

Ελληνική δραχμή το 1941

Η δραχμή άρχισε να επιβάλλεται στις εγχώριες συναλλαγές καθώς απαγορεύτηκε ρητά η αποδοχή τουρκικών νομισμάτων από τα δημόσια ταμεία. Το νομισματικό σύστημα άρχισε να σταθεροποιείται και το 1841, μετά από πολυετείς προσπάθειες, ιδρύθηκε η Εθνική Τράπεζα με κεφάλαιο 5.000.000 δραχμών!

Από τους πρώτους μετόχους εμφανίζονται ο Ελβετός φιλέλληνας ιππότης Εϋνάρδος και ο Γεώργιος Σταύρου που είχαν και την πρωτοβουλία να επιχειρήσουν ένα παρόμοιο εγχείρημα, αλλά και ο βασιλιάς της Βαυαρίας Λουδοβίκος, οι αδελφοί Ρότσιλντ και ο Ν. Ζωσιμάς. Πρώτος διευθυντής διορίστηκε ο Γ. Σταύρου και η Εθνική Τράπεζα της Ελλάδος άρχισε τις εργασίες της τον Ιανουάριο του 1842 προικοδοτημένη με κεφάλαιο 3.402.000 δραχμών.

Εννέα μήνες μετά την ίδρυσή της, κυκλοφόρησαν τραπεζογραμμάτια (δηλαδή νόμιμο χρήμα, νόμισμα) των 25,50,100 και 500 δραχμών τα οποία το κοινό δέχθηκε με αρκετή εμπιστοσύνη θέτοντας ευνοϊκές βάσεις για τη νομισματική κυκλοφορία.

Παράλληλα, οι Βαυαροί οργάνωσαν το «Βασιλικόν Νομισματοκοπείον και Σφραγιστήριον Αθηνών» και το προίκισαν με τα αναγκαία μηχανήματα και προσωπικό. Βρισκόταν στη σημερινή πλατεία Κλαυθμώνος και λειτούργησε από το 1836 ως το 1958 με πρώτο διευθυντή τον βαυαρό C. Reichenbach και πρώτο χαράκτη τον K. Lange. Από το 1851, τα αργυρά νομίσματα κόβονταν στη Βιέννη, με τη μορφή του Όθωνα σε ώριμη ηλικία. Στα 1856, τα Δημόσια Ταμεία δέχονταν ακόμη τουρκικά νομίσματα.

Το 1865 είχε συγκροτηθεί από τη Γαλλία, την Ελβετία, το Βέλγιο και την Ιταλία η λεγόμενη Λατινική Νομισματική Ένωση. Δύο χρόνια αργότερα εντάσσεται σ’ αυτή την Ένωση και η Ελλάδα. Η Ένωση καθιέρωσε τότε το διμεταλλικό σύστημα το οποίο προέβλεπε ταυτόχρονη κυκλοφορία χρυσών και αργυρών νομισμάτων, που θα αποτελούσαν απεριόριστα μέσα πληρωμής.

Ωστόσο η Κρητική Επανάσταση που ξέσπασε το 1866 δημιούργησε αυξημένες ανάγκες για την Ελλάδα και οι πρόσθετες δαπάνες που απαιτούσε η πολεμική προπαρασκευή ανέστειλαν την εφαρμογή του νέου νομισματικού συστήματος. Έτσι η Ελλάδα, λόγω των αναστατώσεων αυτών, δεν κατάφερε να εφαρμόσει τον διμεταλλισμό.

Δίφραγκο του έτους 1966

Η δραχμή συνέχισε να χρησιμοποιείται στον Ελληνικό χώρο ακόμα και ως μονάδα βάρους, ενίοτε υποδιαιρούμενη σε «γράμματα». Κάποτε ήταν γνωστή και ως «δραμή» από όπου πιθανότατα προέρχεται και το "δράμι" το οποίο ήταν υποδιαίρεση της παλιάς οκάς.

Πηγές:

http://www.stougiannidis.gr
http://users.sch.gr/alivathinos/arthro01.2002.htm
http://el.wikipedia.org

Το χριστιανικό εύρημα που αποδείχτηκε μια μεγάλη απάτη

2011-05-08T23:31:00.000+03:00

Πριν από δύο μήνες η είδηση μιας αρχαιολογικής ανακάλυψης που αφορούσε κώδικες από τον 1o αιώνα οι οποίοι αναφέρονταν στον Χριστό έκανε τρομερή αίσθηση. Ήταν όμως δυστυχώς μια ακόμα μεγάλη απάτη...

Πριν από πέντε χρονιά ένας βεδουίνος ανακάλυψε 70 «βιβλία» από μόλυβδο -σε μέγεθος λίγο μεγαλύτερο από πιστωτική κάρτα- που περιείχαν κωδικοποιημένα κείμενα στα αρχαία ιουδαϊκά.

Τον περασμένο Μάρτιο τα παγκόσμια ΜΜΕ έκαναν λόγο για μοναδικής σημασίας αρχαιολογικά ευρήματα που πιθανόν γράφτηκαν από μαθητές του Χριστού και ενδέχεται να περιέχουν άγνωστες πληροφορίες για τη ζωή και τη σταύρωση Του.

Καθώς τα ιστορικά στοιχεία της συγκεκριμένης περιόδου είναι από ελάχιστα έως ανύπαρκτα, οι κώδικες θεωρήθηκαν ύψιστης σημασίας, όμως η πραγματικότητα ήταν άλλη.

Πλαστογραφία

Μετά το σάλο για τους κώδικες, αρκετοί έγκριτοι ακαδημαϊκοί ασχολήθηκαν μαζί τους, ανάμεσα τους και ο καθηγητής Αρχαίας Ιστορίας Peter Thonemann στο πανεπιστήμιο της Οξφόρδης, που έκανε μια συγκλονιστική ανακάλυψη:

Δύο φράσεις ενός κώδικα προέρχονται από μια επιτύμβια στήλη της ρωμαϊκής εποχής, που εδώ και 50 χρόνια βρίσκεται σε μουσείο στην Ιορδανία! Οπότε, ο πλαστογράφος είναι «σύγχρονος» και ανακάτεψε διάφορα στην απάτη του.

Σε αυτό συνηγορεί και η άποψη του Steve Caruso, που ειδικεύεται στα αραμαϊκά, δηλαδή τα αρχαία εβραϊκά, της εποχής του Ιησού. Ο αραμαϊστής και έγκριτος αυτός επιστήμων, διαπίστωσε ότι η γλώσσα που χρησιμοποιείται στους κώδικες είναι αραμαϊκή 2.500 ετών, αλλά σε συνδυασμό με νεότερες εκδοχές της, καθώς και με ναβαταϊκά, με τη γραφή της Παλμύρας ή ακόμα και με ελληνικά, τα οποία όμως είναι λανθασμένα.

Επίσης ο καθηγητής της Σορβόνης Αντρέ Λεμέρ, ειδικός στις αρχαίες επιγραφές, δήλωσε ότι η γραφή σε πολλούς κώδικες δεν βγάζει κανένα νόημα και είναι μια «ραφιναρισμένη απάτη». Επομένως, για μια ακόμη φορά «εύρημα» που σχετίζεται με τα πρωτοχριστιανικά χρόνια αποδεικνύεται μια μεγάλη απάτη….

Έφυγε μακριά μας ο Θανάσης Βέγγος

2011-05-03T23:32:00.002+03:00

Έφυγε για το ύστατο ταξίδι ο υπέροχος ηθοποιός και άνθρωπος, ο Θανάσης Βέγγος...
Ο κωμικός που μας χάριζε ξεκαρδιστικό γέλιο αλλά και δάκρυ, ο απίστευτος και ανεπανάληπτος Θανάσης με την χαρακτηριστικότατη φωνή και κίνηση, που κέρδισε τις καρδιές μας, αλλά και γενιές ολόκληρες θαυμαστών μέχρι και σήμερα, ταξίδεψε στη χώρα των αστεριών σήμερα το πρωί στις 7.

Σκέπτομαι πόσο ανόητα ακούγεται εκείνο το "ουδείς αναντικατάστατος" μια φράση κλισέ που δεν έχει κανένα απολύτως νόημα για ανθρώπους με τέτοιο τεράστιο ταλέντο.
Πολυαγαπημένε μας Θανάση, ναί είσαι αναντικατάστατος! Ποτέ δεν θα μπορέσει κανείς να σε μιμηθεί,ούτε καν να σε αντιγράψει.
Κάποια πράγματα γίνονται μόνο μια φορά. Όπως οι ταινίες σου. Κάποιοι άνθρωποι είναι μοναδικοί. Όπως εσύ.
Ποτέ, μα ποτέ δεν πρόκειται να σε ξεχάσουμε. Καλό σου ταξίδι...

***

।youtube.com/v/D-sS2-hnrwY?fs=1&hl=el_GR">

***

।youtube.com/v/tauaayOV2KU?fs=1&hl=el_GR">

***

।youtube.com/v/ujhOEHygAno?fs=1&hl=el_GR">

***

।youtube.com/v/PNfv4rTimB0?fs=1&hl=el_GR">

***

।youtube.com/v/0hzxnjP4d7o?fs=1&hl=el_GR">

***

।youtube.com/v/dxzSw6QA1fA?fs=1&hl=el_GR">

***

।youtube.com/v/hcfh1Nt1TG8?fs=1&hl=el_GR">

Τα έθιμα της Πρωτομαγιάς από την αρχαιότητα μέχρι σήμερα

2011-05-01T14:53:00.004+03:00

Η Πρωτομαγιά έχει τις ρίζες της στην αρχαιότητα. Είναι η πρώτη ημέρα του Μαΐου και η γιορτή της Άνοιξης.

Ο Μάιος, σύμφωνα με την παράδοση, πήρε το όνομά του από τη ρωμαϊκή θεότητα Maia (Μάγια), η οποία ονομάστηκε έτσι από την ελληνική λέξη Μαία που σημαίνει τροφός και μητέρα.
Η Μάγια ταυτίστηκε με την Ατλαντίδα νύμφη Μαία, τη μητέρα του Ερμή στον οποίο αφιερώθηκε ο μήνας Μάιος.

Ο Μάιος είναι ο 5ος μήνας του χρόνου, ο οποίος αντιστοιχεί στον αρχαίο μήνα Θαργηλιώνα που γιορταζόταν με τα περίφημα Ανθεσφόρια. Ήταν αφιερωμένος στη θεά της γεωργίας Δήμητρα και την κόρη της Περσεφόνη, που τον μήνα αυτόν βγαίνει από τον Άδη κι έρχεται στη γη. Γιορτές γίνονταν και στην αρχαία Ρώμη που τις έλεγαν «ροσύλλια» (Rosalia ή Rosaria από το λατινικό rosa = τριαντάφυλλο) τις οποίες διατήρησαν και οι Βυζαντινοί αυτοκράτορες. Τα Rosalia ή ροσύλλια είναι πιο γνωστά σ’ εμάς ως «ρουσάλια ή αρουσάλια».

Άλλη μια αρχαία γιορτή της Πρωτομαγιάς στην αρχαία Ρώμη ήταν και τα Φλωράλια (Floralia). Τα Floralia, που γιορτάζονταν γύρω στην Πρωτομαγιά, ήταν μια πενθήμερη γιορτή των λουλουδιών προς τιμήν της θεάς Φλώρας, της ρωμαϊκή θεάς των λουλουδιών. Στη λατινική γλώσσα το άνθος λέγεται flora.

Για τη λαϊκή αντίληψη, στο μήνα Μάιο συνυπάρχουν οι ιδιότητες του καλού και του κακού, της αναγέννησης και του θανάτου και συγκεντρώνονται την πρώτη του ημέρα, την Πρωτομαγιά. Ο εορτασμός της Πρωτομαγιάς σηματοδοτεί την τελική νίκη του καλοκαιριού απέναντι στον χειμώνα, την κατίσχυση της ζωής επί του θανάτου και έχει ρίζες που ανάγονται σε προχριστιανικές αγροτικές λατρευτικές τελετές για τη γονιμότητα των αγρών και, κατ' επέκταση, και των ζώων και των ανθρώπων.

Η αρχαιότατη γιορτή της Πρωτομαγιάς συνεχίστηκε στο διάβα των αιώνων με επισημότητα και με διάφορες μορφές και εκδηλώσεις. Μία από τις παλαιότερες γιορτές ήταν τα Ανθεστήρια, η γιορτή των λουλουδιών, η πρώτη επίσημη γιορτή ανθέων των Ελλήνων.

Τα Ανθεστήρια, κατά τη διάρκεια των οποίων πομπές με κανηφόρες που έφερναν άνθη βάδιζαν με μεγαλοπρέπεια προς τα ιερά, ιδρύθηκαν πρώτα στην Αθήνα και έπειτα πήραν πανελλήνια μορφή, αφού διαδόθηκαν και σ άλλες πόλεις της Ελλάδος. Σύμφωνα με το μύθο, στα Ανθεστήρια «ανασταινόταν» ο… σκοτωμένος θεός Ευάνθης, επίθετο του Διόνυσου, από το χυμένο αίμα του οποίου φύτρωσε η άμπελος.

Όταν οι Ρωμαίοι κατέκτησαν την Ελλάδα, η γιορτή της Πρωτομαγιάς, δεν έπαψε να υπάρχει αλλά εμπλουτίστηκε γιατί και οι δύο λαοί πίστευαν, ότι τα λουλούδια αντιπροσωπεύουν την ομορφιά των θεών και φέρνουν δύναμη, δόξα , ευτυχία και υγεία.

Με το πέρασμα των αιώνων, η αρχική έννοια της Πρωτομαγιάς αλλοιώθηκε και επεβίωσαν έθιμα ως απλές λαϊκές γιορτές ( περιφορά δέντρων, πράσινων κλαδιών ή στεφάνων με λουλούδια, ανακήρυξη του βασιλιά ή της βασίλισσας του Μάη, χορός γύρω από ένα δέντρο ή ένα στολισμένο κοντάρι-γαϊτανάκι).

Η Πρωτομαγιά είναι μία από τις ελάχιστες γιορτές, χωρίς θρησκευτικό περιεχόμενο, με εκδηλώσεις που απαντώνται στον λαϊκό πολιτισμό πολλών ευρωπαϊκών λαών, οι οποίες έχουν διατηρηθεί ως τις μέρες μας.

ΕΘΙΜΑ ΠΡΩΤΟΜΑΓΙΑΣ
Το πρωτομαγιάτικο στεφάνι

Ένα από τα πιο γνωστά έθιμα που εξακολουθεί να μας συνδέει με την παραδοσιακή Πρωτομαγιά, μια γιορτή της άνοιξης και της φύσης με πανάρχαιες ρίζες, είναι το πρωτομαγιάτικο στεφάνι.

Ο εορτασμός της Πρωτομαγιάς συνδέεται με την ανθρώπινη χαρά για την άνοιξη και τη βλάστηση. Απότοκο των δοξασιών αυτών είναι το μαγιάτικο στεφάνι που φτιάχνεται από διάφορα άνθη και καρπούς και κρεμιέται στην πόρτα των σπιτιών.

Το μάζεμα των λουλουδιών για το πρωτομαγιάτικο στεφάνι, ενισχύει στη σημερινή εποχή τις σχέσεις του ανθρώπου με τη φύση, από την οποία οι περισσότεροι άνθρωποι έχουν απομακρυνθεί λόγω του τρόπου ζωής των σύγχρονων πόλεων.

Στα μέρη της Μικράς Ασίας, σε κάθε στεφάνι έβαζαν, εκτός από λουλούδια, ένα σκόρδο για τη βασκανία, ένα αγκάθι για τον εχθρό κι ένα στάχυ για την καλή σοδειά. Το μαγιάτικο στεφάνι στόλιζε τις πόρτες των σπιτιών ως του Αϊ - Γιαννιού του Θεριστή και τότε, το καίγανε στις φωτιές του αγίου.

Το αμίλητο νερό

Σε νησιά του Αιγαίου την Πρωτομαγιά, τα κορίτσια σηκώνονταν την αυγή και έπαιρναν μαζί τους τα λουλούδια, που είχαν μαζέψει από την παραμονή και πήγαιναν στα πηγάδια να φέρουν το «αμίλητο νερό» (αμίλητο γιατί το κουβαλούσαν χωρίς να μιλούν). Όταν το έφερναν στο σπίτι, πλένονταν όλοι με αυτό.

Στην Αττική, οι νεαρές κοπέλες, πήγαιναν στη βρύση, έπαιρναν το «αμίλητο νερό» και πρόσεχαν όταν επέστρεφαν μήπως κι ακούσουν τυχαία κάποιο όνομα ή να δουν κάποιο πρόσωπο. Εάν δηλαδή άκουγαν κάποιον να φωνάζει ένα όνομα τυχαία, καλώντας κάποιο γνωστό του, τότε αυτό θα ήταν το όνομα του μέλλοντος συζύγου τους. Επίσης εάν στην επιστροφή τους από τη βρύση, συναπαντούσαν κάποιον του οποίου ήξεραν το όνομα, τότε αυτός ήταν ο οιωνός για το όνομα του άνδρα που θα παντρεύονταν.

Η Πρωτομαγιά των αγροτών

Οι αγρότες φτιάχνουν το Μάη τους με πρασινάδες, καρπούς, σκόρδο για τη βασκανία και αγκάθι για τον εχθρό.
Στις περιοχές της Σμύρνης, την παραμονή της Πρωτομαγιάς, οι αγρότες πήγαιναν στην εξοχή, για να κόψουν οτιδήποτε είχε καρπό: σιτάρι, κριθάρι, σκόρδα, κρεμμύδια, κλαδιά συκιάς με τα σύκα, κλαδιά αμυγδαλιάς με τα αμύγδαλα, κλαδιά ροδιάς με τα ρόδια.

Στην Αγιάσο της Λέσβου, φτιάχνουν στεφάνια από όλα τα λουλούδια και βάζουν μέσα «δαιμοναριά», άγριο χόρτο με πλατιά φύλλα και κίτρινα λουλούδια για να δαιμονίζονται οι γαμπροί.
Στη Σέριφο, από το βράδυ της παραμονής, κρεμούν στην πόρτα ένα στεφάνι από λουλούδια τσουκνίδες, κριθάρι και σκόρδο.

Το Μαγιόξυλο

Σε χωριά της Κέρκυρας, οι κάτοικοι περιφέρουν έναν κορμό κυπαρισσιού, σκεπασμένο με κίτρινες μαργαρίτες που γύρω του έχει ένα στεφάνι με χλωρά κλαδιά.
Με το μαγιόξυλο αυτό, οι νέοι εργάτες ντυμένοι με κάτασπρα παντελόνια και πουκάμισα και κόκκινα μαντήλια στο λαιμό βγαίνουν στους δρόμους, τραγουδώντας το Μάη.

Τα μάγια

Επειδή η λέξη Πρωτομαγιά, παρετυμολογούμενη συνηχεί με τη λέξη «μάγια», άλλοτε πίστευαν ότι τα πιο αποτελεσματικά μάγια γίνονταν Μάη μήνα. Και επειδή ο Μάιος είναι μέσα στην καρδιά της άνοιξης και ο πιο ερωτικός μήνας, τα καλύτερα μάγια τα έκαναν για έρωτα, για να κερδίσουν την καρδιά του εκλεκτού ή της εκλεκτής τους. Καμιά φορά τα μάγια γίνονταν όχι μόνο για την ένωση ενός ζευγαριού αλλά και για το χωρισμό κάποιου άλλου εάν πίστευαν πως το αξιολάτρευτο «έτερον ήμισυ» είχε στο πλάι του κάποιον άχρηστο ή ακαμάτη σύντροφο που δεν του ταίριαζε.

Τότε οι επιτήδειες «μάγισσες» αναλάμβαναν να χωρίσουν το αταίριαστο ζευγάρι και να σπρώξουν τον εκλεκτό στην αγκαλιά εκείνου που ενδιαφερόταν να κερδίσει το αγαπημένο του πρόσωπο. Διάβαζαν ευχές και μαγικά ξόρκια, έπαιρναν «μαγιοβότανα» τα τύλιγαν σε ένα μικρό μαντήλι και τα έριχναν εκεί απ’ όπου δεν μπορούσε να τα καταστρέψει κανείς: στο πηγάδι. Ο πλούτος του δημοτικού μας τραγουδιού, σώζει ένα τραγούδι που μιλάει ακριβώς γι’ αυτό:

Ανάθεμα ποιος μου ‘ριξε
τα μάγια στο πηγάδι
και μάγεψε τον άντρα μου
και θε να με χωρίσει.

Κι αν με χωρίσεις άντρα μου
εσύ θα μετανιώσεις,
στις δυο στις τρεις θα λούζομαι
στις τέσσερις θ’ αλλάζω
και μεσ’ στις δεκατέσσερις
άλλον άντρα θα πάρω.

Θα χτίσω το σπιτάκι μου
δίπλα απ’ το δικό σου
για να περνάς να με κοιτάς
να σκας απ’ το κακό σου.

Πηγές:
Μελίτη – Προσωπικό αρχείο
http://www.agelioforos.gr

Γυρίστε πίσω στο χρόνο και ζήστε σαν Ρωμαίος μέσα στην αρχαία Ρώμη στο Google Earth

2011-04-27T23:15:00.005+03:00

***

Η Google μαζί με ένα δίκτυο συνεργατών της ξεκίνησε ένα φιλόδοξο project, "Rome reborn", την αναβίωση δηλαδή της αρχαίας Ρώμης, μέσω του google earth.
Αυτό που χρειαζόμαστε στον υπολογιστή μας είναι μόνο το πρόγραμμα google earth και θα έχουμε την ευκαιρία να ανακαλύψουμε όλα τα μυστικά του αρχαίου ρωμαϊκού πολιτισμού.

Από το google earth έχετε την επιλογή "Ancient Rome 3D", το οποίο απεικονίζει τρισδιάστατα ολόκληρη την αρχαία πόλη σε μήκος 13 μιλίων ακριβώς όπως ήταν το 320 μετά Χριστόν.

Εκείνη την εποχή η Ρώμη ήταν πρωτεύουσα του δυτικού πολιτισμού, είχε φτάσει στο αποκορύφωμα της δόξας της και υπολογίζεται ότι είχε περίπου 1 εκ. κατοίκους.

Με την προσομοίωση "ανακατασκευάστηκαν" περίπου 7000 κτήρια. Σε κάθε κτήριο υπάρχουν links όπου μπορείτε να βρείτε περισσότερες πληροφορίες, ενώ σε κάποια κτήρια όπως το Κολοσσαίο μπορείτε ακόμα και να μπείτε για να δείτε πως ήταν στο εσωτερικό του!

Πατήστε εδώ για να δείτε ολοζώντανη την αρχαία Ρώμη και να κατεβάσετε το Google Earth 5

Το λεξιλόγιο της Μ.Εβδομάδας μέσα από τα Ευαγγέλια και η ερμηνεία των λέξεων.

2011-04-22T13:30:00.003+03:00

Ήλος

«Ήλοις προσηλώθη ο Νυμφίος της εκκλησίας».
«Έθεσε τον δάκτυλον επί τoν τύπoν των ήλων…»
Ήλος στην αρχαία ελληνική γλώσσα είναι το καρφί,η πρόκα.
Πολύ γνωστά τα ρήματα καθηλώνω και προσηλώνω καθώς και η λέξη Αποκαθήλωση, κυριολεκτικά δηλαδή το "ξεκάρφωμα" από το σταυρό.

Φραγγέλιον

"Τότε απέλυσεν αυτοίς τον Βαραββάν, τον δε Ιησούν φραγγελώσας παρέδωκεν ίνα σταυρωθή".

Φραγγέλιο είναι το μαστίγιο. Από το λατινικό flagellum (και flagrum). Το ρωμαϊκό αυτό μαστίγιο κατέληγε στην άκρη του σε τρεις συνήθως ιμάντες ή λουρίδες, πάνω στις οποίες ήταν δεμένες σφαίρες από μολύβι ή αιχμηρά αντικείμενα, ή μικρά οστάρια, όπως κότσια από αρνί.

Η φραγγέλωση ήταν ιδιαίτερα επώδυνη καθώς ο διατεταγμένος γι’ αυτή την υπηρεσία έπρεπε να καταφέρει τα χτυπήματα στον κρατούμενο με όση δύναμη διέθετε, πράγμα το οποίο προκαλούσε σχίσιμο της σάρκας του θύματος και συχνά ακατάσχετη αιμορραγία.

Η Ρωμαϊκή Σπείρα

«Τότε οι στρατιώται του ηγεμόνος, παραλαβόντες τον Ιησούν εις το πραιτώριον, συνήγαγον επ’ αυτόν όλην την σπείραν...»

Από το 300 π.Χ και για τα επόμενα διακόσια χρόνια (μέχρι τις μεταρρυθμίσεις του Μαρίου το 107 π.Χ.), ο ρωμαϊκός στρατός ήταν οργανωμένος σε λεγεώνες , κοόρτεις και σπείρες.

Η σπείρα, ή ρωμαϊκό τάγμα (manipulus στα λατινικά) αποτελείται από τρεις γραμμές: Στην πρώτη γραμμή τοποθετούνταν πάντα νεώτεροι στρατιώτες και ονομάζονταν hastati, κυριολεκτικά δηλαδή δορυφόροι, από το λατινικό hasta που στα λατινικά είναι το δόρυ.

Η δεύτερη γραμμή είναι η κεντρική και εκεί τοποθετούνταν οι πιο έμπειροι περί την μάχη στρατιώτες (principes = οι κύριοι), και στην τρίτη γραμμή (triarii = τρίτοι) βρίσκονταν οι πιο σκληροτράχηλοι και εμπειροπόλεμοι (κάτι σαν τους αρχαίους Έλληνες οπλίτες).

Η σπείρα δηλαδή ήταν ένα τάγμα πεζών που τα παλαιότερα χρόνια αποτελείτο από 100 άνδρες ενώ αργότερα και μέχρι τον καιρό του Ιησού από 200 άνδρες. Τρεις σπείρες, αποτελούσαν μία κοόρτη.

Απήγξατο

«Και (ο Ιούδας) ρίψας τα αργύρια εις τον ναόν ανεχώρησεν και απελθών απήγξατο».
Το ρήμα είναι το απάγχομαι (από + άγχω) και σημαίνει απαγχονίζομαι, πνίγομαι με θηλιά. Το απήγξατο είναι τρίτο ενικό πρόσωπο αορίστου.

Το άγχω σημαίνει πιέζω, σφίγγω το λαιμό κυρίως, στραγγαλίζω, πνίγω, εξ αυτού και η αγχόνη. Μεταφορικά σημαίνει λυπώ, θλίβω, στενοχωρώ.

Σταυρός

Στον αρχαίο κόσμο ο σταυρός δεν είχε την σημερινή μορφή του + αλλά ενός κεφαλαίου Τ. Ήταν δηλαδή ένας όρθιος πάσσαλος, συνήθως ξύλινο παλούκι, μπηγμένο στη γη, όπου πάνω του προσαρμοζόταν το οριζόντιο ξύλο το οποίο κουβαλούσε ο κατάδικος μαζί του και πάνω στο οποίο τελικά προσδενόταν με σκοινιά, συνήθως από τα μπράτσα και τους πήχεις των χεριών κοντά στον καρπό. Τα καρφιά δεν έμπαιναν στις παλάμες διότι από το βάρος του ανθρωπίνου σώματος η σάρκα θα σχιζόταν αμέσως και ο σταυρωμένος θα έπεφτε κάτω.

Στα λατινικά ο σταυρός είναι crux (γενική crucis). Μία πολύ μεγάλη βρισιά ήταν εκείνο τον καιρό το: «Αbi in malam crucem» κατά λέξη «πήγαινε στον κακό σταυρό», δηλαδή «άντε στον κόρακα, χάσου, κακό μεγάλο να σε βρει».

Η ετυμολογία της λέξης σταυρός, σύμφωνα με το λεξικό των Liddel και Scott, προέρχεται από το ρήμα «ί-στη-μι». Το θέμα στη- στη δωρική γίνεται στα- και κατ’ επέκτασιν σταυ- ή σταF-, όπου F το δίγαμμα ένα από τα παλαιότατα γράμματα του ελληνικού αλφαβήτου που πέρασε και σε όλα τα ευρωπαϊκά αλφάβητα.

Στο σύνολό της, ετυμολογικά, η λέξη σταυρός εκφράζει την σταθερότητα, το στήσιμο πάνω σε κάποια σταθερή βάση, όπως και το σώμα του ανθρώπου που είναι προσηλωμένο επ’ αυτού με εκτεταμένα τα χέρια.

Ανάσταση

Το ρήμα είναι το ανίστημι (πρόθεση ανά + ίστημι). Το ουσιαστικό ανάσταση, σημαίνει κυριολεκτικά το σήκωμα κάποιου που κάθεται, ή κοιμάται, ή ασθενεί, ή βρίσκεται σε ενέδρα (αναστάντες οι εχθροί = πετάχτηκαν πάνω οι εχθροί που κάπου ήταν κρυμμένοι).

Σημαίνει επίσης την έγερση την αφύπνιση, την αναβίωση του νεκρού, το ζωντάνεμα και την επάνοδο στη ζωή.

Επίσης σημαίνει και απομάκρυνση από την πατρίδα, μετανάστευση, μετοικεσία, εγκατάλειψη και αναχώρηση. Ανάστατος είναι αυτός που αναγκάζεται να σηκωθεί και να φύγει, ή αυτός που διώχνεται από το σπίτι και την πατρίδα του και αναγκάζεται να γίνει μετανάστης.

Τα παράξενα των τοπωνυμίων της παλιάς Αθήνας

2011-04-17T20:02:00.002+03:00

Πρόβατα κάτω από την Ακρόπολη, 1903
(Η εικόνα, από το ιστολόγιο:
http://vegemitedenialobsession.blogspot.com)

Πλατεία Αγάμων:

Η πλατεία Αμερικής, στην οδό Πατησίων της Αθήνας, στο ύψος των οδών Μηθύμνης και Σπάρτης και η γύρω περιοχή της. Η αθηναϊκή αυτή πλατεία, ονομάστηκε Πλατεία Αγάμων μετά από δημοσίευμα της «Εφημερίδος των Κυριών» της Καλλιρόης Παρρέν το 1887.

Ο αρχιτέκτονας πολεοδόμος και ιστορικός Κώστας Μπίρης αναφέρει σχετικά με το θέμα, ότι την άνοιξη του 1887, όταν ακόμα η περιοχή ήταν εξοχική και στο χώρο της σημερινής πλατείας ήταν το τέρμα του ιπποτροχιόδρομου, σύχναζε στο εκεί καφενείο μια συντροφιά ώριμων Αθηναίων. Όλοι τους ήταν άγαμοι και κυριολεκτικά επαναστάτησαν όταν η «Εφημερίς των Κυριών» με σχετικό δημοσίευμα της, πρότεινε τη φορολογία των αγάμων και μάλιστα δια νόμου!

Ο εύθυμος χαρακτήρας της συντροφιάς αυτής των Αθηναίων τους είχε ενώσει και στη συγκεκριμένη περίπτωση, τους οδήγησε στην απόφαση ν' αντιδράσουν στην αξίωση του Συλλόγου των Κυριών. Ένας όμως απ' τη συντροφιά, ο επιπλοποιός Γεώργιος Περπινιάς, λέγεται ότι υπέκυψε κάποτε στον πειρασμό του γάμου, αποσκίρτησε, αλλά την επομένη του γάμου του διαπίστωσε, ότι η σύζυγος του ήταν αφόρητα δύστροπη. Έτσι έφερε ένα κάρο, φόρτωσε σ' αυτό όλη της την προίκα και την ξαπέστειλε στους γονείς της, για να επανέλθει και πάλι ελεύθερος στη συντροφιά των αγάμων.

Το γεγονός μαθεύτηκε στη μικρή αθηναϊκή κοινωνία και επειδή η πλατεία ήταν μέχρι τότε ανώνυμη, πήρε το όνομα «Πλατεία Αγάμων». Το 1927 με την υπ' αριθμόν 905 απόφαση του τότε δημοτικού συμβουλίου μετονομάστηκε σε «Πλατεία Αμερικής», προς τιμήν των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής για το φιλελληνισμό που επέδειξαν οι κάτοικοι τους.

Σύμφωνα με άλλη εκδοχή το όνομα «Αγάμων» είχε δοθεί στην πλατεία, επειδή υπήρξε χώρος ερωτικών συναντήσεων των παλαιών Αθηναίων την εποχή που η περιοχή ήταν έρημη. Κάποτε την έλεγαν και πλατεία Ανθεστηρίων, επειδή τα πολύ παλιά χρόνια πήγαιναν εκεί οι Αθηναίοι και γιόρταζαν την Πρωτομαγιά.

Αγελάδες:

Όσο κι αν φαίνεται παράξενο ή απίθανο, «Αγελάδες» ονομαζόταν μια τοποθεσία, ακριβώς στην καρδιά της Αθήνας! Ήταν το σημείο του κήπου του Ζαππείου προς το τέρμα της οδού Ηρώδου του Αττικού, όπου από το 1900 μέχρι το 1925 υπήρχε κέντρο αναψυχής με εγκαταστάσεις βουστασίου, το γάλα των αγελάδων του οποίου προσφερόταν φρεσκότατο στους θαμώνες. Μετά την κατάργηση του βουστασίου, λόγω της γειτνιάσεως του με τα τότε Ανάκτορα, λειτούργησε μέχρι το δεύτερο παγκόσμιο πόλεμο μόνο το κέντρο αναψυχής και μάλιστα με τη μορφή «βαριετέ», με την ονομασία «Αγελάδες», όπως η γειτονική «Όαση» του Ζαππείου.

Επειδή όμως ο θόρυβος ενοχλούσε και πάλι τα ανάκτορα, λίγο πριν την κήρυξη του πολέμου διετάχθη η διακοπή της λειτουργίας των «Αγελάδων» ως χώρου θεατρικών παραστάσεων. Για μικρό διάστημα λειτούργησε ως απλό καφενείο και κατόπιν κατεδαφίστηκε.

Αλώνια:

Στη σημερινή πλατεία Θησείου, πριν οικοδομηθεί μετά την Επανάσταση η πόλη της Αθήνας υπήρχαν αλώνια! Στα πρώτα σχέδια της πόλης των Αθηνών από τον Κλεάνθη και τον Σάουμπερτ σημειώνονται ως «Αλώνια».

Με τη λέξη Αλώνια υπάρχει και τοπωνύμιο στην Κηφισιά, στην περιοχή του παλιού χωριού νοτιοανατολικά της πλατείας Πλατάνου. Στην περιοχή εκεί της παλιάς Κηφισιάς (τότε ήταν χωριό), υπήρχαν χώροι για το αλώνισμα των σιτηρών που καλλιεργούσαν οι χωρικοί. Σήμερα υπάρχει εκεί η οδός Αλωνιών, που αρχίζει από την οδό Κυριαζή και καταλήγει στη Χαρ. Τρικούπη. Εκεί κοντά βρίσκεται επίσης και το Δημοτικό Άλσος των Αλωνιών.

Πλατεία Κλαυθμώνος

Το όνομα αυτής της πλατείας οφείλεται στο ότι στην προ του 1909 περίοδο, οι δημόσιοι υπάλληλοι δεν ήταν μόνιμοι όπως σήμερα, οι απολυμένοι, οι «Παυσανίες» όπως τους έλεγαν, πήγαιναν εμπρός από το Υπουργείο Εσωτερικών που ήταν στην πλατεία αυτή και με κλάματα και θρήνους («κλαυθμούς») παρακαλούσαν να τους ξαναπροσλάβουν.

Δεδομένου ότι τέτοιες απολύσεις συνέβαιναν τακτικά σε κάθε αλλαγή κυβερνήσεως, οι σκηνές αυτές ήταν αρκετά συχνές στην πλατεία. Ανάδοχος της ονομασίας ήταν πάντως ο συγγραφέας και κατόπιν ακαδημαϊκός Δημ. Γρ. Καμπούρογλου, που πρώτος ονόμασε την πλατεία «Κλαυθμώνος» σε ένα χρονογράφημα του στην «Εστία» το 1878.

Η πλατεία Κλαυθμώνος είναι ο πρώτος χώρος που δεντροφυτεύτηκε στην Αθήνα. Για το σκοπό αυτό ο βασιλιάς της Βαυαρίας Λουδοβίκος έστειλε τον ειδικό κηποτεχνικό Σμάρατ. Στη δυτική πλευρά της υπήρχαν οι τρεις συνεχόμενες οικίες των Βούρου, Μαστρονικόλα και Αφθονίδου, όπου έμειναν αρχικά οι βασιλείς Όθων και Αμαλία μετά τους γάμους τους. Στα σπίτια αυτά (όσα σώζονται) στεγάζεται σήμερα το «Μουσείο της Πόλεως των Αθηνών». Στην πλατεία υπήρχαν επίσης τα κτίρια των Υπουργείων Εσωτερικών και Οικονομικών.

Η επίσημη ονομασία της πλατείας, πέρασε πολλές περιπέτειες. Στο αρχικό σχέδιο της πόλεως των Αθηνών (του von Klentze) λεγόταν «Πλατεία Αισχύλου». Κατόπιν ονομάστηκε «Πλατεία Νομισματοκοπείου» γιατί εκεί ήταν το κτίριο του Νομισματοκοπείου. Στη συνέχεια η πλατεία ονομάστηκε «25ης Μαρτίου», όνομα που κράτησε για πολλά χρόνια. Κατόπιν μετονομάστηκε σε «Πλατεία Δημοκρατίας» και μετά πήρε και επίσημα πλέον το όνομα με το οποίο ήταν πάντοτε γνωστή, «Πλατεία Κλαυθμώνος».

Τέλος τον Ιούνιο του 1989 μετονομάστηκε σε «Πλατεία Εθνικής Συμφιλιώσεως» με την αφορμή των αποκαλυπτηρίων του ομώνυμου μνημείου στην πλατεία. Εντελώς αδόκιμο και ατυχές το τελευταίο της όνομα εφ’ όσον ουδείς την γνωρίζει με αυτό. Οι πάντες, εξακολουθούν να την λένε «Πλατεία Κλαυθμώνος».

Κουκάκι:

Συνοικία της Αθήνας στους ανατολικούς πρόποδες του Φιλοπάππου. Πήρε το όνομά της από το μοναδικό σπίτι που είχε εκεί στις αρχές του αιώνα, ο εργοστασιάρχης σιδερένιων κρεβατιών Γεώργιος Κουκάκης. Το σπίτι βρισκόταν στη σημερινή γωνία των οδών Δημητρακοπούλου 89 και Γεωργάκη Ολύμπιου. Η οικία του Κουκάκη κατεδαφίστηκε στα μέσα του 20ου αιώνα. Υπήρχε εκεί στάση του τραμ Καλλιθέας και ύστερα του τρόλεϊ στην πλατεία Κουκακίου.

Ανάβρυτα:

Η τοποθεσία ήταν γνωστή παλαιότερα και ως Ανάβρυτα (νερά) στην περιοχή μεταξύ Κηφισιάς και Αμαρουσίου, στην ανατολική πλευρά της λεωφόρου Κηφισίας, όπου και βρισκόταν το μεγάλο κτήμα του εθνικού ευεργέτη Ανδρέα Συγγρού, που δωρίθηκε στο Κράτος.

Το κτήμα Συγγρού ήταν γεμάτο δέντρα και οι καλλιέργειές του χαρακτηρίζονταν για την πρωτοτυπία τους. Είχε έκταση περίπου 1.000 στρεμμάτων κι ένα μεγάλο πηγάδι με άφθονο νερό αλλά και δυο άλλες πηγές απ’ όπου ανάβρυζε πεντακάθαρο νερό. Οι πηγές αυτές προήλθαν από επιτυχείς γεωτρήσεις.

Το κτήμα είχε περιέλθει στην ιδιοκτησία της Ελληνικής Γεωργικής Εταιρείας, ύστερα από διαθήκη της συζύγου του Συγγρού της Ιφιγένειας, και περιείχε τη ρητή διάταξη «να χρησιμεύη διαρκώς εις την μόρφωσιν καλών γεωργών και κηπουρών». Η Εταιρεία παρέλαβε το κτήμα το 1922 και το 1927 ίδρυσε «Πρότυπο Γεωργικό Σχολείο Ιφιγενείας και Ανδρέου Συγγρού». Σ' αυτό γίνονταν δεκτά κατά προτίμηση τα παιδιά των γαιοκτημόνων αυτοκαλλιεργητών.

Κατά τη διάρκεια της κατοχής τα ξένα στρατεύματα που είχαν καταλάβει το κτήμα Συγγρού επέφεραν σ' αυτό πολλές καταστροφές. Μετά τον πόλεμο το Γεωργικό Σχολείο ξαναλειτούργησε. Στο χώρο του κτήματος χτίστηκαν τα εκπαιδευτήρια «Ελληνική Παιδεία». Ο οικισμός Ανάβρυτα οριοθετείται από τη λεωφόρο Πεντέλης, τη λεωφόρο Κηφισίας και το Κτήμα, που σήμερα λέγεται Άλσος Συγγρού.

Πηγές:

Γιάννη Καιροφύλα – Τοπωνύμια Αθήνας, Πειραιά και περιχώρων.
http://lexilogia.gr
http://www.skyscrapercity.com
http://vegemitedenialobsession.blogspot.com

Καθημερινές παροιμιώδεις εκφράσεις

2011-04-08T00:14:00.000+03:00

ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΔΙΑΤΑΓΗ ΚΑΙ ΤΑ ΣΚΥΛΙΑ ΔΕΜΕΝΑ

Όλοι οι Σουλτάνοι της Κωνσταντινούπολης αγαπούσαν πολύ τα σκυλιά. Κάποια προφητεία έλεγε, πως όταν θα έλειπαν τα τετράποδα από τη «βασιλίδα» των πόλεων, θα κατέρρεε και η δυναστεία των σουλτάνων. Έφτασε, λοιπόν, εποχή, που οι δρόμοι της Πόλης κατάντησαν αληθινή πληγή. Δεν μπορούσε να περάσει άνθρωπος,ιδίως τις νύχτες. Τα σκυλιά ορμούσαν πάνω του και τον ξέσχιζαν. Στα 1502 ο μεγάλος Βεζύρης Αχμέτ πασάς, επεχείρησε να συμβουλεύσει το Σουλτάνο να τα φαρμακώσουν.

Ήταν καλοκαίρι και πολλά από αυτά είχαν λυσσάξει. Ο Σουλτάνος, όμως, έγινε έξω φρενών και έβαλε άλλο Βεζύρη στη θέση του. Επί Σελίμ του Β΄ πάλι, ο Καϊνακτάρ πασάς, προσωπικός φίλος του πρώτου, έδωσε διαταγή να σκοτώνονται όλα τα μαύρα σκυλιά, επειδή είχε ονειρευτεί πως ένα μαύρο σκυλί τον είχε δαγκώσει.

Όταν το έμαθε αυτό ο Σελίμ, φυλάκισε τον πασά στα μπουντρούμια του Γεντί Κουλέ. Ο Χαμίτ αγαπούσε κι αυτός τα σκυλιά. Μα όταν το κακό παράγινε, διέταξε όλους τους Χριστιανούς που είχαν δικά τους να τα περιορίσουν. Τα αδέσποτα πάλι να τα στείλουν σε κάποιο ερημονήσι του Μαρμαρά. Υπάρχει και η άλλη εκδοχή, που λέει ότι τη διαταγή την είχε βγάλει ο βασιλιάς Γεώργιος ο Α' για τα αδέσποτα σκυλιά της Αθήνας.

ΘΑ ΓΥΡΙΣΕΙ Ο ΤΡΟΧΟΣ ΝΑ ΧΟΡΤΑΣΕΙ ΚΙ Ο ΦΤΩΧΟΣ

Γύρω στα 1250 και ίσως περισσότερο από χρόνο, ολόκληρη σχεδόν η Ευρώπη, δοκίμασε τη φοβερότερη αναβροχιά, η γη ξεράθηκε, τα σπαρτά κάηκαν και οι φτωχοί κόντευαν να πεθάνουν από την πείνα. Ύστερα έπεσαν και οι αρρώστιες -πανούκλα και τύφος προπαντός- που ξεκλήρισαν ένα μεγάλο μέρος του πληθυσμού.
Αυτό ήταν ένα από τα μεγάλα «θανατικά» που αναφέρουν τόσο συχνά οι παλαιοί χρονικογράφοι στα γραφτά τους. Την εποχή εκείνη οι μύλοι, που άλεθαν το στάρι γύριζαν με τροχούς από πέτρες. Αλλά όπως είχαν ξεραθεί τα ποτάμια, οι τροχοί έμεναν σε αδράνεια. Παρ'όλα αυτά οι άρχοντες τα βόλευαν μια χαρά, επειδή οι αποθήκες τους ήταν γεμάτες τρόφιμα και οι τεράστιες στέρνες των πύργων τους είχαν ακόμη νερό . Έτσι χωρίς να λογαριάζουν τους άλλους ανθρώπους, που λιμοκτονούσαν, το έριχναν σε ολονύκτια γλέντια, αδιαφορώντας για τα αδειανά στομάχια των γειτόνων τους. Όταν λοιπόν, οι φτωχοί άκουγαν τους άρχοντες να διασκεδάζουν, έλεγαν μοιρολατρικά μεταξύ τους: «Θα γυρίσει και για μας ο τροχός», δηλαδή θα βρέξει και θα ξανακινηθούν οι μυλόπετρες, που θ’ αλέσουν στάρι, για να χορτάσουν και οι φτωχοί.

ΜΥΡΙΖΩ ΤΑ ΝΥΧΙΑ ΜΟΥ.

Η φράση προέρχεται από την αρχαία τελετουργική συνήθεια, κατά την οποία οι ιέρειες των μαντείων βουτούσαν τα δάχτυλα τους σ’ ένα υγρό με βάση το δαφνέλαιο, τις αναθυμιάσεις του οποίου εισέπνεαν καθώς τα έφερναν κατόπιν κοντά στη μύτη τους και μ’ αυτό τον τρόπο έπεφταν σ’ ένα είδος καταληψίας κατά την οποία προμάντευαν τα μελλούμενα.

ΔΕΝ ΔΙΝΕΙ ΟΥΤΕ ΕΝΑΝ ΠΑΡΑ

Αυτή η φράση λέγεται, όταν κάποιος αδιαφορεί τελείως και η πιο πιθανή προέλευσή της είναι από μια επιστολή του λόρδου Βύρωνα, που τη δημοσίευσε ο Μουρ:
«Πρόσφερα μίαν χιλιάδα τάλληρα κατά μήνα διά το Μεσολόγγι και τούς Σουλιώτας τού φoνευθέvτoς προ ολίγου καιρού, Μπότσαρη, άλλά ή κυβέρνησις μού απήντησεν ότι θα επροτιμούσε να συνενvoηθή προηγουμένως μαζί μου, πράγμα το οποίον σημαίνει ότι επιθυμεί να διαθέσω τα χρήματά μου κατ’ άλλον τρόπον. Θα επιφυλαχθώ όσον αφορά τα δημόσια πράγματα, χωρίς να δώσω ούτε έναν παράν. Η αντιπολίτευσις λέγει ότι οι κυβερνητικοΙ θέλουν να με κολακεύσουν, το δε κατέχον την εξουσίαν κόμμα ισχυρίζεται ότι οι άλλοι θέλουν να με παραπλανήσουν. Ο ρόλος μου λοιπόν μεταξύ τών δύο είναι αρκετά δύσκολος». (Διον. Κόκκινου, η Ελλην. Επανάστασις, σελ. 59, τόμος 7ος).

Πηγές:

"Λέξεις και φράσεις παροιμιώδεις" Τάκη Νατσούλη

Η χρονολόγηση δύο κλαδιών ελιάς, μεταθέτει την Ελληνική ιστορία 1.000 χρόνια πιο πίσω!

2011-03-30T20:18:00.002+03:00

Η χρονολόγηση δύο κλαδιών ελιάς βοήθησε τον Δανό καθηγητή Βάλτερ Φρίντριχ, όπως λέει στα «ΝΕΑ», να χρονολογήσει την έκρηξη του ηφαιστείου της Σαντορίνης χίλια χρόνια νωρίτερα, αλλάζοντας την ιστορία της Μεσογείου.
Δύο ελαιόδενδρα που βρέθηκαν απανθρακωμένα από την έκρηξη του ηφαιστείου της Σαντορίνης και χρονολογήθηκαν με ραδιοϊσότοπα φέρνουν αντιμέτωπες δύο επιστήμες: την Αρχαιολογία και τη Φυσική. Οι φυσικοί τοποθετούν το κοσμοϊστορικό γεγονός με ακρίβεια ± δεκατριών ετών έναν αιώνα νωρίτερα από ό,τι πίστευαν οι αρχαιολόγοι, στο 1613 π.Χ., και απειλούν το συμβατικό σύστημα χρονολόγησης του αρχαίου κόσμου γύρω από τη Μεσόγειο.

Το σημείο που βρέθηκαν τα απανθρακωμένα κλαδιά της ελιάς
Photo: Friedrich W

Ερωτήματα όπως πώς ήταν το τοπίο της Σαντορίνης πριν από την καταστροφή, πώς σχηματίσθηκε το στρογγυλό αρχικά ηφαιστειογενές νησί, πώς χάθηκαν τα 2/3 της γης στη μεγάλη έκρηξη του 1613 π.Χ. και πώς σχηματίσθηκε η ηφαιστειακή λεκάνη ή καλντέρα που φθάνει σε βάθος μερικών εκατοντάδων μέτρων κ.λπ. απασχολούν εδώ και τριάντα τρία χρόνια τον Δανό καθηγητή Βάλτερ Λ. Φρίντριχ. Ο καθηγητής στο Πανεπιστήμιο του Άαρχους, ο οποίος μελετά τη στρωματογραφία και ειδικεύεται στην παλαιοβοτανολογία, έδωσε πρόσφατα διάλεξη στην Αθήνα με θέμα «Το παζλ της χρονολόγησης της ηφαιστειακής έκρηξης της μινωικής εποχής. Νέα από τη Σαντορίνη και την Αίγυπτο» μαζί με τον συνεργάτη του Βάλτερ Κούτσερα από το Πανεπιστήμιο της Βιέννης.

Στο διάστημα αυτών των χρόνων ο δρ Φρίντριχ, συγγραφέας του βιβλίου «Φωτιά στη θάλασσα», απάντησε σε πολλά από τα ερωτήματα που απασχολούσαν τους ερευνητές.

Το 1988 ανακοίνωσε ότι μια ρηχή καλντέρα σχηματίστηκε 13.000 χρόνια πριν από τη μεγάλη έκρηξη που εξαφάνισε τον μινωικό πολιτισμό και υποστήριξε ότι η καλντέρα εικονίζεται στην «τοιχογραφία του στόλου», όπου εικονίζεται κι ένα κατοικημένο νησί. «Βρήκαμε ακόμη ότι πολλές χρωστικές ουσίες των τοιχογραφιών και της κεραμικής μπορεί να είχαν εξαχθεί από την καλντέρα, στις θέσεις Πλάκα και Θερμιά (το λευκό ταλκ, το μαύρο και το κόκκινο), όπως και από γύρω νησιά. Η αβαθής καλντέρα κατόπιν γέμισε με νερό και ανέπτυξε ένα είδος ζωής πριν εισρεύσει το θαλασσινό νερό. Η έκρηξη του 1613 π.Χ. έγινε πέρα από την Παλαιά Καμμένη» εξηγεί.

Η μεγάλη στιγμή για τον Δανό επιστήμονα ήρθε το 2003 όταν σ΄ ένα απομονωμένο σημείο στο εσωτερικό της καλντέρας, σε υψόμετρο 150 από τη θάλασσα, ανακαλύφθηκε από τον σπουδαστή Τομ Πφίφερ ένα απανθρακωμένο κλαδί ελιάς.

Το απανθρακωμένο κλαδί ελιάς, όπως βρέθηκε μέσα στις αποθέσεις κίσσηρης
Photo: Friedrich W.

«Επειδή το απανθρακωμένο δένδρο ήταν ζωντανό τη στιγμή της καταστροφής και έσωζε τους 72 δακτυλίους ανάπτυξης, ήταν δυνατή η ακριβής χρονολόγησή του» λέει ο Βάλτερ Φρίντριχ. «Είχαμε πλέον υλικό από τη στιγμή της έκρηξης που επέτρεψε τη χρονολόγησή του. Το υπόλοιπο δένδρο έχει χαθεί λόγω της διάβρωσης του εδάφους. Βρέθηκαν όμως κάτω από το δένδρο φύλλα ελιάς. Στην ανασκαφή που ακολούθησε, αποκαλύφθηκαν κεραμική και ένα πηγάδι. Ανακαλύφθηκε ακόμη ένα δεύτερο δένδρο σε απόσταση εννέα μέτρων. Το κλαδί είχε σαράντα ετήσιους αυξητικούς δακτυλίους και δεν έχει χρονολογηθεί πλήρως. Σύμφωνα όμως με τις πρώτες ενδείξεις επιβεβαιώνονται πλήρως οι χρονολογίες του πρώτου ευρήματος».

Τι περιμένετε τώρα;
«Ελπίζω να μπορέσω να συνεχίσω με άλλες μεθόδους χρονολόγησης που να επιβεβαιώσουν την χρονολογία. Μερικές φορές η βοήθεια έρχεται από ΄κεί που δεν το περιμένεις. Ελπίζω ακόμη να μπορέσω να φτιάξω μια φωτογραφική έκθεση και μια ταινία με τις νέες ανακαλύψεις».

Η τέφρα απλώθηκε ώς τη Συρία.

Σύμφωνα με την αιγυπτιακή ιστορική μέθοδο χρονολόγησης η έκρηξη του ηφαιστείου της Σαντορίνης συνέβη το 1533 π.Χ. Εκτός από την «επαναστατική» αλλαγή, τι καλό φέρνει το εύρημα στην αρχαιολογία;

«Επειδή η τέφρα της έκρηξης απλώθηκε σε όλη τη γύρω περιοχή, τη Μινωική Κρήτη, τη Μικρά Ασία, την Αίγυπτο, τις ακτές της Συρίας και συναντάται στα εκεί αρχαιολογικά στρώματα, είναι σημαντικό να έχουμε ένα στρώμα της προϊστορίας των τόπων που να έχει χρονολογηθεί με απόλυτο τρόπο, όπως είναι αυτός των φυσικών μετρήσεων. Η νέα χρονολόγηση δημιουργεί κάποια ερωτήματα στους αρχαιολόγους, αλλά απαντά σε κάποια άλλα» υποστηρίζει ο καθηγητής Βάλτερ Φρίντριχ.

«Άλλωστε, ήδη τα πορίσματά μας έχουν γίνει δεκτά από τον ανασκαφέα της Σαντορίνης καθηγητή Χρίστο Ντούμα και ο καθηγητής Κόλιν Ρένφριου δήλωσε ότι θεωρεί το πρόβλημα της χρονολόγησης της έκρηξης επαρκώς λυμένο. Ο καθηγητής Κούτσερα στα εργαστήρια της Βιέννης μελετά δείγματα από άλλους τόπους όπως τη μινωική έπαυλη στην Τελ Ελ Ντάμπα της Αιγύπτου και με άλλες μεθόδους χρονολόγησης. Όλα τα μέχρι στιγμής αποτελέσματα συγκλίνουν».

Πηγή:
http://www.tanea.gr
Άρθρο της κ. Παρασκευής Κατημερτζή

Γενέθλια του Ιστολογίου!

2011-03-27T13:10:00.002+03:00

Τρία χρόνια κλείνουν σήμερα
από την δημιουργία
αυτού του μπλογκ
Τρία χρόνια που ούτε κι εγώ κατάλαβα πώς πέρασαν...
Έχω την αίσθηση ότι μόλις χθες
ξεκίνησα να γράφω και να δημοσιεύω...
Θέλω να πω ένα πολύ μεγάλο ευχαριστώ στους φίλους μου,
που γνώρισα εδώ, μέσα από αυτές τις σελίδες
και στους οποίους χρωστώ
την βιωσιμότητα του ιστολογίου μου.
Με τα (πάντα καλοπροαίρετα) σχόλιά τους,
την υποστήριξή τους και την φιλία τους
μου έδωσαν όλη τη δύναμη να συνεχίζω ακούραστα
ψάχνοντας θέματα και ερευνώντας
για καινούργιες πάντα δημοσιεύσεις.
Μέσα από την καρδιά μου,
στους φίλους μου εδώ, αλλά και σε όσους
με ξέρουν εκτός ίντερνετ
θέλω να πω πόσο πολύ σας αγαπώ.

Η Ελληνική Επανάσταση του 1821 και το μίσος των Τούρκων.

2011-03-24T23:29:00.002+02:00

Η αγριότητα και το μίσος των Τούρκων μόλις είδαν τους Έλληνες να σηκώνουν κεφάλι για να αποτινάξουν τον Οθωμανικό ζυγό, δεν μπορεί να περιγραφεί σε καμία σελίδα. Η επίσημη ιστορία που διδάχθηκε στα σχολεία, δεν κάνει καμία αναφορά για τις ωμότητες και τις φρικωδίες που επί τετρακόσια χρόνια υπέφεραν οι Έλληνες από τους Τούρκους, αλλά και κατά το ξέσπασμα της επανάστασης το 1821 που τα πράγματα έγιναν χειρότερα.

Οι σφαγές και τα μαρτύρια που είχαν υποστεί οι ελληνικοί πληθυσμοί σε πολλά μέρη της οθωμανικής επικράτειας, όπως στην Πάτρα, στη Σμύρνη, στις Κυδωνιές και κυρίως στην Κωνσταντινούπολη μόλις ξέσπασε η ελληνική επανάσταση, δεν έχουν ταίρι στην ιστορία. Όταν μαθεύτηκε εκεί ότι ξέσπασε επανάσταση στις παραδουνάβιες Ηγεμονίες, οι Τούρκοι από οκτώ χρόνων και πάνω, με διαταγή του σουλτάνου, ζώστηκαν τα όπλα και αλίμονο στον ραγιά που θα συναντούσαν στον δρόμο τους.

Ό Άγγλος κληρικός Walsh έβλεπε κάθε μέρα πτώματα κυλισμένα στο βόρβορο. Την ήμερα κατασπαράζονταν από όρνια και τη νύχτα από κοπάδια πειναλέων αγριόσκυλων. Είδε αποκεφαλισμένο πτώμα στο παζάρι μπροστά σε τούρκικο χασάπικο. Πάνω ακριβώς από τον σκοτωμένο κρέμονταν κρέατα, έτσι που νόμιζε κανείς πως ήταν κομμάτια από το πτώμα, ίδιο σφαχτάρι. Επίσης εκείνες τις μέρες ο Γάλλος Fontanier είδε σε κάποιο βρώμικο σοκάκι γεμάτο σκύλους «ανθρώπινα κορμιά καρατομημένα πλάι σε ένα χασάπικο όπου κρέμονταν μοσχάρια και αρνιά».

Τυχερός ήταν κάποιος, αν γλίτωνε με ένα γενναίο ξυλοφόρτωμα. Το συνηθέστερο ήταν να αποκεφαλισθεί επί τόπου. Αφιονισμένοι Τούρκοι έμπαιναν στα σπίτια, άρπαζαν ότι ήθελαν, βασάνιζαν και βίαζαν τους ενοίκους, έκοβαν μύτες και αυτιά και τους γκρέμιζαν κατόπιν από τα παράθυρα. Τους έδεναν με σκοινιά και τους τραβούσαν σαν γαϊδούρια στους δρόμους. Έδεναν τα πόδια και τα χέρια τους και τραβούσαν από όλες τις μεριές τα σκοινιά, ώσπου να διαμελιστούν.

Έκοβαν τα κεφάλια τους, τα κάρφωναν στις αιχμές των σπαθιών τους και τα τριγύριζαν στα καλντερίμια ως τρόπαια ηρωισμού. Πύρωναν στη φωτιά την άκρη των σπαθιών τους και τα έμπηγαν στα γυμνά κορμιά. Περνούσαν πυρακτωμένα σύρματα στη μύτη, έκαιγαν τα βλέφαρα των θυμάτων με καυτά σίδερα. Τους έψηναν στα κάρβουνα σιγά-σιγά, πρώτα τα χέρια, μετά τα πόδια και υστέρα ολόκληρο το κορμί, μέχρι να ξεψυχήσουν. Άδειαζαν μέσα στο στόμα τους αναμμένα κάρβουνα και τους ξερίζωναν τη γλώσσα. Τους σταύρωναν πάνω σε δέντρα. Τους έκοβαν με πριόνι τα πόδια και τα χέρια. Το αίμα έτρεχε ποτάμι.

Φυσικά δεν θα τολμήσω να γράψω εδώ μέσα σ’ αυτές τις σελίδες λεπτομέρειες για το μαρτύριο του οβελισμού, δηλαδή το «σούβλισμα», μια κοινή πρακτική των Τούρκων, με την οποία εκτέλεσαν και τον μέγιστο ήρωα Αθανάσιο Διάκο. Και τον αποκαλώ μέγιστο ήρωα γιατί γνωρίζοντας όλη την φρικώδη πρακτική αυτού του μαρτυρίου δεν πιστεύω ότι θα υπάρξει ποτέ άνθρωπος που θα υπομείνει τέτοιο βασανιστήριο, μελετημένο έτσι ώστε το θύμα να βασανίζεται για ημέρες. Το μόνο που θα αναφέρω είναι ότι: «Εάν ο οβελός εξήρχετο εκ της κεφαλής ή της αριστεράς ωμοπλάτης, ο ούτω βασανιζόμενος απέθνησκε μετ’ ολίγον, εάν δε εκ της δεξιάς, έζη και τρεις και τέσσαρας ημέρας».

Ο Διάκος όμως, δυστυχώς δεν στάθηκε τυχερός. Τα ανθρωπόμορφα τουρκικά κτήνη που τον συνέλαβαν και τον καταδίκασαν, χρησιμοποίησαν την δεύτερη πρακτική επίτηδες και έτσι «τρεις όλας ημέρας εβασανίσθη ούτως, ο αείμνηστος Διάκος και ήθελε βασανισθή έτι πλέον, εάν εξ οίκτου δεν τω έθραυε δια σφαίρας το κρανίον είς άτακτος»…

*******

Οι Έλληνες και οι Αρμένιοι κάτοικοι εξαφανίστηκαν. Τα μαγαζιά τους λεηλατήθηκαν και καταστράφηκαν. Ήταν δε τόσο μεγάλη η καταστροφή των χριστιανικών περιουσιών, που δημιουργήθηκε πραγματική οικονομική κρίση. Οι Τούρκοι έμποροι, οι οποίοι στο μεγαλύτερο μέρος τους, εμπορεύονταν με τους ραγιάδες, διαμαρτυρήθηκαν στον Κεχαγιάμπεη για την κατάσταση αυτή, που τους κατέστρεφε οικονομικά και απειλούσαν να κλείσουν και αυτοί τα μαγαζιά τους, αν δεν ληφθούν μέτρα.

Τότε αποφασίστηκε να αφοπλισθούν όλοι οι Τούρκοι από 18 χρόνων και κάτω. Αυτά τα τουρκόπουλα είχαν καταντήσει επικίνδυνα και για τους ίδιους τους Τούρκους. Είχαν συστήσει συμμορίες και κυκλοφορούσαν μπουλούκια-μπουλούκια (Τουρκ. boluk = ασύντακτο πλήθος)κατατρομάζοντας τους πάντες. Πυροβολούσαν με τις πιστόλες τους εδώ και εκεί, αδιαφορώντας ποιον θα πάρει το βόλι. Έμπαιναν στα δημόσια λουτρά και βίαζαν Τουρκάλες. Μετά τα μαγαζιά και τα σπίτια, σειρά είχαν οι εκκλησίες. Λεηλατήθηκαν, βεβηλώθηκαν. Δεν έμεινε λίθος επί λίθου. Γκρέμιζαν τις σκεπές, έριχναν τους τοίχους, έσπαγαν τις εικόνες, τα στασίδια, τα αναλόγια, έσκιζαν τα άμφια και τα βιβλία.

Όταν έφθασε η είδηση ότι επαναστάτησε και η Πελοπόννησος, τα πράγματα έγιναν χειρότερα. Πρώτος αποκεφαλίστηκε ο Δραγουμάνος της Πύλης Κωνσταντίνος Μουρούζης και ακολούθησε ο απαγχονισμός του πατριάρχη Γρηγορίου του Ε'. Από την Πάτρα έφτασαν 2.500 ζευγάρια αυτιά, περασμένα σε σπάγγους και τα κρέμασαν στην εξώπορτα του σεραγιού. Πιο πέρα έβλεπες κομμένες και κρεμασμένες μύτες, αλλού ένα κομμάτι από το πρόσωπο ή το μέτωπο, αλλού ένα πιγούνι με τη γενειάδα του ή ό,τι άλλο αποτρόπαιο μπορεί να φανταστεί κανείς. Κανονικό σφαγείο. Και το αίμα έτρεχε ποτάμι στα ρυπαρά στενοσόκακα και το έγλειφαν τα αδέσποτα σκυλιά. (βλ. R. Walsh, Narrative of a Journey from Constantinople to England by the R. Walsh, London 1828.)

Θα κλείσω το χρονικό αυτής της ανείπωτης τραγωδίας με δύο-τρία χαρακτηριστικά περιστατικά, έτσι για να μαθαίνουμε και να μη λησμονούμε:
«Μερικοί Τούρκοι μπήκαν στο ισόγειο μαγαζί κάποιου πλούσιου Έλληνα και, αφού το λεηλάτησαν, αναζήτησαν την οικογένεια που κρυβόταν στο ανώγειο. Βρήκαν μέσα τον πατέρα, τη μητέρα, δύο κόρες και την υπηρέτρια. Πήγαν να βιάσουν τη μία από τις κόρες και εκείνη πήδηξε από το παράθυρο στον δρόμο και έγινε κομμάτια. Κατέβασαν τους υπόλοιπους στην πλατεία. Ξεγύμνωσαν την άλλη κόρη και την υπηρέτρια και έκοψαν πρώτα το στήθος τους και μετά τη μύτη τους και κατακομμάτιασαν με τα σπαθιά τους άλλους.

Ένας άλλος Έλληνας έμπορος, μόλις έγινε εισβολή των Τούρκων στο μαγαζί του και στο σπίτι του, κατέφυγε με την οικογένεια του στο ανώγειο. Είχε μαζί του δυο βαρέλια μπαρούτι. Και ενώ ανέβαιναν τη σκάλα σαράντα ανθρώπινα κτήνη, έβαλε φωτιά στα βαρέλια και το σπίτι τινάχτηκε στο αέρα, οδηγώντας στον θάνατο, ενοίκους και εισβολείς.

Ένας φαρμακοποιός δηλητηρίασε με αρσενικό όλα τα βαρέλια του κρασιού που είχε στο κελάρι του και ύστερα αυτοκτόνησε, κόβοντας τον λαιμό του με ξυράφι. Αφού μπήκαν μέσα στο σπίτι 200 Τούρκοι και το λεηλάτησαν, όρμησαν στο κρασί, για να γιορτάσουν τη νίκη τους. «Ήπιαν και πέθαναν κουλουριασμένοι σαν σκουλήκια» (Johann Wilhelm Streit, Constantinopel in Jahre 1821, Leipzig 1822).

Σήμερα, γλοιώδεις και παμπόνηροι πολιτικάντηδες, σκουλήκια που θρέφονται μόνο από την βρωμιά και τη δυσωδία και που υπερασπίζονται ξένα συμφέροντα προς ίδιον πάντα οικονομικόν όφελος, έχουν οργανώσει ολόκληρη καμπάνια για να μας πείσουν ότι Έλληνες και Τούρκοι πρέπει να γίνουν και να αισθάνονται φίλοι, ξεχνώντας ότι κανένας δεν μπορεί να διαγράψει και να σβήσει έναν πανάρχαιο, πανανθρώπινο, απαρασάλευτο, κοινωνικό και ηθικό νόμο: Όταν σε χωρίζει μια θάλασσα αίματος με κάποιον, ποτέ δεν γίνεσαι φίλος μαζί του…

Πηγές:

Θεόδωρος Δημοσθ. Παναγόπουλος - «Τα ψιλά γράμματα της Ιστορίας» Εκδ. Ενάλιος
Κυριάκος Σιμόπουλος - «Βασανιστήρια και Εξουσία»
Φωτάκου - Απομνημονεύματα
Στρατηγού Σπυρομήλιου - Απομνημονεύματα
Δημητρίου Αινιάν - Απομνημονεύματα για την Επανάσταση του 1821

Εαρινή Ισημερία και αρχαία ελληνικά έθιμα.

2011-03-21T12:45:00.001+02:00

21 Μαρτίου.
Η πρώτη μέρα της άνοιξης.

Από την αρχαιότητα ακόμα, υποδέχονταν εκείνη την ξεχωριστη ημέρα με ειδικά τραγούδια, κάτι σαν τα σύγχρονα κάλαντα. Αυτό που εκπλήσσει όμως ειναι η διαχρονικότητα αυτών των τραγουδιών των ηθών και των εθίμων, που έμειναν αναλλοίωτα εδώ και 3.000 χρόνια περίπου!

Πρωτομαρτιά - πρωτομηνιά
Από τη Ρωμαϊκή εποχή ακόμα και μέχρι τον 7ο αιώνα (Βυζάντιο) ο Μάρτης ήταν ο πρώτος μήνας του χρόνου. Ο Μάρτης στα Ρωμαϊκά χρόνια ήταν η πρωτομηνιά, η πρώτη ημέρα του χρόνου κι από αυτόν άρχιζε το ρωμαϊκό έτος. Πολύ αργότερα προστέθηκε ο Ιανουάριος και καθιερώθηκε η πρώτη Ιανουαρίου ως Πρωτοχρονιά. Ο Μάρτιος, πήρε το όνομά του από τον θεό Αρη - Μars στα λατινικά, (γενική Martis. Συνήθως στην ετυμολογία, τα ονόματα σχηματίζονται από τις πλάγιες πτώσεις).

Τα «χελιδονίσματα» τώρα, (δηλαδή ο χαιρετισμός της Εαρινής Ισημερίας που σημειοδοτεί τον επίσημο ερχομό της άνοιξης), προέρχονται από την αρχαιότητα. Την Πρώτη Μαρτίου οι μικροί έφτιαχναν ένα ομοίωμα χελιδονιού και τραγουδώντας το ανάλογο τραγούδι πήγαιναν από σπίτι σε σπίτι για να μαζέψουν αυγά.

Σε πολλές περιοχές της χώρας μας σήμερα, στις 21 Μαρτίου, ημέρα της εαρινής ισημερίας, τα παιδιά γυρνάνε στα σπίτια κρατώντας ένα αρθρωτό ομοίωμα χελιδονιού, την «χελιδόνα», και τραγουδούν ένα είδος καλάντων, τα χελιδονίσματα. Το έθιμο αυτό που όπως είπαμε έχει τις ρίζες του στην αρχαία Ελλάδα, επιβιώνει μέχρι τις μέρες μας σε πολλά μέρη της Ελλάδας όπως Ήπειρο, Μακεδονία, Θράκη και Δωδεκάνησα.

Την «χελιδόνα» σε κάποιες περιοχές την στολίζουν με φύλλα κισσού, που είναι χαρακτηριστικό της αειθαλούς βλάστησης, σε άλλες, με ζουμπούλια ή άλλα ανοιξιάτικα λουλούδια, κι αλλού τής κρεμούν κουδουνάκια και πολύχρωμα χαρτιά.

Οι «Χελιδονιστές», οι οποίοι ήταν κυρίως παιδιά αλλά και σε κάποιες περιπτώσεις ενήλικες, γυρίζουν από σπίτι σε σπίτι τραγουδώντας τραγούδια για τον ερχομό των χελιδονιών. Παλιά, οι νοικοκυρές έδιναν στα παιδιά λάδι, κρασί, αλεύρι, σιτάρι, αυγά και σε λίγες περιπτώσεις χρήματα. Τα λεφτά καθώς και ότι προϊόντα μάζευαν τα παιδιά τα αφιέρωναν στην εκκλησία.

Κάποια «χελιδονίσματα» χαιρετίζουν το έαρ, την άνοιξη και απαγγέλλουν στίχους, για να διώξουν τον χειμώνα ή τον τελευταίο μήνα του, τον Φλεβάρη.

Αρχαίο ελληνικό "Χελιδόνισμα"

Ήλθ΄ ήλθε χελιδών
καλάς ώρας άγουσα,
καλούς ενιαυτούς,
επί γαστέρα λευκά,
επί νώτα μέλαινα.

Νεοελληνική απόδοση:

Ήρθε ήρθε η χελιδονα,
φέρνει τον καλό καιρό,
φέρνει την καλή χρονιά.
είναι άσπρη στην κοιλιά,
μαύρη στη ράχη επάνω.

Στη Ρόδο τραγουδάνε σήμερα:

Ήρθε, ήρθε η χελιδόνα,
Φέρνοντας καλοκαιριά
Και καλή χρονιά,
Στην κοιλιά της άσπρη
Και στην ράχη μαύρη.

Από την 1η ως τις 31 του Μάρτη, τα παιδιά φορούν στο χέρι τους, στον καρπό, ένα βραχιολάκι φτιαγμένο από στριμμένη άσπρη και κόκκινη κλωστή, τον «Μάρτη» ή «Μαρτιά».

Σύμφωνα με την λαϊκή παράδοση, ο «Μάρτης», προστατεύει τα προσωπάκια των παιδιών από τον πρώτο ήλιο της άνοιξης, για να μην καούν.

Το βραχιολάκι αυτό το βγάζουν στο τέλος του μήνα, ή το αφήνουν πάνω στις τριανταφυλλιές όταν δουν το πρώτο χελιδόνι, για να το πάρουν τα πουλιά και να το χρησιμοποιήσουν για να χτίσουν την φωλιά τους.

Στην αρχαιότητα, όταν τελείωνε ο μήνας έπλεναν την κόκκινη κλωστή (ταινία) στον Ιλισσό και την έκρυβαν για τον άλλο χρόνο. Έτσι η ταινία αυτή πήγαινε από γενιά σε γενιά και όσο πιο παλιά ήταν τόσο πιο γούρικη εθεωρείτο.

Ο «Μάρτης», είναι ένα παμπάλαιο έθιμο. Οι ρίζες του, βρίσκονται στην Αρχαία Ελλάδα, και μάλιστα στα Ελευσίνια Μυστήρια.

Οι μύστες των Ελευσίνιων Μυστηρίων, έδεναν μια κλωστή, την «Κρόκη», στο δεξί τους χέρι και το αριστερό τους πόδι.

Λίγες Παροιμίες για το Μάρτη:

Λείπει ο Μάρτης από τη Σαρακοστή

Ο Μάρτης έχει τ’ όνομα κι Απρίλης τα λουλούδια.

Σα ρίξει ο Μάρτης δυο νερά κι Απρίλης άλλο ένα,
Χαρά σε κείνο το ζευγά πο ‘χει πολλά σπαρμένα.

Μάρτης γδάρτης και κακός παλουκοκαύτης.

Από Μάρτη καλοκαίρι κι από Αύγουστο χειμώνα.

Πηγές:

http://www।explorecrete.com/greek/christmas-carols-GR.htm
http://www.tovoion.com

Οι κατάσκοποι από την αρχαιότητα μέχρι σήμερα

2011-03-16T23:27:00.000+02:00

... Και είπεν ο Κύριος εις τον Μωυσή: στείλε ανθρώπους σου να ερευνήσουν την Γην Χαναάν. Και ο Μωυσής έστειλε ανθρώπους για να κατασκοπεύσουν την Γην Χαναάν και είπε εις αυτούς: Πηγαίνετε να δείτε πώς είναι η χώρα και ο πληθυσμός της...
Αν δηλαδή, οι κάτοικοι είναι δυνατοί ή αδύνατοι, εάν είναι πολλοί ή λίγοι, εάν ζουν μέσα σε σκηνές ή σε φρούρια…

Κατάσκοποι υπήρχαν πάντα, από την αρχαιότητα, μέχρι και σήμερα. Όπου υπήρξε πόλις και κράτος, όπου υπήρξε πόλεμος, υπήρχαν και κατάσκοποι.
Η γνώση των αντιπάλων, τα όπλα που διέθεταν, τα στρατηγικά σχέδια των επιθέσεών τους και η αριθμητική τους υπεροχή ήταν στοιχεία πολύτιμα για το άλλο στρατόπεδο που επεδίωκε τη νίκη.

* Η κατάσκοπος Δαλιδά, πήρε από τους Φιλισταίους 1.100 κομμάτια ασήμι για να εκμαιεύσει από τον Σαμψών το μυστικό της υπεράνθρωπης δύναμής του. Παριστάνοντας την ερωτευμένη μαζί του, τον πείθει να της πει το μυστικό του και όταν εκείνος την εμπιστεύεται και της ομολογεί πως για να μη χάσει τη δύναμή του δεν πρέπει να κόψει ποτέ τα μακριά του μαλλιά, εκείνη τον κοιμίζει στα γόνατά της και του τα κόβει, παραδίδοντάς τον έτσι ανίσχυρο στους Φιλισταίους.

* Μια πανάρχαια αφήγηση που μας περιγράφει ένα πλήρες κατασκοπευτικό επεισόδιο, υπάρχει στο Κ της «Ιλιάδας» του Ομήρου, όπου ένας Τρώας πάει να κατασκοπεύσει το στρατόπεδο των Ελλήνων, αλλά γρήγορα γίνεται αντιληπτός, τον συλλαμβάνουν, εκείνος τους τα μαρτυράει όλα και τελικά του κόβουν το κεφάλι. Μια παραλλαγή τού επεισοδίου υπάρχει στον «Ρήσο» του Ευριπίδη, όπου ο Τρώας μεταμφιέζεται σε …λύκο, βάζοντας πάνω του ένα λυκοτόμαρο, προκειμένου να μπει στο στρατόπεδο των αντιπάλων.

* Άλλη μια πολύ παλιά σωζόμενη αναφορά στην κατασκοπεία ανάγεται στην εποχή του πολέμου του φαραώ Ραμσή με τους Χετταίους και στη μάχη του Καντές ( περ. 1274. π.Χ. ).
Αν και οι κατάσκοποι είναι πιο γνωστοί ως συλλέκτες πληροφοριών, συχνά χρησιμοποιούνται και για τη διάδοση ψευδών ειδήσεων, προκειμένου να παραπλανήσουν τους αντιπάλους.

Έτσι, ο Χετταίος βασιλιάς Μουταβάλις ( βασίλεψε περίπου από το 1295 έως το 1271 π.Χ. ), έστειλε στο στρατόπεδο των Αιγυπτίων δύο κατασκόπους μεταμφιεσμένους σε λιποτάκτες, με αποστολή να πείσουν τον Φαραώ ότι ο στρατός των Χετταίων ήταν ακόμη μακριά. Ο Ραμσής πίστεψε την ιστορία τους, με αποτέλεσμα να οδηγήσει ένα τμήμα του στρατού του σε μια ενέδρα των Χετταίων. Ευτυχώς για τον Φαραώ, κατάφερε να συλλάβει δύο ακόμα Χετταίους κατασκόπους και τους παρέδωσε στους αξιωματικούς του για ανάκριση.

Μετά από ξυλοδαρμό, οι Χετταίοι απεκάλυψαν ότι είχε στηθεί ενέδρα για την εμπροσθοφυλακή του Ραμσή: η αποκάλυψη αυτή επέτρεψε στον Φαραώ να καλέσει ενισχύσεις και ν’ αποφύγει την καταστροφή στη μάχη που έγινε γνωστή πλέον ως μάχη του Καντές.

Η παλαιότερη απεικόνιση κατασκόπων : Σκηνή από ανάγλυφο του Μεγάλου Ταμπλό στον Ναό του Αμπού Σιμπέλ ( 13ος αιώνας π.Χ. ) που απεικονίζει τη μάχη του Καντές. Οι δύο γονατιστές φιγούρες είναι Χετταίοι κατάσκοποι τους οποίους χτυπούν οι αξιωματικοί του Ραμσή.

* Ο Ιέρων, ο τύραννος των Συρακουσών μίσθωνε τακτικά κατασκόπους, πληροφοριοδότες, αλλά και ωτακουστές, που τους έστελνε μέρα νύχτα παντού, για να ακούν τις ομιλίες και τις απόψεις των ανθρώπων στην πόλη.

* Ο Αννίβας, δεν χρησιμοποίησε μόνο ελέφαντες ως τεθωρακισμένες μεραρχίες, αλλά και ανέπτυξε τον πρόδρομο του σημερινού κρυφού πομπού ασυρμάτου. Καθώς πολιορκούσε μια πόλη στη Σικελία, έστειλε στους εχθρούς έναν δικό του άνδρα, μεταμφιεσμένο σε γέροντα αγρότη, που τάχα ήθελε να πάρει μέρος στην άμυνα της πόλης εναντίον του Αννίβα. Όταν ο κατάσκοπος εκείνος μπήκε στην πόλη, έκανε συνθήματα με καπνό για να καθοδηγήσει την επίθεση του Αννίβα.

Αννίβας

* Ο Τζένγκις Χαν ήταν ο πρώτος στρατηγός που χρησιμοποίησε μόνιμο κλάδο κατασκοπείας. Μεταμφίεζε τους κατασκόπους του σε εμπόρους, που γύριζαν στα παζάρια της Σαμαρκάνδης και της Καμπούλ και επέστρεφαν με πλήρεις χάρτες ολόκληρων περιοχών.

Τζένγκινς Χαν

* Η Αμερικάνικη Επανάσταση, έκανε τα μέλη των οικογενειών και τους φίλους να αλληλοκατασκοπεύονται. Ένας πράκτορας, ο Νάθαν Χαίηλ (1755 - 1776) συνελήφθη από τον ίδιο τον εξάδελφό του!

Νάθαν Χαίηλ

* Η Μάτα Χάρι, η περιφημότερη γυναίκα κατάσκοπος από την εποχή της Δαλιδά, ήταν Ολλανδέζα. Ανήκε στην μεσαία τάξη. Δρούσε ως κατάσκοπος παριστάνοντας την Ινδή χορεύτρια. Κατά τη διάρκεια του χορού, έβγαζε ό,τι φορούσε δείχνοντας στο κοινό τις αγαλματένιες αναλογίες του κορμιού της. Ακόμα και πριν τον πρώτο παγκόσμιο πόλεμο, πουλούσε όχι μόνο τον έρωτά της στους άνδρες του αντιπάλου στρατοπέδου, αλλά και πολλά στρατιωτικά μυστικά. Τελικά συνελήφθη από τους Γάλλους και εκτελέστηκε δια τουφεκισμού. Τη στιγμή της εκτέλεσής της, φορούσε ένα κομψότατο φόρεμα και γάντια.

Μάτα Χάρι

* Μία από τις μεγαλύτερες υποθέσεις κατασκοπείας κατά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο, ήταν η περίπτωση ενός Αλβανού κατασκόπου, γνωστού μόνο με το όνομα «Κικέρων». Αυτός έπιασε δουλειά στην Βρετανική Πρεσβεία, όπου αντέγραψε ολόκληρο το συμμαχικό σχέδιο εισβολής στην Γερμανοκρατούμενη Ευρώπη. Οι Ναζί, το αγόρασαν έναντι του κολοσσιαίου ποσού των 1.200.000 δολαρίων, αλλά ωστόσο δεν θεώρησαν το έγγραφο που παρέλαβαν ως γνήσιο κι αυθεντικό.
Γι’ αυτό λοιπόν, πλήρωσαν τον «Κικέρωνα» με ... πλαστά χαρτονομίσματα!

* Ο μεγαλύτερος κατάσκοπος της νεώτερης εποχής ήταν αναμφίβολα ο Ρίχαρντ Ζόργκε, ένας παλαιός κομμουνιστής, που είχε τόση επιτυχία στο ρόλο του ναζιστή ξένου ανταποκριτή στο Τόκιο, ώστε να γράψει τα περισσότερα τηλεγραφήματα του εκεί Γερμανού πρεσβευτή κατά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο.

Η κωδική του ονομασία στο σινάφι των κατασκόπων, ήταν «Ramsay».Έπειτα από δέκα χρόνια ο Ζόργκε συνελήφθη τελικά από μία χορεύτρια-πράκτορα της αστυνομίας, που τον είδε να σχίζει ένα μήνυμα και να το πετάει έξω από το παράθυρο ενός αυτοκινήτου.

Πριν εκτελεστεί δι’ απαγχονισμού ο Ζόργκε, πρόλαβε να ενημερώσει τον Στάλιν περί της εισβολής του Χίτλερ, και περί του Περλ Χάρμπορ, αλλά η τραγική ειρωνεία είναι ότι ουδείς τον πίστεψε, όπως συνέβη και με τον «Κικέρωνα». Ωστόσο σκοτεινό μυστήριο κάλυψε την εκτέλεσή του. Κάποιοι πιστεύουν πως τελικά διέφυγε μυστικά στην Ρωσία, όπου έζησε και εργάσθηκε για το υπόλοιπο της ζωής του...

Ρίχαρντ Ζόργκε

Πηγές:

Περιοδικό Νewsweek (Τεύχ. Αυγούστου 1960)
http://www.sakketosaggelos.gr
http://blogs.sch.gr/stpapadakis/
http://sp-visible-invisible.blogspot.com

To ρόδο του Παράκελσου - του Χόρχε Λουίς Μπόρχες,

2011-03-10T09:27:00.010+02:00

Στο εργαστήρι του, που έπιανε τα δυο δωμάτια του υπογείου, ο Παράκελσος παρακάλεσε το θεό του, τον ακαθόριστο θεό του, έναν οποιοδήποτε θεό, να του στείλει ένα μαθητή. Βράδιαζε. Η χλωμή φωτιά του τζακιού έριχνε στον τοίχο ακανόνιστους ίσκιους. Τού ‘κανε μεγάλο κόπο να σηκωθεί για ν’ ανάψει τη σιδερένια λάμπα. Ο Παράκελσος, αφηρημένος απ’ την κούραση, λησμόνησε την προσευχή του. Η νύχτα είχε σβήσει τους σκονισμένους άμβικες και την κάμινο, όταν κάποιος χτύπησε την πόρτα. Μισοκοιμισμένος, σηκώθηκε, ανέβηκε τη μικρή στριφογυριστή σκάλα κι άνοιξε ένα απ’ τα θυρόφυλλα. Μπήκε ένας άγνωστος. έδειχνε κι εκείνος πολύ κουρασμένος. Ο Παράκελσος τού ‘δειξε έναν πάγκο∙ ο άλλος κάθισε και περίμενε. Για λίγο δεν αντάλλαξαν ούτε μια λέξη.

Ο δάσκαλος ήταν ο πρώτος που μίλησε.

-Θυμάμαι πρόσωπα της Δύσης και πρόσωπα της Ανατολής, είπε, όχι χωρίς μια κάποια έπαρση. Το δικό σου όμως πρόσωπο δεν το θυμάμαι. Ποιος είσαι και τι θέλεις από μένα;

-Τ’ όνομά μου δεν έχει σημασία, αποκρίθηκε ο άλλος. Ταξίδεψα τρεις μέρες και τρεις νύχτες για νά ‘ρθω στο σπίτι σου. Θέλω να γίνω μαθητής σου. Σού ‘φερα όλα μου τα υπάρχοντα.

Έβγαλε ένα πουγκί και τ’ άδειασε με το δεξί του χέρι πάνω στο τραπέζι. Πολλά χρυσά φλουριά κύλησαν από μέσα. Ο Παράκελσος τού ‘χε γυρίσει την πλάτη για ν’ ανάψει τη λάμπα. Όταν στράφηκε ξανά προς το μέρος του, παρατήρησε πως το αριστερό χέρι του ξένου κρατούσε ένα ρόδο. Το ρόδο τον ανησύχησε.

Έσκυψε, ένωσε τις άκριες των δαχτύλων του και είπε:

-Ενώ πιστεύεις πως μπορώ να κατεργάζομαι τη λίθο που μετουσιώνει όλα τα στοιχεία σε χρυσό, έρχεσαι και μου προσφέρεις χρυσό. Όμως ο χρυσός δεν είναι αυτό που ζητάω, κι αν εσένα αυτό που σ’ ενδιαφέρει είναι ο χρυσός, δεν θα γίνεις ποτέ μαθητής μου.

-Ο χρυσός δε μ’ ενδιαφέρει, απάντησε ο άλλος. Δέξου ετούτα τα φλουριά σα μια απόδειξη της δίψας μου να μάθω. Θέλω να μου διδάξεις την Τέχνη. Θέλω στο πλευρό σου να διαβώ το δρόμο που οδηγεί στη Λίθο.

Ο Παράκελσος είπε αργά:

-Ο δρόμος είναι η Λίθος. Η αφετηρία είναι η Λίθος. Αν δεν το καταλαβαίνεις αυτό, δεν έχεις αρχίσει ακόμα να καταλαβαίνεις. Κάθε βήμα που θα κάνεις είναι το τέρμα.

[...]

Ο νεαρός σήκωσε ψηλα το ρόδο.

-Λένε πως μπορείς να κάψεις ένα ρόδο, κι ύστερα, χάρη στην τέχνη σου, να το κάνεις να ξαναγεννηθεί απ’ τις στάχτες του. Άφησέ με να δω αυτό το μεγαλούργημα. Τούτο μόνο σου ζητώ, κι ύστερα θα σου χαρίσω τη ζωή μου ολάκερη.

-Είσαι πολύ εύπιστος, είπε ο δάσκαλος. Δεν έχω ανάγκη από ευπιστία∙ εγώ απαιτώ την πίστη.

Ο άλλος επέμεινε.

-Μα ακριβώς επειδή δεν είμαι εύπιστος, θέλω να δω με τα ίδια μου τα μάτια τον αφανισμό και την ανάσταση του ρόδου.

Ο Παράκελσος είχε πάρει το ρόδο στα χέρια του κι έπαιζε μ’ αυτό καθώς μιλούσε.

-Είσαι εύπιστος, είπε. Λες πως είμαι ικανός να το καταστρέψω;

-Καθένας είναι ικανός να το καταστρέψει, είπε ο μαθητής.

-Γελιέσαι. Μήπως θαρρείς πως μπορεί κανείς να εξαφανίσει οτιδήποτε; Θαρρείς πως ο πρωτόπλαστος Αδάμ στον Παράδεισο μπόρεσε να χαλάσει έστω κι ένα λουλούδι, έστω κι ένα χορταράκι;

-Δεν βρισκόμαστε στον Παράδεισο, είπε ο νεαρός πεισματωμένα. Εδώ, κάτω απ’ το φεγγάρι, όλα είναι θνητά.

Ο Παράκελσος είχε σηκωθεί.

-Και πού αλλού νομίζεις τότε πως βρισκόμαστε; Θαρρείς πως ο θεός μπορεί να πλάσει έναν τόπο, άλλο απ’ τον Παράδεισο; Ή μήπως νομίζεις πως η Πτώση είναι κάτι άλλο και όχι το ν’ αγνοούμε πως ακόμα βρισκόμαστε στον Παράδεισο;

-Ένα ρόδο μπορεί να καεί, είπε ο μαθητής προκλητικά.

-Έχει ακόμα φωτιά στο τζάκι, είπε ο Παράκελσος. Αν έριχνες αυτό το ρόδο στη χόβολη, θα πίστευες πως οι φλόγες το κατασπαράξανε και πως οι στάχτες του είναι αληθινές. Εγώ σου λέω πως το ρόδο είναι αιώνιο και πως μόνο η εμφάνισή του μπορεί ν’ αλλάξει. Μια λέξη μου θ’ αρκούσε να το ξαναδείς μπροστά σου.

-Μια λέξη; είπε έκπληκτος ο μαθητής. Η κάμινος είναι σβηστή κι οι άμβικες είναι σκεπασμένοι από σκόνη. Τι μπορείς να κάνεις για να το ξαναεμφανίσεις;

Ο Παράκελσος τον κοίταξε με θλίψη.

-Η κάμινος είναι σβηστή, επανέλαβε, κι οι άμβικες είναι σκεπασμένοι από σκόνη. Όμως εγώ, στη διάρκεια μιας μακριάς ημέρας, μεταχειρίζομαι κι άλλα σύνεργα.

[...]

Ο μαθητής είπε παγερά:

-Ταπεινά σ’ ικετεύω να μου δείξεις την εξαφάνιση και την επανεμφάνιση του ρόδου. Δε μ’ ενδιαφέρει αν θα το κάνεις με τα σύνεργα ή με το Λόγο.

Ο Παράκελσος σκέφτηκε λίγο. Ύστερα είπε:

-Αν τό ‘κανα, θά ‘λεγες πως πρόκειται για μια οπτασία που σου την επέβαλε η μαγεία των ματιών σου. Το θαύμα δεν θα σου δώσει την πίστη που γυρεύεις. Ξέχασε λοιπόν το ρόδο.

Ο νεαρός τον κοίταξε, πάντα καχύποπτος. Ο δάσκαλος ύψωσε τη φωνή και του είπε:

-Στο κάτω κάτω, ποιος είσ’ εσύ που μπαίνεις έτσι στο σπίτι ενός δασκάλου κι απαιτείς απ’ αυτόν ένα μεγαλούργημα; Τι έχεις κάνει για να σου αξίζει ένα τέτοιο δώρο;

Ο άλλος του αποκρίθηκε, τρέμοντας:

-Ξέρω καλά πως δεν έχω κάνει τίποτα. Στο ζητάω στ’ όνομα όλων αυτών των χρόνων που θα σπουδάζω στον ίσκιο σου. Άφησέ με να δω τη στάχτη και μετά, το ρόδο. Δεν θα σου ξαναζητήσω τίποτ’ άλλο. Θα πιστέψω στη μαρτυρία των ματιών μου.

Με μια απότομη κίνηση, άρπαξε το σαρκόχρωμο ρόδο, που ο Παράκελσος είχε αφήσει πάνω στο αναλόγιο και το πέταξε στις φλόγες. Το χρώμα εξαφανίστηκε και σε λίγο δεν απόμεινε απ’ το ρόδο παρά λίγη στάχτη.

Για μια στιγμή, που του φάνηκε αιώνες, ο μαθητής περίμενε τα λόγια και το θαύμα.

Ο Παράκελσος έμεινε ασυγκίνητος. Κι είπε, με μια περίεργη απλότητα:

-Όλοι οι γιατροί κι όλοι οι φαρμακοποιοί της Βασιλείας διατείνονται πως είμαι απατεώνας. Ίσως να λεν αλήθεια. Εδώ βρίσκεται η στάχτη που ήταν κάποτε ένα ρόδο και δεν θα ξαναείναι ποτέ πια.

Ο νεαρός ένιωσε ντροπή. Ο Παράκελσος ήταν ένας τσαρλατάνος ή ένας απλός οραματιστής κι αυτός, ένας παρείσακτος, είχε περάσει το κατώφλι του και τον υποχρέωνε τώρα να ομολογήσει πως η διαβόητη μαγική του τέχνη ήτανε μια πλάνη.

Γονάτισε και του είπε:

-Είμαι ασυγχώρετος. Μού ‘λειψε η πίστη που ο Κύριος απαιτούσε από τους ζηλωτές του. Άσε με να ξαναδώ τη στάχτη. Θα γυρίσω όταν θά ‘μαι πιο δυνατός και θα γίνω μαθητής σου και στην άκρη του Δρόμου θα δω το ρόδο.

Μιλούσε μ’ ενα απροσποίητο πάθος, κι ωστόσο αυτό το πάθος δεν ήταν παρά ο οίκτος που του προκαλούσε ο γερο-δάσκαλος, τόσο σεβάσμιος και κυνηγημένος, τόσο ξακουστός και, γι’ αυτό, τόσο κενός. Ποιος ήταν αυτός, ο Γιοχάνες Γκρίσεμπαχ, για ν’ ανακαλύψει με χέρι ιερόσυλο πως πίσω απ’ το προσωπείο δεν υπήρχε κανείς;

Ν’ αφήσει τα χρυσά φλουριά θα φαινόταν σαν ελεημοσύνη. Τα ξαναπήρε λοιπόν φεύγοντας. Ο Παράκελσος τον συνόδεψε ως το πλατύσκαλο και του είπε πως σ΄εκείνο το σπίτι θά ‘ταν πάντα καλόδεχτος. Κι οι δυο ξέρανε πως δεν θα ξαναβλέπονταν ποτέ πια.

Ο Παράκελσος έμεινε μόνος. Πριν σβήσει τη λάμπα και καθίσει στη φθαρμένη πολυθρόνα, έριξε τη λίγη στάχτη στη χούφτα του κι είπε μια λέξη με χαμηλή φωνή.

Το ρόδο ξαναγεννήθηκε.

Χ.Λ.Μπόρχες - Άπαντα Πεζά (μτφρ. Αχιλλέας Κυριακίδης), εκδ. Ελληνικά Γράμματα 2005